Gyaandweep | Amar Kosha ,

Shloka 314

नानार्थाः केऽपि कान्तादि वर्गेष्वेवात्र कीर्तिताः ॥ ३.३.३१४ ॥

Adhyaya Begins

॥ । अथ नानार्थवर्गः ॥

Shloka 315

भूरिप्रयोगा ये येषु पर्यायेष्वपि तेषु ते ॥ ३.३.३१५ ॥

Shloka 316

जनः. (1) - लोक (पुं)

आकाशे त्रिदिवे नाको लोकस्तु भुवने जने ॥ ३.३.३१६ ॥

PADACHEDA

जनः. (1) - लोक (पुं)

Shloka 317

पद्यम्. (1) - श्लोक (पुं) कीर्तिः. (1) - श्लोक (पुं) बाणः. (1) - सायक (पुं) खड्गः. (1) - सायक (पुं)

पद्ये यशसि च श्लोकः शरे खड्गे च सायकः ॥ ३.३.३१७ ॥

PADACHEDA

पद्यम्. (1) - श्लोक (पुं) कीर्तिः. (1) - श्लोक (पुं) बाणः. (1) - सायक (पुं) खड्गः. (1) - सायक (पुं)

Shloka 318

वरुणः. (1) - जम्बुक (पुं) चिपिटः. (1) - पृथुक (पुं)

जम्बुकौ क्रोष्टुवरुणौ पृथुकौ चिपिटार्भकौ ॥ ३.३.३१८ ॥

PADACHEDA

वरुणः. (1) - जम्बुक (पुं) चिपिटः. (1) - पृथुक (पुं)

Shloka 319

भेरी. (1) - आनक (पुं)

आलोकौ दर्शनद्योतौ भेरीपटकमानकौ ॥ ३.३.३१९ ॥

PADACHEDA

भेरी. (1) - आनक (पुं)

Shloka 320

अङ्गः. (1) - अङ्क (पुं) अपवादः. (1) - कलङ्क (पुं)

उत्सङ्गचिह्नयोरङ्कः कलङ्कोऽङ्कापवादयोः ॥ ३.३.३२० ॥

PADACHEDA

अङ्गः. (1) - अङ्क (पुं) अपवादः. (1) - कलङ्क (पुं)

Shloka 321

नागः. (1) - तक्षक (पुं) तक्षः. (1) - तक्षक (पुं) स्फटिकम्. (1) - अर्क (पुं)

तक्षको नागवर्द्धक्योरर्कः स्फटिकसूर्ययोः ॥ ३.३.३२१ ॥

PADACHEDA

नागः. (1) - तक्षक (पुं) तक्षः. (1) - तक्षक (पुं) स्फटिकम्. (1) - अर्क (पुं)

Shloka 322

ब्रह्मा. (1) - क (पुं) सूर्यः. (1) - क (पुं) वायुः. (1) - क (पुं) जलम्. (1) - कम् (नपुं) शिरः. (1) - कम् (नपुं)

मरुते वेधसि ब्रघ्ने पुंसि कः कं शिरोऽम्बुनोः ॥ ३.३.३२२ ॥

PADACHEDA

ब्रह्मा. (1) - क (पुं) सूर्यः. (1) - क (पुं) वायुः. (1) - क (पुं) जलम्. (1) - कम् (नपुं) शिरः. (1) - कम् (नपुं)

Shloka 323

तुच्छधान्यम्. (1) - पुलाक (पुं) सङ्क्षेपः. (1) - पुलाक (पुं) भक्तसिक्तकान्नावयवः. (1) - पुलाक (पुं)

स्यात्पुलाकस्तुच्छधान्ये संक्षेपे भक्तसिक्थके ॥ ३.३.३२३ ॥

PADACHEDA

तुच्छधान्यम्. (1) - पुलाक (पुं) सङ्क्षेपः. (1) - पुलाक (पुं) भक्तसिक्तकान्नावयवः. (1) - पुलाक (पुं)

Shloka 324

करिणः पुच्छमूलोपान्तः. (1) - पेचक (पुं)

उलूके करिणः पुच्छमूलोपान्ते च पेचकः ॥ ३.३.३२४ ॥

PADACHEDA

करिणः पुच्छमूलोपान्तः. (1) - पेचक (पुं)

Shloka 325

कमण्डलुः. (1) - करक (पुं)

कमण्डलौ च करकः सुगते च विनायकः ॥ ३.३.३२५ ॥

PADACHEDA

कमण्डलुः. (1) - करक (पुं)

Shloka 326

हस्तपरिमाणः. (1) - किष्कु (पुं) वितस्तपरिमाणः. (1) - किष्कु (पुं)

किष्कुर्हस्ते वितस्तौ च शूककीटे च वृश्चिकः ॥ ३.३.३२६ ॥

PADACHEDA

हस्तपरिमाणः. (1) - किष्कु (पुं) वितस्तपरिमाणः. (1) - किष्कु (पुं)

Shloka 327

प्रतिकूलम्. (1) - प्रतीक (पुं) एकदेशः. (1) - प्रतीक (पुं)

प्रतिकूले प्रतीकस्त्रिष्वेकदेशे तु पुंस्ययम् ॥ ३.३.३२७ ॥

PADACHEDA

प्रतिकूलम्. (1) - प्रतीक (पुं) एकदेशः. (1) - प्रतीक (पुं)

Shloka 328

चिरायता. (1) - भूतिक (नपुं) कुम्भी. (1) - भूतिक (नपुं) तृणविशेषः. (1) - भूतिक (नपुं)

स्याद्भूतिकं तु भूनिम्बे कत्तृणे भूस्तृणेऽपि च ॥ ३.३.३२८ ॥

PADACHEDA

चिरायता. (1) - भूतिक (नपुं) कुम्भी. (1) - भूतिक (नपुं) तृणविशेषः. (1) - भूतिक (नपुं)

Shloka 329

ज्योत्स्निका. (1) - कोशातकी (स्त्री) घोषः. (1) - कोशातकी (स्त्री)

ज्योत्स्निकायां च घोषे च कोशातक्यथ कट्फले ॥ ३.३.३२९ ॥

PADACHEDA

ज्योत्स्निका. (1) - कोशातकी (स्त्री) घोषः. (1) - कोशातकी (स्त्री)

Shloka 330

कुम्भी. (1) - सोमवल्क (पुं)

सिते च खदिरे सोमवल्कः स्यादथ सिह्वके ॥ ३.३.३३० ॥

PADACHEDA

कुम्भी. (1) - सोमवल्क (पुं)

Shloka 331

तिलकल्कम्. (1) - पिण्याक (पुं-नपुं) सिह्लकम्. (1) - पिण्याक (पुं-नपुं) हिङ्गुवृक्षनिर्यासः. (1) - बाह्लीक (नपुं)

तिलकल्के च पिण्याको बाह्लीकं रामठेऽपि च ॥ ३.३.३३१ ॥

PADACHEDA

तिलकल्कम्. (1) - पिण्याक (पुं-नपुं) सिह्लकम्. (1) - पिण्याक (पुं-नपुं) हिङ्गुवृक्षनिर्यासः. (1) - बाह्लीक (नपुं)

Shloka 332

इन्द्रः. (1) - कौशिक (पुं) सर्पग्राहिः. (1) - कौशिक (पुं)

महेन्द्र गुग्गुलूलूकव्यालग्राहिषु कौशिकः ॥ ३.३.३३२ ॥

PADACHEDA

इन्द्रः. (1) - कौशिक (पुं) सर्पग्राहिः. (1) - कौशिक (पुं)

Shloka 333

रोगः. (1) - आतङ्क (पुं) विपत्. (1) - आतङ्क (पुं) शङ्का. (1) - आतङ्क (पुं) स्वल्पम्. (1) - क्षुल्लक (वि)

रुक्तापशङ्कास्वातङ्कः स्वल्पेऽपि क्षुल्लकस्त्रिषु ॥ ३.३.३३३ ॥

PADACHEDA

रोगः. (1) - आतङ्क (पुं) विपत्. (1) - आतङ्क (पुं) शङ्का. (1) - आतङ्क (पुं) स्वल्पम्. (1) - क्षुल्लक (वि)

Shloka 334

अश्वखुरम्. (1) - वर्तक (पुं)

जैवातृकः शशाङ्केऽपि खुरेऽप्यश्वस्य वर्तकः ॥ ३.३.३३४ ॥

PADACHEDA

अश्वखुरम्. (1) - वर्तक (पुं)

Shloka 335

व्याघ्रः. (1) - पुण्डरीक (पुं) यवः. (1) - दीपक (पुं)

व्याघ्रेऽपि पुण्डरीको ना यवान्यामपि दीपकः ॥ ३.३.३३५ ॥

PADACHEDA

व्याघ्रः. (1) - पुण्डरीक (पुं) यवः. (1) - दीपक (पुं)

Shloka 336

वानरः. (1) - शालावृक (पुं) जम्भूकः. (1) - शालावृक (पुं) शुनकः. (1) - शालावृक (पुं) सुवर्णम्. (1) - गैरिक (नपुं)

शालावृकाः कपिक्रोष्टुश्वानः स्वर्णेऽपि गैरिकम् ॥ ३.३.३३६ ॥

PADACHEDA

वानरः. (1) - शालावृक (पुं) जम्भूकः. (1) - शालावृक (पुं) शुनकः. (1) - शालावृक (पुं) सुवर्णम्. (1) - गैरिक (नपुं)

Shloka 337

दुःखम्. (1) - व्यलीक (नपुं) असत्यवचनम्. (1) - अलीक (नपुं) अप्रियम्. (1) - अलीक (नपुं)

पीडार्थेऽपि व्यलीकं स्यादलीकं त्वप्रियेऽनृते ॥ ३.३.३३७ ॥

PADACHEDA

दुःखम्. (1) - व्यलीक (नपुं) असत्यवचनम्. (1) - अलीक (नपुं) अप्रियम्. (1) - अलीक (नपुं)

Shloka 338

स्वभावः. (1) - अनूक (नपुं) वंशः. (1) - अनूक (नपुं) खण्डमात्रम्. (1) - शल्क (नपुं) वृक्षत्वक्. (1) - शल्क (नपुं)

शीलान्वयावनूके द्वे शल्के शकलवल्कले ॥ ३.३.३३८ ॥

PADACHEDA

स्वभावः. (1) - अनूक (नपुं) वंशः. (1) - अनूक (नपुं) खण्डमात्रम्. (1) - शल्क (नपुं) वृक्षत्वक्. (1) - शल्क (नपुं)

Shloka 339

साष्टशतसुवर्णम्. (1) - निष्क (पुं-नपुं) हेम्न्युरोभूषणम्. (1) - निष्क (पुं-नपुं) कर्षचतुष्टयम्. (1) - निष्क (पुं-नपुं)

साष्टे शते सुवर्णानां हेम्न्युरोभूषणे पले ॥ ३.३.३३९ ॥

PADACHEDA

साष्टशतसुवर्णम्. (1) - निष्क (पुं-नपुं) हेम्न्युरोभूषणम्. (1) - निष्क (पुं-नपुं) कर्षचतुष्टयम्. (1) - निष्क (पुं-नपुं)

Shloka 340

दीनार नामकनाण्यविशेषः. (1) - निष्क (पुं-नपुं) कपटः. (1) - कल्क (पुं-नपुं) पापम्. (1) - कल्क (पुं-नपुं) मलम्. (1) - कल्क (पुं-नपुं)

दीनारेऽपि च निष्कोऽस्त्री कल्कोऽस्त्री शमलैनसोः ॥ ३.३.३४० ॥

PADACHEDA

दीनार नामकनाण्यविशेषः. (1) - निष्क (पुं-नपुं) कपटः. (1) - कल्क (पुं-नपुं) पापम्. (1) - कल्क (पुं-नपुं) मलम्. (1) - कल्क (पुं-नपुं)

Shloka 341

शूलम्. (1) - पिनाक (पुं-नपुं)

दम्भेऽप्यथ पिनाकोऽस्त्री शूलशङ्करधन्वनोः ॥ ३.३.३४१ ॥

PADACHEDA

शूलम्. (1) - पिनाक (पुं-नपुं)

Shloka 342

धेनुका तु करेण्वां च मेघजाले च कालिका ॥ ३.३.३४२ ॥

Shloka 343

यातना. (1) - कारिका (स्त्री) कृत्यम्. (1) - कारिका (स्त्री)

कारिका यातनावृत्त्योः कर्णिका कर्णभूषणे ॥ ३.३.३४३ ॥

PADACHEDA

यातना. (1) - कारिका (स्त्री) कृत्यम्. (1) - कारिका (स्त्री)

Shloka 344

करिहस्तः. (1) - कर्णिका (स्त्री) अङ्गुली. (1) - कर्णिका (स्त्री) पद्मबीजः. (1) - कर्णिका (स्त्री)

करिहस्तेऽङ्गुलौ पद्मबीजकोश्यां त्रिषूत्तरे ॥ ३.३.३४४ ॥

PADACHEDA

करिहस्तः. (1) - कर्णिका (स्त्री) अङ्गुली. (1) - कर्णिका (स्त्री) पद्मबीजः. (1) - कर्णिका (स्त्री)

Shloka 345

मुख्यः. (2) - वृन्दारक (वि) , एक (वि) रूपिः. (1) - वृन्दारक (वि) अन्यः. (1) - एक (वि) केवलः. (1) - एक (वि)

वृन्दारकौ रूपिमुख्यावेके मुख्यान्यकेवलाः ॥ ३.३.३४५ ॥

PADACHEDA

मुख्यः. (2) - वृन्दारक (वि) , एक (वि) रूपिः. (1) - वृन्दारक (वि) अन्यः. (1) - एक (वि) केवलः. (1) - एक (वि)

Shloka 346

दाम्भिकः. (1) - कौक्कुटिक (वि) अदूरेरितेक्षणम्. (1) - कौक्कुटिक (वि)

स्याद्दाम्भिकः कौक्कुटिको यश्चादूरेरितेक्षणः ॥ ३.३.३४६ ॥

PADACHEDA

दाम्भिकः. (1) - कौक्कुटिक (वि) अदूरेरितेक्षणम्. (1) - कौक्कुटिक (वि)

Shloka 347

कार्याक्षमः. (1) - ललाटिक (वि) प्रभोर्भावदर्शिः. (1) - ललाटिक (वि)

ललाटिकः प्रभोर्भालदर्शी कार्याक्षमश् ॥ ३.३.३४७ ॥

PADACHEDA

कार्याक्षमः. (1) - ललाटिक (वि) प्रभोर्भावदर्शिः. (1) - ललाटिक (वि)

Shloka 348

च यः ॥ ३.३.३४८ ॥

Shloka 349

चक्रम्. (1) - कटक (पुं-नपुं) मेखलाख्यपर्वतमध्यभागः. (1) - कटक (पुं-नपुं)

भूभृन्नितम्बवलयचक्रेषु कटकोऽस्त्रियाम् ॥ ३.३.३४९ ॥

PADACHEDA

चक्रम्. (1) - कटक (पुं-नपुं) मेखलाख्यपर्वतमध्यभागः. (1) - कटक (पुं-नपुं)

Shloka 350

क्षुद्रशत्रुः. (1) - कण्टक (पुं) सूच्यग्रम्. (1) - कण्टक (पुं) रोमाञ्चः. (1) - कण्टक (पुं)

सूच्यग्रे क्षुद्रशत्रौ च रोमहर्षे च कण्टकः ॥ ३.३.३५० ॥

PADACHEDA

क्षुद्रशत्रुः. (1) - कण्टक (पुं) सूच्यग्रम्. (1) - कण्टक (पुं) रोमाञ्चः. (1) - कण्टक (पुं)

Shloka 351

मध्यरत्नम्. (1) - नायक (वि)

पाकौ पक्तिशिशू मध्यरत्ने नेतरि नायकः ॥ ३.३.३५१ ॥

PADACHEDA

मध्यरत्नम्. (1) - नायक (वि)

Shloka 352

व्याघ्रः. (1) - लुब्धक (पुं)

पर्यङ्कः स्यात्परिकरे स्याद्व्याग्रेऽपि च लुब्धकः ॥ ३.३.३५२ ॥

PADACHEDA

व्याघ्रः. (1) - लुब्धक (पुं)

Shloka 353

समूहः. (1) - पेटक (वि) संस्कारादिकर्तुर्गुरुः. (1) - देशिक (पुं) देश्यः. (1) - देशिक (पुं)

पेटकस्त्रिषु वृन्देऽपि गुरौ देश्ये च देशिकः ॥ ३.३.३५३ ॥

PADACHEDA

समूहः. (1) - पेटक (वि) संस्कारादिकर्तुर्गुरुः. (1) - देशिक (पुं) देश्यः. (1) - देशिक (पुं)

Shloka 354

ग्रामः. (1) - खेटक (नपुं) फलकः. (1) - खेटक (नपुं) धीवरः. (1) - जालिक (पुं)

खेटकौ ग्रामफलकौ धीवरेऽपिच जालिकः ॥ ३.३.३५४ ॥

PADACHEDA

ग्रामः. (1) - खेटक (नपुं) फलकः. (1) - खेटक (नपुं) धीवरः. (1) - जालिक (पुं)

Shloka 355

पुष्परेणुः. (1) - किञ्जल्क (पुं) स्त्रीधनम्. (1) - शुल्क (पुं-नपुं)

पुष्परेणौ च किञ्जल्कः शुल्कोऽस्त्री स्त्रीधनेऽपि च ॥ ३.३.३५५ ॥

PADACHEDA

पुष्परेणुः. (1) - किञ्जल्क (पुं) स्त्रीधनम्. (1) - शुल्क (पुं-नपुं)

Shloka 356

महातरङ्गः. (1) - उत्कलिका (स्त्री) भावम्. (1) - वार्धक (नपुं) समूहः. (1) - वार्धक (नपुं)

स्यात्कल्लोलेऽप्युत्कलिका वार्धकं भाववृन्दयोः ॥ ३.३.३५६ ॥

PADACHEDA

महातरङ्गः. (1) - उत्कलिका (स्त्री) भावम्. (1) - वार्धक (नपुं) समूहः. (1) - वार्धक (नपुं)

Shloka 357

हस्तिनी. (1) - गणिका (स्त्री) बालः. (1) - दारक (नपुं) भेदकः. (1) - दारक (नपुं)

करिण्यां चापि गणिका दारकौ बालभेदकौ ॥ ३.३.३५७ ॥

PADACHEDA

हस्तिनी. (1) - गणिका (स्त्री) बालः. (1) - दारक (नपुं) भेदकः. (1) - दारक (नपुं)

Shloka 358

अचक्षुष्कः. (1) - एडमूक (वि) अश्मदारणम्. (1) - टङ्क (पुं-नपुं) मदः. (1) - टङ्क (पुं-नपुं)

अन्धेऽप्यनेडमूकः स्यात्टङ्कौ दर्पाश्मदारणौ ॥ ३.३.३५८ ॥

PADACHEDA

अचक्षुष्कः. (1) - एडमूक (वि) अश्मदारणम्. (1) - टङ्क (पुं-नपुं) मदः. (1) - टङ्क (पुं-नपुं)

Shloka 359

मृद्भाण्डम्. (1) - मन्थ (पुं) उष्ट्रिका. (1) - मन्थ (पुं) रसदर्वकम्. (1) - खजक (पुं)

मृद्भाण्डेऽप्युष्ट्रिका मन्थे खजकं रसदर्वके ॥ ३.३.३५९ ॥

PADACHEDA

मृद्भाण्डम्. (1) - मन्थ (पुं) उष्ट्रिका. (1) - मन्थ (पुं) रसदर्वकम्. (1) - खजक (पुं)

Adhyaya Begins

इति कान्ताः ॥ ३.३.३६० ॥

Shloka 360

अग्निज्वाला. (1) - मयूख (पुं) बाणः. (1) - शिलीमुख (पुं) भ्रमरः. (1) - शिलीमुख (पुं)

मयूखस्त्विट्करज्वालास्वलिबाणौ शिलीमुखौ ॥ ३.३.३६१ ॥

PADACHEDA

अग्निज्वाला. (1) - मयूख (पुं) बाणः. (1) - शिलीमुख (पुं) भ्रमरः. (1) - शिलीमुख (पुं)

Shloka 361

ललाटास्थिः. (1) - शङ्ख (पुं-नपुं) सामान्यनिधिः. (1) - शङ्ख (पुं-नपुं) चक्षुरादीन्द्रियम्. (1) - ख (नपुं)

शङ्खो निधौ ललटास्थ्निकम्बौ न स्त्रीन्द्रियेऽपि खम् ॥ ३.३.३६२ ॥

PADACHEDA

ललाटास्थिः. (1) - शङ्ख (पुं-नपुं) सामान्यनिधिः. (1) - शङ्ख (पुं-नपुं) चक्षुरादीन्द्रियम्. (1) - ख (नपुं)

Shloka 362

किरणः. (1) - शिखा (स्त्री) पर्वतः. (2) - नग (पुं) , अग (पुं) वृक्षः. (2) - नग (पुं) , अग (पुं)

धृणिज्वाले अपि शिखे शैलवृक्षौ नगावगौ ॥ ३.३.३६३ ॥

PADACHEDA

किरणः. (1) - शिखा (स्त्री) पर्वतः. (2) - नग (पुं) , अग (पुं) वृक्षः. (2) - नग (पुं) , अग (पुं)

Adhyaya Begins

इति खान्ताः ॥ ३.३.३६४ ॥

Shloka 363

सूर्यः. (1) - खग (पुं)

आशुगौ वायुविशिखौ शरार्कविहगाः खगाः ॥ ३.३.३६५ ॥

PADACHEDA

सूर्यः. (1) - खग (पुं)

Shloka 364

पक्षी. (1) - पतङ्ग (पुं) सूर्यः. (1) - पतङ्ग (पुं) समूहः. (1) - पूग (पुं)

पतङ्गौ पक्षिसूर्यौ च पूगः क्रमुकवृन्दयोः ॥ ३.३.३६६ ॥

PADACHEDA

पक्षी. (1) - पतङ्ग (पुं) सूर्यः. (1) - पतङ्ग (पुं) समूहः. (1) - पूग (पुं)

Shloka 365

पशुः. (1) - मृग (पुं) अविच्छेदेन जलादिप्रवृत्तिः. (1) - वेग (पुं) वेगः. (1) - वेग (पुं)

पशवोऽपि मृगा वेगः प्रवाहजवयोरपि ॥ ३.३.३६७ ॥

PADACHEDA

पशुः. (1) - मृग (पुं) अविच्छेदेन जलादिप्रवृत्तिः. (1) - वेग (पुं) वेगः. (1) - वेग (पुं)

Shloka 366

पुष्परेणुः. (1) - पराग (पुं) स्नानीयादि गन्धद्रव्यम्. (1) - पराग (पुं) रजः. (1) - पराग (पुं)

परागः कौसुमे रेणौ स्नानीयादौ रजस्यपि ॥ ३.३.३६८ ॥

PADACHEDA

पुष्परेणुः. (1) - पराग (पुं) स्नानीयादि गन्धद्रव्यम्. (1) - पराग (पुं) रजः. (1) - पराग (पुं)

Shloka 367

नागाः. (1) - गज (पुं) हस्तिः. (1) - गज (पुं) ललाटकृततिलकम्. (1) - अपाङ्ग (पुं)

गजेऽपि नागमातङ्गावपाङ्गस्तिलकेऽपि च ॥ ३.३.३६९ ॥

PADACHEDA

नागाः. (1) - गज (पुं) हस्तिः. (1) - गज (पुं) ललाटकृततिलकम्. (1) - अपाङ्ग (पुं)

Shloka 368

स्वभावः. (1) - सर्ग (पुं) निर्मोक्षः. (1) - सर्ग (पुं) निश्चयः. (1) - सर्ग (पुं) अध्यायभेदः. (1) - सर्ग (पुं) सृष्टिः. (1) - सर्ग (पुं)

सर्गः स्वभावनिर्मोक्षनिश्चयाध्यायसृष्टिषु ॥ ३.३.३७० ॥

PADACHEDA

स्वभावः. (1) - सर्ग (पुं) निर्मोक्षः. (1) - सर्ग (पुं) निश्चयः. (1) - सर्ग (पुं) अध्यायभेदः. (1) - सर्ग (पुं) सृष्टिः. (1) - सर्ग (पुं)

Shloka 369

सन्नहनम्. (1) - योग (पुं) उपायः. (1) - योग (पुं) ध्यानम्. (1) - योग (पुं) सङ्गतिः. (1) - योग (पुं) युक्तिः. (1) - योग (पुं)

योगः संनहनोपायध्यानसंगतियुक्तिषु ॥ ३.३.३७१ ॥

PADACHEDA

सन्नहनम्. (1) - योग (पुं) उपायः. (1) - योग (पुं) ध्यानम्. (1) - योग (पुं) सङ्गतिः. (1) - योग (पुं) युक्तिः. (1) - योग (पुं)

Shloka 370

आनन्दः. (1) - भोग (पुं) सर्पः. (1) - भोग (पुं) स्त्र्यादिभृतिः. (1) - भोग (पुं)

भोगः सुखे स्त्र्यादिभृतावहेश्च फणकाययोः ॥ ३.३.३७२ ॥

PADACHEDA

आनन्दः. (1) - भोग (पुं) सर्पः. (1) - भोग (पुं) स्त्र्यादिभृतिः. (1) - भोग (पुं)

Shloka 371

चातकपक्षी. (1) - सारङ्ग (पुं) हरिणः. (1) - सारङ्ग (पुं) शबलम्. (1) - सारङ्ग (वि)

चातके हरिणे पुंसि सारङ्गः शवले त्रिषु ॥ ३.३.३७३ ॥

PADACHEDA

चातकपक्षी. (1) - सारङ्ग (पुं) हरिणः. (1) - सारङ्ग (पुं) शबलम्. (1) - सारङ्ग (वि)

Shloka 372

शापवचनम्. (1) - अभिषङ्ग (पुं) पराजयः. (1) - अभिषङ्ग (पुं)

कपौ च प्लवगः शापे त्वभिषङ्गः पराभवे ॥ ३.३.३७४ ॥

PADACHEDA

शापवचनम्. (1) - अभिषङ्ग (पुं) पराजयः. (1) - अभिषङ्ग (पुं)

Shloka 373

कृतादियुगाः. (1) - युग (नपुं) यानाद्यङ्गः. (1) - युग (पुं)

यानाद्यङ्गे युगः पुंसि युगं युग्मे कृतादिषु ॥ ३.३.३७५ ॥

PADACHEDA

कृतादियुगाः. (1) - युग (नपुं) यानाद्यङ्गः. (1) - युग (पुं)

Shloka 374

बाणः. (1) - गो (स्त्री-पुं) इन्द्रस्य वज्रायुधम्. (1) - गो (स्त्री-पुं) जलम्. (1) - गो (स्त्री-पुं) किरणः. (1) - गो (स्त्री-पुं) नेत्रम्. (1) - गो (स्त्री-पुं) पशुः. (1) - गो (स्त्री-पुं) स्वर्गः. (1) - गो (स्त्री-पुं) वचनम्. (1) - गो (स्त्री-पुं) दिक्. (1) - गो (स्त्री-पुं) चिह्नम्. (1) - लिङ्ग (नपुं) पुरुषलिङ्गः. (1) - लिङ्ग (नपुं)

स्वर्गेषुपशुवाग्वज्र दिङ्नेत्रधृणिभूजले ॥ ३.३.३७६ ॥

PADACHEDA

बाणः. (1) - गो (स्त्री-पुं) इन्द्रस्य वज्रायुधम्. (1) - गो (स्त्री-पुं) जलम्. (1) - गो (स्त्री-पुं) किरणः. (1) - गो (स्त्री-पुं) नेत्रम्. (1) - गो (स्त्री-पुं) पशुः. (1) - गो (स्त्री-पुं) स्वर्गः. (1) - गो (स्त्री-पुं) वचनम्. (1) - गो (स्त्री-पुं) दिक्. (1) - गो (स्त्री-पुं) चिह्नम्. (1) - लिङ्ग (नपुं) पुरुषलिङ्गः. (1) - लिङ्ग (नपुं)

Shloka 375

पर्वतसमभूभागः. (1) - शृङ्ग (नपुं) प्राधान्यम्. (1) - शृङ्ग (नपुं) गुह्यदेशः. (1) - वराङ्ग (नपुं) शिरः. (1) - वराङ्ग (नपुं)

लक्ष्यदृष्ट्या स्त्रियां पुंसि गौर्लिङ्गं चिह्न शेफसोः ॥ ३.३.३७७ ॥

PADACHEDA

पर्वतसमभूभागः. (1) - शृङ्ग (नपुं) प्राधान्यम्. (1) - शृङ्ग (नपुं) गुह्यदेशः. (1) - वराङ्ग (नपुं) शिरः. (1) - वराङ्ग (नपुं)

Shloka 376

कीर्तिः. (1) - भग (नपुं) माहात्म्यम्. (1) - भग (नपुं) स्पृहा. (1) - भग (नपुं) वीर्यम्. (1) - भग (नपुं) धनसमृद्धिः. (1) - भग (नपुं) यत्नः. (1) - भग (नपुं)

शृङ्गं प्राधान्यसान्वोश्च वराङ्गं मूर्धगुह्ययोः ॥ ३.३.३७८ ॥

PADACHEDA

कीर्तिः. (1) - भग (नपुं) माहात्म्यम्. (1) - भग (नपुं) स्पृहा. (1) - भग (नपुं) वीर्यम्. (1) - भग (नपुं) धनसमृद्धिः. (1) - भग (नपुं) यत्नः. (1) - भग (नपुं)

Shloka 377

भगं श्रीकाममाहात्म्यवीर्ययत्नार्ककीर्तिषु ॥ ३.३.३७९ ॥

Adhyaya Begins

इति गान्ताः ॥ ३.३.३८० ॥

Shloka 381

परिघातः. (1) - परिघ (पुं) अम्भसां रयः. (1) - ओघ (पुं)

परिघः परिघातेऽस्त्रेऽप्योघो वृन्देऽम्भसां रये ॥ ३.३.३८१ ॥

PADACHEDA

परिघातः. (1) - परिघ (पुं) अम्भसां रयः. (1) - ओघ (पुं)

Shloka 382

मूल्यम्. (1) - अर्घ (पुं) पूजाविधिः. (1) - अर्घ (पुं) दुःखम्. (1) - अघ (नपुं) व्यसनम्. (1) - अघ (नपुं)

मूल्ये पूजाविधावर्घोऽहोदुःखव्यसनेष्वघम् ॥ ३.३.३८२ ॥

PADACHEDA

मूल्यम्. (1) - अर्घ (पुं) पूजाविधिः. (1) - अर्घ (पुं) दुःखम्. (1) - अघ (नपुं) व्यसनम्. (1) - अघ (नपुं)

Shloka 383

अल्पम्. (1) - लघु (वि) यथेप्सितम्. (1) - लघु (वि) मृद्भेदः. (1) - काच (पुं) दृग्रुजः. (1) - काच (पुं)

त्रिष्विष्टेऽल्पे लघुः काचाः शिक्यमृद्भेददृग्रुजः ॥ ३.३.३८३ ॥

PADACHEDA

अल्पम्. (1) - लघु (वि) यथेप्सितम्. (1) - लघु (वि) मृद्भेदः. (1) - काच (पुं) दृग्रुजः. (1) - काच (पुं)

Adhyaya Begins

इति घान्ताः ॥ ३.३.३८४ ॥

Shloka 385

व्यतिक्रमः. (1) - प्रपञ्च (पुं) विस्तरः. (1) - प्रपञ्च (पुं) शुद्धामात्यः. (1) - शुचि (पुं) शुक्लवर्णयुक्तः. (1) - शुचि (वि) शुद्धिः. (1) - शुचि (वि)

विपर्यासे विस्तरे च प्रपञ्चः पावके शुचिः ॥ ३.३.३८५ ॥

PADACHEDA

व्यतिक्रमः. (1) - प्रपञ्च (पुं) विस्तरः. (1) - प्रपञ्च (पुं) शुद्धामात्यः. (1) - शुचि (पुं) शुक्लवर्णयुक्तः. (1) - शुचि (वि) शुद्धिः. (1) - शुचि (वि)

Shloka 386

अत्यासक्तिः. (1) - रुचि (स्त्री) किरणः. (1) - रुचि (स्त्री) स्पृहा. (1) - रुचि (स्त्री)

मास्यमात्ये चाप्युपधे पुंसि मेध्ये सिते त्रिषु ॥ ३.३.३८६ ॥

PADACHEDA

अत्यासक्तिः. (1) - रुचि (स्त्री) किरणः. (1) - रुचि (स्त्री) स्पृहा. (1) - रुचि (स्त्री)

Shloka 387

भल्लूकः. (1) - अच्छ (पुं) प्रसन्नः. (1) - अच्छ (पुं) हारः. (1) - गुच्छ (पुं) विकासोन्मुखपुष्पम्. (1) - गुच्छ (पुं)

अभिष्वङ्गे स्पृहायां च गभस्तौ च रुचिः स्त्रियाम् ॥ ३.३.३८७ ॥

PADACHEDA

भल्लूकः. (1) - अच्छ (पुं) प्रसन्नः. (1) - अच्छ (पुं) हारः. (1) - गुच्छ (पुं) विकासोन्मुखपुष्पम्. (1) - गुच्छ (पुं)

Adhyaya Begins

इति चान्ताः ॥ ३.३.३८८ ॥

Shloka 389

अञ्चलः. (1) - कच्छ (पुं) परिधानम्. (1) - कच्छ (पुं)

प्रसन्ने भल्लुकेऽप्यच्छो गुच्छः स्तबक हारयोः ॥ ३.३.३८९ ॥

PADACHEDA

अञ्चलः. (1) - कच्छ (पुं) परिधानम्. (1) - कच्छ (पुं)

Shloka 390

गरुडः. (1) - अहिभुज (पुं) मयूरः. (1) - अहिभुज (पुं) दन्तः. (1) - द्विज (पुं) ब्राह्मणः. (1) - द्विज (पुं) पक्षिसर्पाद्याः. (1) - द्विज (पुं)

परिधानाञ्चले कच्छो जलप्रान्ते त्रि लिङ्गकः ॥ ३.३.३९० ॥

PADACHEDA

गरुडः. (1) - अहिभुज (पुं) मयूरः. (1) - अहिभुज (पुं) दन्तः. (1) - द्विज (पुं) ब्राह्मणः. (1) - द्विज (पुं) पक्षिसर्पाद्याः. (1) - द्विज (पुं)

Adhyaya Begins

इति क्षेपकच्छान्ताः ॥ ३.३.३९१ ॥

Shloka 392

केकि तार्क्ष्यावहिभुजौ दन्तविप्राण्डजा द्विजाः ॥ ३.३.३९२ ॥

Shloka 393

शिवः. (1) - अज (पुं) विष्णुः. (1) - अज (पुं) गवां स्थानम्. (1) - व्रज (पुं) मार्गः. (1) - व्रज (पुं)

अजा विष्णुहरच्छागा गोष्ठाध्वनिवहा व्रजाः ॥ ३.३.३९३ ॥

PADACHEDA

शिवः. (1) - अज (पुं) विष्णुः. (1) - अज (पुं) गवां स्थानम्. (1) - व्रज (पुं) मार्गः. (1) - व्रज (पुं)

Shloka 394

दन्तः. (1) - कुञ्ज (पुं-नपुं)

धर्मराजौ जिनयमौ कुञ्जो दन्तेऽपि न स्त्रियाम् ॥ ३.३.३९४ ॥

PADACHEDA

दन्तः. (1) - कुञ्ज (पुं-नपुं)

Shloka 395

क्षेत्रम्. (1) - वलज (नपुं) पुरमार्गः. (1) - वलज (नपुं) वल्गुदर्शना. (1) - वलजा (स्त्री)

वलजे क्षेत्रपूर्द्वारे वलजा वल्गुदर्शना ॥ ३.३.३९५ ॥

PADACHEDA

क्षेत्रम्. (1) - वलज (नपुं) पुरमार्गः. (1) - वलज (नपुं) वल्गुदर्शना. (1) - वलजा (स्त्री)

Shloka 396

समक्ष्मांशः. (1) - आजि (स्त्री) जनः. (1) - प्रजा (स्त्री) सन्ततिः. (1) - प्रजा (स्त्री)

समे क्ष्मांशे रणेऽप्याजिः प्रजा स्यात्संततौ जने ॥ ३.३.३९६ ॥

PADACHEDA

समक्ष्मांशः. (1) - आजि (स्त्री) जनः. (1) - प्रजा (स्त्री) सन्ततिः. (1) - प्रजा (स्त्री)

Shloka 397

शङ्खः. (1) - अब्ज (पुं) आत्मीयम्. (1) - निज (वि) नित्यम्. (1) - निज (वि)

अब्जौ शङ्खशशाङ्कौ च स्वके नित्ये निजं त्रिषु ॥ ३.३.३९७ ॥

PADACHEDA

शङ्खः. (1) - अब्ज (पुं) आत्मीयम्. (1) - निज (वि) नित्यम्. (1) - निज (वि)

Adhyaya Begins

इति जान्ताः ॥ ३.३.३९८ ॥

Shloka 399

पुरुषः. (1) - क्षेत्रज्ञ (पुं) कुशलः. (1) - क्षेत्रज्ञ (वि)

पुंस्यात्मनि प्रवीणेच क्षेत्रज्ञो वाच्यलिङ्गकः ॥ ३.३.३९९ ॥

PADACHEDA

पुरुषः. (1) - क्षेत्रज्ञ (पुं) कुशलः. (1) - क्षेत्रज्ञ (वि)

Shloka 400

बुद्धिः. (1) - संज्ञा (स्त्री) गायत्रीच्छन्दः. (1) - संज्ञा (स्त्री) हस्तादिनार्थसूचना. (1) - संज्ञा (स्त्री) नाम. (1) - संज्ञा (स्त्री) सूर्यपत्नी. (1) - संज्ञा (स्त्री)

संज्ञा स्याच्चेतना नाम हस्ताद्यैश्चार्थसूचना ॥ ३.३.४०० ॥

PADACHEDA

बुद्धिः. (1) - संज्ञा (स्त्री) गायत्रीच्छन्दः. (1) - संज्ञा (स्त्री) हस्तादिनार्थसूचना. (1) - संज्ञा (स्त्री) नाम. (1) - संज्ञा (स्त्री) सूर्यपत्नी. (1) - संज्ञा (स्त्री)

Shloka 401

दोषज्ञौ वैद्यविद्वांसौ ज्ञो विद्वान्सोमजोऽपि च ॥ ३.३.४०१ ॥

Adhyaya Begins

इति ञान्ताः ॥ ३.३.४०२ ॥

Shloka 403

गजगण्डः. (1) - करट (पुं)

काकेभगण्डौ करटौ गजगण्डकटी कटौ ॥ ३.३.४०३ ॥

PADACHEDA

गजगण्डः. (1) - करट (पुं)

Shloka 404

शिवः. (1) - शिपिविष्ट (पुं) खलः. (1) - शिपिविष्ट (पुं) दुश्चर्मः. (1) - शिपिविष्ट (पुं)

शिपिविष्टस्तु खलतौ दुश्चर्मणि महेश्वरे ॥ ३.३.४०४ ॥

PADACHEDA

शिवः. (1) - शिपिविष्ट (पुं) खलः. (1) - शिपिविष्ट (पुं) दुश्चर्मः. (1) - शिपिविष्ट (पुं)

Shloka 405

देवशिल्पिः. (1) - त्वष्टृ (पुं)

देवशिल्पिन्यपि त्वष्टा दिष्टं दैवेऽपि न द्वयोः ॥ ३.३.४०५ ॥

PADACHEDA

देवशिल्पिः. (1) - त्वष्टृ (पुं)

Shloka 406

अकार्यम्. (1) - कटु (नपुं) कटुरसः. (1) - कटु (पुं) मत्सरः. (1) - कटु (वि) तीक्ष्णम्. (1) - कटु (वि)

रसे कटुः कट्वकार्ये त्रिषु मत्सरतीक्ष्णयोः ॥ ३.३.४०६ ॥

PADACHEDA

अकार्यम्. (1) - कटु (नपुं) कटुरसः. (1) - कटु (पुं) मत्सरः. (1) - कटु (वि) तीक्ष्णम्. (1) - कटु (वि)

Shloka 407

क्षेमम्. (1) - रिष्ट (नपुं) अशुभम्. (2) - रिष्ट (नपुं) , अरिष्ट (नपुं) अभावः. (1) - रिष्ट (नपुं) शुभम्. (1) - अरिष्ट (नपुं)

रिष्टं क्षेमाशुभाभावेष्वरिष्टे तु शुभाशुभे ॥ ३.३.४०७ ॥

PADACHEDA

क्षेमम्. (1) - रिष्ट (नपुं) अशुभम्. (2) - रिष्ट (नपुं) , अरिष्ट (नपुं) अभावः. (1) - रिष्ट (नपुं) शुभम्. (1) - अरिष्ट (नपुं)

Shloka 408

माया. (1) - कूट (पुं-नपुं) निश्चलवस्तु. (1) - कूट (पुं-नपुं) राशिः. (1) - कूट (पुं-नपुं) कपटः. (1) - कूट (पुं-नपुं) असत्यवचनम्. (1) - कूट (पुं-नपुं) यन्त्रम्. (1) - कूट (पुं-नपुं) अयोघनम्. (1) - कूट (पुं-नपुं) सीराङ्गः. (1) - कूट (पुं-नपुं)

मायानिश्चलयन्त्रेषु कैतवानृतराशिषु ॥ ३.३.४०८ ॥

PADACHEDA

माया. (1) - कूट (पुं-नपुं) निश्चलवस्तु. (1) - कूट (पुं-नपुं) राशिः. (1) - कूट (पुं-नपुं) कपटः. (1) - कूट (पुं-नपुं) असत्यवचनम्. (1) - कूट (पुं-नपुं) यन्त्रम्. (1) - कूट (पुं-नपुं) अयोघनम्. (1) - कूट (पुं-नपुं) सीराङ्गः. (1) - कूट (पुं-नपुं)

Shloka 409

अल्पम्. (1) - त्रुटि (स्त्री) समयः. (1) - त्रुटि (स्त्री) संशयः. (1) - त्रुटि (स्त्री)

अयोघने शैलशृङ्गे सीराङ्गे कूटमस्त्रियाम् ॥ ३.३.४०९ ॥

PADACHEDA

अल्पम्. (1) - त्रुटि (स्त्री) समयः. (1) - त्रुटि (स्त्री) संशयः. (1) - त्रुटि (स्त्री)

Shloka 410

अत्युत्कर्षः. (1) - कोटी (स्त्री) आश्रयः. (1) - कोटी (स्त्री) मूलम्. (1) - जटा (स्त्री)

सूक्ष्मैलायां त्रुटिः स्त्री स्यात्कालेऽल्पे संशयेऽपि सा ॥ ३.३.४१० ॥

PADACHEDA

अत्युत्कर्षः. (1) - कोटी (स्त्री) आश्रयः. (1) - कोटी (स्त्री) मूलम्. (1) - जटा (स्त्री)

Shloka 411

फलम्. (1) - व्युष्टि (स्त्री) समृद्धिः. (1) - व्युष्टि (स्त्री) ज्ञानम्. (1) - दृष्टि (स्त्री) वीक्षणम्. (1) - दृष्टि (स्त्री)

अत्युत्कर्षाश्रयः कोट्यो मूले लग्नकचे जटा ॥ ३.३.४११ ॥

PADACHEDA

फलम्. (1) - व्युष्टि (स्त्री) समृद्धिः. (1) - व्युष्टि (स्त्री) ज्ञानम्. (1) - दृष्टि (स्त्री) वीक्षणम्. (1) - दृष्टि (स्त्री)

Shloka 412

इच्छा. (1) - इष्टि (स्त्री) यज्ञः. (1) - इष्टि (स्त्री) बहूनि. (1) - सृष्टि (वि) निश्चितम्. (1) - सृष्टि (वि)

व्युष्टिः फले समृद्धौ च दृष्टिर्ज्ञानेऽक्ष्णि दर्शने ॥ ३.३.४१२ ॥

PADACHEDA

इच्छा. (1) - इष्टि (स्त्री) यज्ञः. (1) - इष्टि (स्त्री) बहूनि. (1) - सृष्टि (वि) निश्चितम्. (1) - सृष्टि (वि)

Shloka 413

दुष्प्रवेशः. (1) - कष्ट (वि)

इष्टिर्योगेच्छयोः सृष्टं निश्चिते बहुनि त्रिषु (ऽबहूनिऽ? ॥ ३.३.४१३ ॥

PADACHEDA

दुष्प्रवेशः. (1) - कष्ट (वि)

Shloka 414

अमन्दः. (1) - पटु (वि) औषधम्. (1) - पटु (वि) शिवः. (1) - नीलकण्ठ (पुं)

कष्टे तु कृच्छ्रगहने दक्षामन्दागदेषु तु ॥ ३.३.४१४ ॥

PADACHEDA

अमन्दः. (1) - पटु (वि) औषधम्. (1) - पटु (वि) शिवः. (1) - नीलकण्ठ (पुं)

Shloka 415

अन्तर्जठरम्. (1) - कोष्ठ (पुं) अन्तर्गृहम्. (1) - कोष्ठ (पुं) कुसूलः. (1) - कोष्ठ (पुं)

पटुर्द्वौ वाच्यलिङ्गौ च नीलकण्ठः शिवेऽपि च ॥ ३.३.४१५ ॥

PADACHEDA

अन्तर्जठरम्. (1) - कोष्ठ (पुं) अन्तर्गृहम्. (1) - कोष्ठ (पुं) कुसूलः. (1) - कोष्ठ (पुं)

Shloka 416

अन्त्यम्. (1) - निष्ठा (स्त्री) नाशः. (1) - निष्ठा (स्त्री) निष्पत्तिः. (1) - निष्ठा (स्त्री) मर्यादा. (1) - काष्ठा (स्त्री) उत्कर्षः. (1) - काष्ठा (स्त्री)

पोटा दासी द्विलिंगा च घृष्टी घर्षणसूकरौ ॥ ३.३.४१६ ॥

PADACHEDA

अन्त्यम्. (1) - निष्ठा (स्त्री) नाशः. (1) - निष्ठा (स्त्री) निष्पत्तिः. (1) - निष्ठा (स्त्री) मर्यादा. (1) - काष्ठा (स्त्री) उत्कर्षः. (1) - काष्ठा (स्त्री)

Shloka 417

अतिशस्तः. (1) - ज्येष्ठ (वि) अल्पम्. (1) - कनिष्ठा (वि) अतियुवा. (1) - कनिष्ठा (वि)

घटा घोष्ठ्यां हस्तिपङ्क्तौ कृपीटमुदरे जले ॥ ३.३.४१७ ॥

PADACHEDA

अतिशस्तः. (1) - ज्येष्ठ (वि) अल्पम्. (1) - कनिष्ठा (वि) अतियुवा. (1) - कनिष्ठा (वि)

Adhyaya Begins

इति टान्ताः ॥ ३.३.४१८ ॥

Shloka 419

पुंसि कोष्ठोऽन्तर्जठरं कुसूलोऽन्तर्गृहं तथा ॥ ३.३.४१९ ॥

Shloka 420

निष्ठा निष्पत्तिनाशान्ताः काष्ठोत्कर्षे स्थितौ दिशि ॥ ३.३.४२० ॥

Shloka 421

त्रिषु ज्येष्ठोऽतिशस्तेऽपि कनिष्ठोऽतियुवाल्पयोः ॥ ३.३.४२१ ॥

Adhyaya Begins

इति ठान्ताः ॥ ३.३.४२२ ॥

Shloka 423

लगुडः. (1) - दण्ड (पुं-नपुं) गोलः. (1) - गुड (पुं) इक्षुपाकः. (1) - गुड (पुं)

दण्डोऽस्त्री लगुडेऽपि स्याद्गुडो गोलेक्षुपाकयोः ॥ ३.३.४२३ ॥

PADACHEDA

लगुडः. (1) - दण्ड (पुं-नपुं) गोलः. (1) - गुड (पुं) इक्षुपाकः. (1) - गुड (पुं)

Shloka 424

सर्पः. (1) - व्याड (पुं) मांसात्पशुः. (1) - व्याड (पुं) भूमिः. (1) - इडा (स्त्री) गौः. (2) - इडा (स्त्री) , इला (स्त्री) वचनम्. (2) - इडा (स्त्री) , इला (स्त्री)

सर्प मांसात्पशू व्याडौ गोभूवाचस्त्विडा इलाः ॥ ३.३.४२४ ॥

PADACHEDA

सर्पः. (1) - व्याड (पुं) मांसात्पशुः. (1) - व्याड (पुं) भूमिः. (1) - इडा (स्त्री) गौः. (2) - इडा (स्त्री) , इला (स्त्री) वचनम्. (2) - इडा (स्त्री) , इला (स्त्री)

Shloka 425

वंशशलाका. (1) - क्ष्वेडा (स्त्री) षट् क्षणकालः. (1) - नाडी (स्त्री)

क्ष्वेडवंशशलाकापि नाडी कालेऽपि षट्क्षणे ॥ ३.३.४२५ ॥

PADACHEDA

वंशशलाका. (1) - क्ष्वेडा (स्त्री) षट् क्षणकालः. (1) - नाडी (स्त्री)

Shloka 426

अवसरः. (1) - काण्ड (पुं-नपुं) अधमम्. (1) - काण्ड (पुं-नपुं) बाणः. (1) - काण्ड (पुं-नपुं) जलम्. (1) - काण्ड (पुं-नपुं) वर्गः. (1) - काण्ड (पुं-नपुं) दण्डः. (1) - काण्ड (पुं-नपुं)

काण्डोऽस्त्री दण्डबाणार्ववर्गावसरवारिषु ॥ ३.३.४२६ ॥

PADACHEDA

अवसरः. (1) - काण्ड (पुं-नपुं) अधमम्. (1) - काण्ड (पुं-नपुं) बाणः. (1) - काण्ड (पुं-नपुं) जलम्. (1) - काण्ड (पुं-नपुं) वर्गः. (1) - काण्ड (पुं-नपुं) दण्डः. (1) - काण्ड (पुं-नपुं)

Shloka 427

अश्वभूषा. (1) - भाण्ड (नपुं) मूलवणिग्धनम्. (1) - भाण्ड (नपुं)

स्याद्भाण्डमश्वाभरणेऽमत्रे मूलवणिग्धने ॥ ३.३.४२७ ॥

PADACHEDA

अश्वभूषा. (1) - भाण्ड (नपुं) मूलवणिग्धनम्. (1) - भाण्ड (नपुं)

Adhyaya Begins

इति डान्ताः ॥ ३.३.४२८ ॥

Shloka 429

भृशप्रतिज्ञा. (1) - बाढ (नपुं) भृशम्. (1) - प्रगाढ (नपुं) दुःखम्. (1) - प्रगाढ (नपुं)

भृशप्रतिज्ञयोर्बाढं प्रगाढं भृशकृच्छ्रयोः ॥ ३.३.४२९ ॥

PADACHEDA

भृशप्रतिज्ञा. (1) - बाढ (नपुं) भृशम्. (1) - प्रगाढ (नपुं) दुःखम्. (1) - प्रगाढ (नपुं)

Shloka 430

संघातग्रासयोः पिण्डी द्वयोः पुंसि कलेवरे ॥ ३.३.४३० ॥

Shloka 431

गण्डौ कपोलविस्फोटौ मुण्डकस्त्रिषु मुण्डिते ॥ ३.३.४३१ ॥

Shloka 432

इक्षुभेदेऽपि खण्डोऽस्त्री शिखण्डो बर्हचूडयोः ॥ ३.३.४३२ ॥

Shloka 433

शक्तः. (1) - दृढ (वि) स्थूलम्. (1) - दृढ (वि) संहतः. (1) - व्यूढ (वि) विन्यस्तः. (1) - व्यूढ (वि)

शक्तस्थूलौ त्रिषु दृढौ व्यूढौ विन्यस्तसंहतौ ॥ ३.३.४३३ ॥

PADACHEDA

शक्तः. (1) - दृढ (वि) स्थूलम्. (1) - दृढ (वि) संहतः. (1) - व्यूढ (वि) विन्यस्तः. (1) - व्यूढ (वि)

Adhyaya Begins

इति ढान्ताः ॥ ३.३.४३४ ॥

Shloka 434

शिशुः. (1) - भ्रूण (पुं) बलिसुतः. (1) - बाण (पुं)

भ्रूणोऽर्भके स्त्रैणगर्भे बाणो बलिसुते शरे ॥ ३.३.४३५ ॥

PADACHEDA

शिशुः. (1) - भ्रूण (पुं) बलिसुतः. (1) - बाण (पुं)

Shloka 435

अतिसूक्ष्मधान्यांशः. (1) - कण (पुं) सङ्घातः. (1) - गण (पुं) शिवानुचरः. (1) - गण (पुं)

कणोऽतिसूक्ष्मे धान्यांशे संघाते प्रमथे गणः ॥ ३.३.४३६ ॥

PADACHEDA

अतिसूक्ष्मधान्यांशः. (1) - कण (पुं) सङ्घातः. (1) - गण (पुं) शिवानुचरः. (1) - गण (पुं)

Shloka 436

भृतिः. (1) - पण (पुं) धनम्. (1) - पण (पुं) द्यूतादिषूत्सृष्टः. (1) - पण (पुं)

पणो द्यूतादिषूत्सृष्टे भृतौ मूल्ये धनेऽपि च ॥ ३.३.४३७ ॥

PADACHEDA

भृतिः. (1) - पण (पुं) धनम्. (1) - पण (पुं) द्यूतादिषूत्सृष्टः. (1) - पण (पुं)

Shloka 437

रूपरसगन्धादयः. (1) - गुण (पुं) सत्वरजस्तमाः. (1) - गुण (पुं) शुक्लनीलादयः. (1) - गुण (पुं) सन्धिविग्रहादयः. (1) - गुण (पुं)

मौर्व्यां द्रव्याश्रिते सत्वशौर्यसन्ध्यादिके गुणः ॥ ३.३.४३८ ॥

PADACHEDA

रूपरसगन्धादयः. (1) - गुण (पुं) सत्वरजस्तमाः. (1) - गुण (पुं) शुक्लनीलादयः. (1) - गुण (पुं) सन्धिविग्रहादयः. (1) - गुण (पुं)

Shloka 438

निर्व्यापारस्थितिः. (1) - क्षण (पुं)

निर्व्यापारस्थितौ कालविशेषोत्सवयोः क्षणः ॥ ३.३.४३९ ॥

PADACHEDA

निर्व्यापारस्थितिः. (1) - क्षण (पुं)

Shloka 439

शुक्लादयः. (1) - वर्ण (पुं) स्तुतिः. (1) - वर्ण (पुं)

वर्णो द्विजादौ शुक्लादौ स्तुतौ वर्णं तु वाक्षरे ॥ ३.३.४४० ॥

PADACHEDA

शुक्लादयः. (1) - वर्ण (पुं) स्तुतिः. (1) - वर्ण (पुं)

Shloka 440

ब्राह्मणादिवर्णचतुष्टयवाचकः. (1) - वर्ण (पुं) अक्षरम्. (1) - वर्ण (पुं-नपुं)

अरुणो भास्करेऽपि स्याद्वर्णभेदेऽपि च त्रिषु ॥ ३.३.४४१ ॥

PADACHEDA

ब्राह्मणादिवर्णचतुष्टयवाचकः. (1) - वर्ण (पुं) अक्षरम्. (1) - वर्ण (पुं-नपुं)

Shloka 441

काकः. (1) - द्रोण (पुं) शब्दः. (1) - रण (पुं)

स्थाणुः शर्वोऽप्यथ द्रोणः काकेऽप्याजौ रवे रणः ॥ ३.३.४४२ ॥

PADACHEDA

काकः. (1) - द्रोण (पुं) शब्दः. (1) - रण (पुं)

Shloka 442

क्षुरिः. (1) - ग्रामणी (पुं) श्रेष्ठः. (1) - ग्रामणी (वि) ग्रामाधिपः. (1) - ग्रामणी (वि)

ग्रामणीर्नापिते पुंसि श्रेष्ठे ग्रामाधिपे त्रिषु ॥ ३.३.४४३ ॥

PADACHEDA

क्षुरिः. (1) - ग्रामणी (पुं) श्रेष्ठः. (1) - ग्रामणी (वि) ग्रामाधिपः. (1) - ग्रामणी (वि)

Shloka 443

मेषलोमः. (1) - ऊर्णा (स्त्री) भ्रुवौ अन्तरा आवर्तः. (1) - ऊर्णा (स्त्री)

ऊर्णा मेषादिलोम्नि स्यादावर्ते चान्तरा भ्रुवोः ॥ ३.३.४४४ ॥

PADACHEDA

मेषलोमः. (1) - ऊर्णा (स्त्री) भ्रुवौ अन्तरा आवर्तः. (1) - ऊर्णा (स्त्री)

Shloka 444

हरितवलयः. (1) - हरिणी (स्त्री) हेमप्रतिमा. (1) - हरिणी (स्त्री) मृगी. (1) - हरिणी (स्त्री)

हरिणी स्यान्मृगी हेमप्रतिमा हरिता च या ॥ ३.३.४४५ ॥

PADACHEDA

हरितवलयः. (1) - हरिणी (स्त्री) हेमप्रतिमा. (1) - हरिणी (स्त्री) मृगी. (1) - हरिणी (स्त्री)

Shloka 445

स्तम्भः. (1) - स्थूणा (स्त्री) वेश्मा. (1) - स्थूणा (स्त्री)

त्रिषु पाण्डौ च हरिणः स्थूणा स्तम्भेऽपि वेश्मनः ॥ ३.३.४४६ ॥

PADACHEDA

स्तम्भः. (1) - स्थूणा (स्त्री) वेश्मा. (1) - स्थूणा (स्त्री)

Shloka 446

स्पृहा. (1) - तृष्णा (स्त्री) पिपासा. (1) - तृष्णा (स्त्री) जुगुप्सा. (1) - घृणा (स्त्री)

त्रिष्णे स्पृहापिपासे द्वे जुगुप्साकरुणे घृणे ॥ ३.३.४४७ ॥

PADACHEDA

स्पृहा. (1) - तृष्णा (स्त्री) पिपासा. (1) - तृष्णा (स्त्री) जुगुप्सा. (1) - घृणा (स्त्री)

Shloka 447

वणिक्पथः. (1) - विपणि (स्त्री) पश्चिमदिग्देशकालाः. (1) - वारुणी (स्त्री) सुरा. (1) - वारुणी (स्त्री)

वणिक्पथे च विपणिः सुरा प्रत्यक्च वारुणी ॥ ३.३.४४८ ॥

PADACHEDA

वणिक्पथः. (1) - विपणि (स्त्री) पश्चिमदिग्देशकालाः. (1) - वारुणी (स्त्री) सुरा. (1) - वारुणी (स्त्री)

Shloka 448

हस्तिः. (1) - करेणु (पुं) हस्तिनी. (1) - करेणु (स्त्री) द्रव्यम्. (1) - द्रविण (नपुं) बलम्. (1) - द्रविण (नपुं)

करेणुरिभ्यां स्त्री नेभे द्रविणं तु बलं धनम् ॥ ३.३.४४९ ॥

PADACHEDA

हस्तिः. (1) - करेणु (पुं) हस्तिनी. (1) - करेणु (स्त्री) द्रव्यम्. (1) - द्रविण (नपुं) बलम्. (1) - द्रविण (नपुं)

Shloka 449

रक्षिता. (1) - शरण (नपुं) गृहम्. (1) - शरण (नपुं) पद्मम्. (1) - श्रीपर्ण (नपुं)

शरणं गृहरक्षित्रोः श्रीपर्णं कमलेऽपि च ॥ ३.३.४५० ॥

PADACHEDA

रक्षिता. (1) - शरण (नपुं) गृहम्. (1) - शरण (नपुं) पद्मम्. (1) - श्रीपर्ण (नपुं)

Shloka 450

अभिमरः. (1) - तीक्ष्ण (नपुं) विषम्. (1) - तीक्ष्ण (नपुं)

विषाभिमरलोहेषु तीक्ष्णं क्लीबे खरे त्रिषु ॥ ३.३.४५१ ॥

PADACHEDA

अभिमरः. (1) - तीक्ष्ण (नपुं) विषम्. (1) - तीक्ष्ण (नपुं)

Shloka 451

इयत्ता. (1) - प्रमाण (नपुं) कारणम्. (1) - प्रमाण (नपुं) मर्यादा. (1) - प्रमाण (नपुं) प्रमाता. (1) - प्रमाण (नपुं) शास्त्रम्. (1) - प्रमाण (नपुं)

प्रमाणं हेतुमर्यादाशास्त्रेयत्ताप्रमातृषु ॥ ३.३.४५२ ॥

PADACHEDA

इयत्ता. (1) - प्रमाण (नपुं) कारणम्. (1) - प्रमाण (नपुं) मर्यादा. (1) - प्रमाण (नपुं) प्रमाता. (1) - प्रमाण (नपुं) शास्त्रम्. (1) - प्रमाण (नपुं)

Shloka 452

साधकतमम्. (1) - करण (नपुं) क्षेत्रम्. (1) - करण (नपुं) देहः. (1) - करण (नपुं) इन्द्रियम्. (1) - करण (नपुं)

करणं साधकतमं क्षेत्रगात्रेन्द्रियेष्वपि ॥ ३.३.४५३ ॥

PADACHEDA

साधकतमम्. (1) - करण (नपुं) क्षेत्रम्. (1) - करण (नपुं) देहः. (1) - करण (नपुं) इन्द्रियम्. (1) - करण (नपुं)

Shloka 453

निष्प्रयाससैन्यगमनम्. (1) - संसरण (नपुं)प्राण्युत्पादरूपसंसारम्. (1) - संसरण (नपुं)

प्राण्युत्पादे संसरणमसंबाधचमूगतौ ॥ ३.३.४५४ ॥

PADACHEDA

निष्प्रयाससैन्यगमनम्. (1) - संसरण (नपुं)प्राण्युत्पादरूपसंसारम्. (1) - संसरण (नपुं)

Shloka 454

उन्नयनक्रिया. (1) - समुद्गिरण (नपुं)वान्तान्नः. (1) - समुद्गिरण (नपुं)

घण्टापथेऽथ वान्तान्ने समुद्गिरणमुन्नये ॥ ३.३.४५५ ॥

PADACHEDA

उन्नयनक्रिया. (1) - समुद्गिरण (नपुं)वान्तान्नः. (1) - समुद्गिरण (नपुं)

Shloka 455

पशुशृङ्गः. (1) - विषाण (वि)इभदन्तः. (1) - विषाण (वि)

अतस्त्रिषु विषाणं स्यात्पशुशृङ्गेभदन्तयोः ॥ ३.३.४५६ ॥

PADACHEDA

पशुशृङ्गः. (1) - विषाण (वि)इभदन्तः. (1) - विषाण (वि)

Shloka 456

चतुष्पथम्. (1) - प्रवण (पुं)क्रमनिम्नोर्वी. (1) - प्रवण (वि)

प्रवणे क्रमनिम्नोर्व्यां प्रह्वे ना तु चतुष्पथे ॥ ३.३.४५७ ॥

PADACHEDA

चतुष्पथम्. (1) - प्रवण (पुं)क्रमनिम्नोर्वी. (1) - प्रवण (वि)

Shloka 457

निचितम्. (1) - सङ्कीर्ण (वि)अशुद्धः. (1) - सङ्कीर्ण (वि)शून्यम्. (1) - ईरिण (वि)ऊषरदेशः. (1) - ईरिण (वि)

संकीर्णौ निचिताशुद्धा विरिणं शून्यमूषरम् ॥ ३.३.४५८ ॥

PADACHEDA

निचितम्. (1) - सङ्कीर्ण (वि)अशुद्धः. (1) - सङ्कीर्ण (वि)शून्यम्. (1) - ईरिण (वि)ऊषरदेशः. (1) - ईरिण (वि)

Shloka 458

सेतुः. (1) - वरण (पुं)कचोच्चयः. (1) - वेणी (स्त्री)नदीभेदः. (1) - वेणी (स्त्री)

सेतौ च चरणो वेणी नदीभेदे कचोच्चये ॥ ३.३.४५९ ॥

PADACHEDA

सेतुः. (1) - वरण (पुं)कचोच्चयः. (1) - वेणी (स्त्री)नदीभेदः. (1) - वेणी (स्त्री)

Adhyaya Begins

इति णान्ताः ॥ ३.३.४६० ॥

Shloka 461

देवः. (1) - विवस्वत् (पुं)नदविशेषः. (1) - सरस्वत् (पुं)

देवसूर्यौ विवस्वन्तौ सरस्वन्तौनदार्णवौ ॥ ३.३.४६१ ॥

PADACHEDA

देवः. (1) - विवस्वत् (पुं)नदविशेषः. (1) - सरस्वत् (पुं)

Shloka 462

भासः. (1) - शकुन्त (पुं)

पक्षितार्क्ष्यौ गरुत्मन्तौ शकुन्तौ भासपक्षिणौ ॥ ३.३.४६२ ॥

PADACHEDA

भासः. (1) - शकुन्त (पुं)

Shloka 463

उत्पातः. (1) - धूमकेतु (पुं)अग्निः. (1) - धूमकेतु (पुं)पर्वतः. (1) - जीमूत (पुं)

अग्न्युत्पातौ धूमकेतू जीमूतौ मेघपर्वतौ ॥ ३.३.४६३ ॥

PADACHEDA

उत्पातः. (1) - धूमकेतु (पुं)अग्निः. (1) - धूमकेतु (पुं)पर्वतः. (1) - जीमूत (पुं)

Shloka 464

हस्तः. (1) - हस्त (पुं)नक्षत्रनाम. (1) - हस्त (पुं)वायुदेवः. (1) - मरुत् (पुं)

हस्तौ तु पाणिनक्षत्रे मरुतौ पवनामरौ ॥ ३.३.४६४ ॥

PADACHEDA

हस्तः. (1) - हस्त (पुं)नक्षत्रनाम. (1) - हस्त (पुं)वायुदेवः. (1) - मरुत् (पुं)

Shloka 465

हस्तिपकः. (1) - यन्तृ (पुं)पोष्टा. (1) - भर्तृ (पुं)धाता. (1) - भर्तृ (पुं)

यन्ता हस्तिपके सूते भर्ता धातरि पोष्टरि ॥ ३.३.४६५ ॥

PADACHEDA

हस्तिपकः. (1) - यन्तृ (पुं)पोष्टा. (1) - भर्तृ (पुं)धाता. (1) - भर्तृ (पुं)

Shloka 466

नौका. (1) - पोत (पुं)

यानपात्रे शिशौ पोतः प्रेतः प्राण्यन्तरे मृते ॥ ३.३.४६६ ॥

PADACHEDA

नौका. (1) - पोत (पुं)

Shloka 467

ग्रहभेदः. (1) - केतु (पुं)पताका. (1) - केतु (पुं)राजा. (1) - सुत (पुं)

ग्रहभेदे ध्वजे केतुः पार्थिवे तनये सुतः ॥ ३.३.४६७ ॥

PADACHEDA

ग्रहभेदः. (1) - केतु (पुं)पताका. (1) - केतु (पुं)राजा. (1) - सुत (पुं)

Shloka 468

कारुभेदः. (1) - स्थपति (पुं)पर्वतः. (1) - भूभृत् (पुं)राजा. (1) - भूभृत् (पुं)

स्थपतिः कारुभेदेऽपि भूभृद्भूमिधरे नृपे ॥ ३.३.४६८ ॥

PADACHEDA

कारुभेदः. (1) - स्थपति (पुं)पर्वतः. (1) - भूभृत् (पुं)राजा. (1) - भूभृत् (पुं)

Shloka 469

राजा. (1) - मूर्धाभिषिक्त (पुं)आर्तवम्. (1) - ऋतु (पुं)

मूर्धाभिषिक्तो भूपेऽपि ऋतुः स्त्री कुसुमेऽपि च ॥ ३.३.४६९ ॥

PADACHEDA

राजा. (1) - मूर्धाभिषिक्त (पुं)आर्तवम्. (1) - ऋतु (पुं)

Shloka 470

विष्णुः. (2) - अजित (पुं), अव्यक्त (पुं)तक्षः. (1) - सूत (पुं)

विष्णावप्यजिताव्यक्तौ सूतस्त्वष्टरि सारथौ ॥ ३.३.४७० ॥

PADACHEDA

विष्णुः. (2) - अजित (पुं), अव्यक्त (पुं)तक्षः. (1) - सूत (पुं)

Shloka 471

विद्वान्. (1) - व्यक्त (वि)शास्त्रम्. (1) - दृष्टान्त (पुं)निदर्शनम्. (1) - दृष्टान्त (पुं)

व्यक्तः प्राज्ञेऽपि दृष्टान्तावुभौ शास्त्रनिदर्शने ॥ ३.३.४७१ ॥

PADACHEDA

विद्वान्. (1) - व्यक्त (वि)शास्त्रम्. (1) - दृष्टान्त (पुं)निदर्शनम्. (1) - दृष्टान्त (पुं)

Shloka 472

द्वारपालकः. (1) - क्षन्त्रृ (पुं)

क्षत्ता स्यात्सारथौ द्वाःस्थे क्षत्रियायां च शूद्रजे ॥ ३.३.४७२ ॥

PADACHEDA

द्वारपालकः. (1) - क्षन्त्रृ (पुं)

Shloka 473

भेदः. (1) - वृत्तान्त (पुं)कार्त्स्न्यम्. (1) - वृत्तान्त (पुं)प्रकरणम्. (1) - वृत्तान्त (पुं)

वृत्तान्तः स्यात्प्रकरणे प्रकारे कार्त्स्न्यवार्तयोः ॥ ३.३.४७३ ॥

PADACHEDA

भेदः. (1) - वृत्तान्त (पुं)कार्त्स्न्यम्. (1) - वृत्तान्त (पुं)प्रकरणम्. (1) - वृत्तान्त (पुं)

Shloka 474

जननिवासस्थानम्. (1) - आनर्त (पुं)नृत्यस्थानम्. (1) - आनर्त (पुं)युद्धम्. (1) - आनर्त (पुं)

आनर्तः समरे नृत्यस्थान नीवृद्विशेषयोः ॥ ३.३.४७४ ॥

PADACHEDA

जननिवासस्थानम्. (1) - आनर्त (पुं)नृत्यस्थानम्. (1) - आनर्त (पुं)युद्धम्. (1) - आनर्त (पुं)

Shloka 475

सिद्धान्तः. (1) - कृतान्त (पुं)अकुशलकर्मम्. (1) - कृतान्त (पुं)प्राक्तनशुभाशुभकर्मः. (1) - कृतान्त (पुं)

कृतान्तो यम सिद्धान्त दैवाकुशलकर्मसु ॥ ३.३.४७५ ॥

PADACHEDA

सिद्धान्तः. (1) - कृतान्त (पुं)अकुशलकर्मम्. (1) - कृतान्त (पुं)प्राक्तनशुभाशुभकर्मः. (1) - कृतान्त (पुं)

Shloka 476

श्लेष्मादिः. (1) - धातु (पुं)रसरक्तादिः. (1) - धातु (पुं)महाभूताः. (1) - धातु (पुं)

श्लेष्मादि रस रक्तादि महा भूतानि तद्गुणाः ॥ ३.३.४७६ ॥

PADACHEDA

श्लेष्मादिः. (1) - धातु (पुं)रसरक्तादिः. (1) - धातु (पुं)महाभूताः. (1) - धातु (पुं)

Shloka 477

महाभूतगुणाः. (1) - धातु (पुं)इन्द्रियम्. (1) - धातु (पुं)अश्मविकृतिः. (1) - धातु (पुं)शब्दयोनिः. (1) - धातु (पुं)

इन्द्रियाण्यश्म विकृतिः शब्दयोनिश्च धातवः ॥ ३.३.४७७ ॥

PADACHEDA

महाभूतगुणाः. (1) - धातु (पुं)इन्द्रियम्. (1) - धातु (पुं)अश्मविकृतिः. (1) - धातु (पुं)शब्दयोनिः. (1) - धातु (पुं)

Shloka 478

कक्षान्तरम्. (1) - शुद्धान्त (पुं)नृपस्यासर्वगोचरप्रदेशः. (1) - शुद्धान्त (पुं)

कक्षान्तरेऽपि शुद्धान्तो भूपस्यासर्व गोचरे ॥ ३.३.४७८ ॥

PADACHEDA

कक्षान्तरम्. (1) - शुद्धान्त (पुं)नृपस्यासर्वगोचरप्रदेशः. (1) - शुद्धान्त (पुं)

Shloka 479

काठिन्यम्. (1) - मूर्ति (स्त्री)कासूः. (1) - शक्ति (स्त्री)

कासू सामर्थ्ययोः शक्तिर्मूर्तिः काठिन्यकाययोः । । ॥ ३.३.४७९ ॥

PADACHEDA

काठिन्यम्. (1) - मूर्ति (स्त्री)कासूः. (1) - शक्ति (स्त्री)

Shloka 480

विशालता. (1) - व्रतति (स्त्री)रात्रिः. (1) - वसति (स्त्री)वेश्मा. (1) - वसति (स्त्री)

विस्तार वल्लयोर्व्रततिर्वसती रात्रिवेश्मनोः ॥ ३.३.४८० ॥

PADACHEDA

विशालता. (1) - व्रतति (स्त्री)रात्रिः. (1) - वसति (स्त्री)वेश्मा. (1) - वसति (स्त्री)

Shloka 481

अपचयः. (1) - अपचिति (स्त्री)दानम्. (1) - साति (स्त्री)

क्षयार्चयोरपचितिः सातिर्दानावसानयोः । । ॥ ३.३.४८१ ॥

PADACHEDA

अपचयः. (1) - अपचिति (स्त्री)दानम्. (1) - साति (स्त्री)

Shloka 482

धनुष्कोटिः. (1) - अर्ति (स्त्री)दुःखम्. (1) - अर्ति (स्त्री)जननम्. (1) - जाति (स्त्री)सामान्यम्. (1) - जाति (स्त्री)

आर्तिः पीडा धनुष्कोट्योर्जातिः सामान्यजन्मनोः ॥ ३.३.४८२ ॥

PADACHEDA

धनुष्कोटिः. (1) - अर्ति (स्त्री)दुःखम्. (1) - अर्ति (स्त्री)जननम्. (1) - जाति (स्त्री)सामान्यम्. (1) - जाति (स्त्री)

Shloka 483

डिम्बः. (1) - ईति (स्त्री)प्रवासः. (1) - ईति (स्त्री)प्रचारः. (1) - रीति (स्त्री)स्यन्दः. (1) - रीति (स्त्री)

प्रचार स्यन्दयो रीतिरीतिर्डिम्ब प्रवासयोः ॥ ३.३.४८३ ॥

PADACHEDA

डिम्बः. (1) - ईति (स्त्री)प्रवासः. (1) - ईति (स्त्री)प्रचारः. (1) - रीति (स्त्री)स्यन्दः. (1) - रीति (स्त्री)

Shloka 484

उदयः. (1) - प्राप्ति (स्त्री)अधिकफलम्. (1) - प्राप्ति (स्त्री)अग्निः. (1) - त्रेता (स्त्री)त्रेतायुगम्. (1) - त्रेता (स्त्री)

उदयेऽधिगमे प्राप्तिस्त्रेता त्वग्नित्रये युगे ॥ ३.३.४८४ ॥

PADACHEDA

उदयः. (1) - प्राप्ति (स्त्री)अधिकफलम्. (1) - प्राप्ति (स्त्री)अग्निः. (1) - त्रेता (स्त्री)त्रेतायुगम्. (1) - त्रेता (स्त्री)

Shloka 485

वीणाभेदः. (1) - महती (स्त्री)धनसमृद्धिः. (1) - भूति (स्त्री)

वीणाभेदेऽपि महती भूतिर्भस्मनि सम्पदि ॥ ३.३.४८५ ॥

PADACHEDA

वीणाभेदः. (1) - महती (स्त्री)धनसमृद्धिः. (1) - भूति (स्त्री)

Shloka 486

नगरम्. (1) - भोगवती (स्त्री)नदी. (1) - भोगवती (स्त्री)नागाः. (1) - भोगवती (स्त्री)

नदी नगर्योर्नागानां भोगवत्यथ संगरे ॥ ३.३.४८६ ॥

PADACHEDA

नगरम्. (1) - भोगवती (स्त्री)नदी. (1) - भोगवती (स्त्री)नागाः. (1) - भोगवती (स्त्री)

Shloka 487

सङ्गम्. (1) - समिति (स्त्री)सङ्गरम्. (1) - समिति (स्त्री)अपचयः. (1) - क्षिति (स्त्री)वासः. (1) - क्षिति (स्त्री)

संगे सभायां समितिः क्षयवासावपि क्षिती ॥ ३.३.४८७ ॥

PADACHEDA

सङ्गम्. (1) - समिति (स्त्री)सङ्गरम्. (1) - समिति (स्त्री)अपचयः. (1) - क्षिति (स्त्री)वासः. (1) - क्षिति (स्त्री)

Shloka 488

आयुधम्. (1) - हेति (स्त्री)रवेरर्चिः. (1) - हेति (स्त्री)

रवेरर्चिश्च शस्त्रं च वह्निज्वाला च हेतयः ॥ ३.३.४८८ ॥

PADACHEDA

आयुधम्. (1) - हेति (स्त्री)रवेरर्चिः. (1) - हेति (स्त्री)

Shloka 489

जगतीच्छन्दः. (1) - जगती (स्त्री)

जगती जगति छन्दोविशेषोऽपि क्षितावपि ॥ ३.३.४८९ ॥

PADACHEDA

जगतीच्छन्दः. (1) - जगती (स्त्री)

Shloka 490

पङ्क्तिच्छन्दः. (1) - पङ्क्ति (स्त्री)दशमम्. (1) - पङ्क्ति (स्त्री)प्रभावः. (1) - आयति (स्त्री)

पङ्क्तिश्छन्दोऽपि दशमं स्यात्प्रभावेऽपि चायतिः ॥ ३.३.४९० ॥

PADACHEDA

पङ्क्तिच्छन्दः. (1) - पङ्क्ति (स्त्री)दशमम्. (1) - पङ्क्ति (स्त्री)प्रभावः. (1) - आयति (स्त्री)

Shloka 491

गतिः. (1) - पत्ति (स्त्री)

पत्तिर्गतौ च मूले तु पक्षतिः पक्षभेदयोः ॥ ३.३.४९१ ॥

PADACHEDA

गतिः. (1) - पत्ति (स्त्री)

Shloka 492

पुरुषलिङ्गः. (1) - प्रकृति (स्त्री)स्त्रीयोनिः. (1) - प्रकृति (स्त्री)कैशिक्याद्याः. (1) - वृत्ति (स्त्री)

प्रकृतिर्योनिलिङ्गे च कैशिक्याद्याश्च वृत्तयः ॥ ३.३.४९२ ॥

PADACHEDA

पुरुषलिङ्गः. (1) - प्रकृति (स्त्री)स्त्रीयोनिः. (1) - प्रकृति (स्त्री)कैशिक्याद्याः. (1) - वृत्ति (स्त्री)

Shloka 493

वालुका. (1) - सिकता (स्त्री-बहु)श्रवः. (1) - श्रुति (स्त्री)वेदः. (1) - श्रुति (स्त्री)

सिकताः स्युर्वालुकापि वेदे श्रवसि च श्रुतिः ॥ ३.३.४९३ ॥

PADACHEDA

वालुका. (1) - सिकता (स्त्री-बहु)श्रवः. (1) - श्रुति (स्त्री)वेदः. (1) - श्रुति (स्त्री)

Shloka 494

जनितात्यर्थानुरागा. (1) - वनिता (स्त्री)

वनिता जनितात्यर्थानुरागायां च योषिति ॥ ३.३.४९४ ॥

PADACHEDA

जनितात्यर्थानुरागा. (1) - वनिता (स्त्री)

Shloka 495

क्षितिव्युदासः. (1) - गुप्ति (स्त्री)धारणम्. (1) - धृति (स्त्री)धैर्यम्. (1) - धृति (स्त्री)

गुप्तिः क्षितिव्युदासेऽपि धृतिर्धारणधैर्ययोः ॥ ३.३.४९५ ॥

PADACHEDA

क्षितिव्युदासः. (1) - गुप्ति (स्त्री)धारणम्. (1) - धृति (स्त्री)धैर्यम्. (1) - धृति (स्त्री)

Shloka 496

बृहतीच्छन्दः. (1) - बृहती (स्त्री)महती. (1) - बृहती (स्त्री)

बृहती क्षुद्र वार्ताकी छन्दोभेदे महत्यपि ॥ ३.३.४९६ ॥

PADACHEDA

बृहतीच्छन्दः. (1) - बृहती (स्त्री)महती. (1) - बृहती (स्त्री)

Shloka 497

हस्तिनी. (1) - वासिता (स्त्री)स्त्री. (1) - वासिता (स्त्री)लोकप्रवादः. (1) - वार्ता (स्त्री)

वासिता स्त्री करिण्योश्च वार्ता वृत्तौ जनश्रुतौ ॥ ३.३.४९७ ॥

PADACHEDA

हस्तिनी. (1) - वासिता (स्त्री)स्त्री. (1) - वासिता (स्त्री)लोकप्रवादः. (1) - वार्ता (स्त्री)

Shloka 498

निःसारम्. (1) - वार्त (नपुं)अरोगः. (1) - वार्त (वि)जलम्. (1) - घृत (नपुं)

वार्तं फल्गुन्यरोगे च त्रिष्वप्सु च घृतामृते ॥ ३.३.४९८ ॥

PADACHEDA

निःसारम्. (1) - वार्त (नपुं)अरोगः. (1) - वार्त (वि)जलम्. (1) - घृत (नपुं)

Shloka 499

रूप्यकम्. (1) - कलधौत (नपुं)सुवर्णम्. (1) - कलधौत (नपुं)कारणम्. (1) - निमित्त (नपुं)चिह्नम्. (1) - निमित्त (नपुं)

कलधौतं रूप्यहेम्नोर्निमित्तं हेतुलक्ष्मणोः ॥ ३.३.४९९ ॥

PADACHEDA

रूप्यकम्. (1) - कलधौत (नपुं)सुवर्णम्. (1) - कलधौत (नपुं)कारणम्. (1) - निमित्त (नपुं)चिह्नम्. (1) - निमित्त (नपुं)

Shloka 500

अवधृतम्. (1) - श्रुत (नपुं)शास्त्रम्. (1) - श्रुत (नपुं)कृतयुगम्. (1) - कृत (नपुं)पर्याप्तिः. (1) - कृत (नपुं)

श्रुतं शास्त्रावधृतयोर्युगपर्याप्तयोः कृतम् ॥ ३.३.५०० ॥

PADACHEDA

अवधृतम्. (1) - श्रुत (नपुं)शास्त्रम्. (1) - श्रुत (नपुं)कृतयुगम्. (1) - कृत (नपुं)पर्याप्तिः. (1) - कृत (नपुं)

Shloka 501

महाभीतिः. (1) - अत्याहित (नपुं)जीवानपेक्षिः. (1) - अत्याहित (नपुं)

अत्याहितं महाभीतिः कर्म जीवानपेक्षि च ॥ ३.३.५०१ ॥

PADACHEDA

महाभीतिः. (1) - अत्याहित (नपुं)जीवानपेक्षिः. (1) - अत्याहित (नपुं)

Shloka 502

आवृतम्. (1) - भूत (नपुं)अतीतः. (1) - भूत (नपुं)भूमिः. (1) - भूत (नपुं)प्राणी. (1) - भूत (नपुं)युक्तम्. (1) - भूत (नपुं)

युक्ते क्ष्मादावृते भूतं प्राण्यतीते समे त्रिषु ॥ ३.३.५०२ ॥

PADACHEDA

आवृतम्. (1) - भूत (नपुं)अतीतः. (1) - भूत (नपुं)भूमिः. (1) - भूत (नपुं)प्राणी. (1) - भूत (नपुं)युक्तम्. (1) - भूत (नपुं)

Shloka 503

चरित्रम्. (1) - वृत्त (नपुं)पद्यम्. (1) - वृत्त (नपुं)अतीतः. (1) - वृत्त (वि)दृढम्. (1) - वृत्त (वि)

वृत्तं पद्ये चरित्रे त्रिष्वतीते दृढनिस्तले ॥ ३.३.५०३ ॥

PADACHEDA

चरित्रम्. (1) - वृत्त (नपुं)पद्यम्. (1) - वृत्त (नपुं)अतीतः. (1) - वृत्त (वि)दृढम्. (1) - वृत्त (वि)

Shloka 504

राज्यम्. (1) - महत् (नपुं)जनवादः. (1) - अवगीत (नपुं)गर्हितम्. (1) - अवगीत (वि)

महद्राज्यं चावगीतं जन्ये स्याद्गर्हिते त्रिषु ॥ ३.३.५०४ ॥

PADACHEDA

राज्यम्. (1) - महत् (नपुं)जनवादः. (1) - अवगीत (नपुं)गर्हितम्. (1) - अवगीत (वि)

Shloka 505

रूप्यकम्. (2) - श्वेत (नपुं), रजत (नपुं)सुवर्णम्. (1) - रजत (नपुं)शुक्लवर्णयुक्तः. (1) - रजत (वि)

श्वेतं रूप्येऽपि रजतं हेम्नि रूप्ये सिते त्रिषु ॥ ३.३.५०५ ॥

PADACHEDA

रूप्यकम्. (2) - श्वेत (नपुं), रजत (नपुं)सुवर्णम्. (1) - रजत (नपुं)शुक्लवर्णयुक्तः. (1) - रजत (वि)

Shloka 506

चरम्. (1) - जगत् (वि)नील्यादिरागिः. (1) - रक्त (वि)

त्रिष्वितो जगदिङ्गेऽपि रक्तं नील्यादि रागि च ॥ ३.३.५०६ ॥

PADACHEDA

चरम्. (1) - जगत् (वि)नील्यादिरागिः. (1) - रक्त (वि)

Shloka 507

शुक्लवर्णयुक्तः. (1) - अवदात (वि)पीतवर्णः. (1) - अवदात (वि)शुद्धम्. (1) - अवदात (वि)

अवदातः सिते पीते शुद्धे बद्धार्जुनौ सितौ ॥ ३.३.५०७ ॥

PADACHEDA

शुक्लवर्णयुक्तः. (1) - अवदात (वि)पीतवर्णः. (1) - अवदात (वि)शुद्धम्. (1) - अवदात (वि)

Shloka 508

कृत्रिमम्. (1) - संस्कृत (वि) लक्षणोपेतम्. (1) - संस्कृत (वि) अतिसंस्कृतम्. (1) - अभिनीत (वि)मर्षिः. (1) - अभिनीत (वि)युक्तम्. (1) - अभिनीत (वि)

युक्तेऽति संस्कृतेऽमर्षिण्यभिनीतोऽथ संस्कृतम् ॥ ३.३.५०८ ॥

PADACHEDA

कृत्रिमम्. (1) - संस्कृत (वि) लक्षणोपेतम्. (1) - संस्कृत (वि) अतिसंस्कृतम्. (1) - अभिनीत (वि)मर्षिः. (1) - अभिनीत (वि)युक्तम्. (1) - अभिनीत (वि)

Shloka 509

अनवधिः. (1) - अनन्त (वि)

कृत्रिमे लक्षणोपेतेऽप्यनन्तोऽनवधावपि ॥ ३.३.५०९ ॥

PADACHEDA

अनवधिः. (1) - अनन्त (वि)

Shloka 510

प्रमुदितः. (1) - प्रतीत (वि)कुलजः. (1) - अभिजात (वि)बुधः. (1) - अभिजात (वि)

ख्याते हृष्टे प्रतीतोऽभिजातस्तु कुलजे बुधे ॥ ३.३.५१० ॥

PADACHEDA

प्रमुदितः. (1) - प्रतीत (वि)कुलजः. (1) - अभिजात (वि)बुधः. (1) - अभिजात (वि)

Shloka 511

पवित्रः. (1) - विविक्ति (वि)विजनः. (1) - विविक्ति (वि)मूर्खः. (1) - मूर्छित (वि)सोच्छ्रयः. (1) - मूर्छित (वि)

विविक्तौ पूतविजनौ मूर्छितौ मूढसोच्छ्रयौ ॥ ३.३.५११ ॥

PADACHEDA

पवित्रः. (1) - विविक्ति (वि)विजनः. (1) - विविक्ति (वि)मूर्खः. (1) - मूर्छित (वि)सोच्छ्रयः. (1) - मूर्छित (वि)

Shloka 512

शुल्कवर्णः. (1) - शिति (वि)कृष्णवर्णः. (1) - शिति (वि)अम्लरसः. (1) - शुक्त (वि)परुषम्. (1) - शुक्त (वि)

द्वौ चाम्ल परुषौ शुक्तौ शिती धवलमेचकौ ॥ ३.३.५१२ ॥

PADACHEDA

शुल्कवर्णः. (1) - शिति (वि)कृष्णवर्णः. (1) - शिति (वि)अम्लरसः. (1) - शुक्त (वि)परुषम्. (1) - शुक्त (वि)

Shloka 513

अभ्यर्हितम्. (1) - सत् (वि)प्रशस्तम्. (1) - सत् (वि)विद्यमानम्. (1) - सत् (वि)साधुः. (1) - सत् (वि)सत्यम्. (1) - सत् (वि)

सत्ये साधौ विद्यमाने प्रशस्तेऽभ्यर्हिते च सत् ॥ ३.३.५१३ ॥

PADACHEDA

अभ्यर्हितम्. (1) - सत् (वि)प्रशस्तम्. (1) - सत् (वि)विद्यमानम्. (1) - सत् (वि)साधुः. (1) - सत् (वि)सत्यम्. (1) - सत् (वि)

Shloka 514

अरात्यभियुक्ते अग्रतः कृतः. (1) - पुरस्कृत (वि)

पुरस्कृतः पूजितेऽरात्यभियुक्तेऽग्रतः कृते ॥ ३.३.५१४ ॥

PADACHEDA

अरात्यभियुक्ते अग्रतः कृतः. (1) - पुरस्कृत (वि)

Shloka 515

आश्रयः. (1) - निवात (वि)अवातः. (1) - निवात (वि)शस्त्राभेद्यः. (1) - निवात (वि)वर्मः. (1) - निवात (वि)

निवातावाश्रयावातौ शस्त्राभेद्यं च वर्म यत् ॥ ३.३.५१५ ॥

PADACHEDA

आश्रयः. (1) - निवात (वि)अवातः. (1) - निवात (वि)शस्त्राभेद्यः. (1) - निवात (वि)वर्मः. (1) - निवात (वि)

Shloka 516

जातः. (1) - उच्छ्रित (वि)प्रवृद्धम्. (1) - उच्छ्रित (वि)उन्नद्धः. (1) - उच्छ्रित (वि)प्रोद्यतः. (1) - उत्थित (वि)उत्पन्नः. (1) - उत्थित (वि)वृद्धिमत्. (1) - उत्थित (वि)

जातोन्नद्धप्रवृद्धाः स्युरुच्छ्रिता उत्थितास्त्वमी ॥ ३.३.५१६ ॥

PADACHEDA

जातः. (1) - उच्छ्रित (वि)प्रवृद्धम्. (1) - उच्छ्रित (वि)उन्नद्धः. (1) - उच्छ्रित (वि)प्रोद्यतः. (1) - उत्थित (वि)उत्पन्नः. (1) - उत्थित (वि)वृद्धिमत्. (1) - उत्थित (वि)

Shloka 517

अर्चितः. (1) - आदृत (वि)सादरः. (1) - आदृत (वि)

वृद्धिमत्प्रोद्यतोत्पन्ना आदृतौ सादरार्चितौ ॥ ३.३.५१७ ॥

PADACHEDA

अर्चितः. (1) - आदृत (वि)सादरः. (1) - आदृत (वि)

Shloka 518

समूहोत्पन्नयोर्जातमहिजिच्छ्रीपतीन्द्रयोः ॥ ३.३.५१८ ॥

Shloka 519

सौप्तिकेऽपि प्रपातोऽथावपातावतटावटौ ॥ ३.३.५१९ ॥

Shloka 520

समित्सङ्गे रणेऽपि स्त्री व्यवस्थायामपि स्थितिः ॥ ३.३.५२० ॥

Shloka 521

अभिधेयः. (1) - अर्थ (पुं)निवृत्तिः. (1) - अर्थ (पुं)प्रयोजनम्. (1) - अर्थ (पुं)वस्तु. (1) - अर्थ (पुं)

अर्थोऽभिधेय रै वस्तु प्रयोजन निवृत्तिषु ॥ ३.३.५२१ ॥

PADACHEDA

अभिधेयः. (1) - अर्थ (पुं)निवृत्तिः. (1) - अर्थ (पुं)प्रयोजनम्. (1) - अर्थ (पुं)वस्तु. (1) - अर्थ (पुं)

Shloka 522

आगमः. (1) - तीर्थ (नपुं)कूपसमीपरचितजलाधारः. (1) - तीर्थ (नपुं)ऋषिजुष्टजलम्. (1) - तीर्थ (नपुं)संस्कारादिकर्तुर्गुरुः. (1) - तीर्थ (नपुं)

निपानागमयोस्तीर्थमृषि जुष्टे जले गुरौ ॥ ३.३.५२२ ॥

PADACHEDA

आगमः. (1) - तीर्थ (नपुं)कूपसमीपरचितजलाधारः. (1) - तीर्थ (नपुं)ऋषिजुष्टजलम्. (1) - तीर्थ (नपुं)संस्कारादिकर्तुर्गुरुः. (1) - तीर्थ (नपुं)

Shloka 523

अन्योन्यसम्बद्धार्थः. (1) - समर्थ (वि)हितम्. (1) - समर्थ (वि)शक्तिस्थः. (1) - समर्थ (वि)

समर्थस्त्रिषु शक्तिस्थे संबद्धार्थे हितेऽपि च ॥ ३.३.५२३ ॥

PADACHEDA

अन्योन्यसम्बद्धार्थः. (1) - समर्थ (वि)हितम्. (1) - समर्थ (वि)शक्तिस्थः. (1) - समर्थ (वि)

Shloka 524

क्षीणरागः. (1) - दशमीस्थ (पुं)वृद्धः. (1) - दशमीस्थ (पुं)मार्गः. (1) - वीथी (स्त्री)

दशमीस्थौ क्षीणराग वृद्धौ वीथी पदव्यपि ॥ ३.३.५२४ ॥

PADACHEDA

क्षीणरागः. (1) - दशमीस्थ (पुं)वृद्धः. (1) - दशमीस्थ (पुं)मार्गः. (1) - वीथी (स्त्री)

Shloka 525

सभा. (1) - आस्था (स्त्री)यत्नः. (1) - आस्था (स्त्री)मानः. (1) - प्रस्थ (पुं-नपुं)

आस्थानी यत्नयोरास्था प्रस्थोऽस्त्री सानु मानयोः ॥ ३.३.५२५ ॥

PADACHEDA

सभा. (1) - आस्था (स्त्री)यत्नः. (1) - आस्था (स्त्री)मानः. (1) - प्रस्थ (पुं-नपुं)

Shloka 526

शास्त्रम्. (1) - ग्रन्थ (पुं)द्रव्यम्. (1) - ग्रन्थ (पुं)आधारः. (1) - संस्था (स्त्री)स्थितिः. (1) - संस्था (स्त्री)मृतिः. (1) - संस्था (स्त्री)

शास्त्र द्रविणयोर्ग्रन्थः संस्थाधारे स्थितौ मृतौ ॥ ३.३.५२६ ॥

PADACHEDA

शास्त्रम्. (1) - ग्रन्थ (पुं)द्रव्यम्. (1) - ग्रन्थ (पुं)आधारः. (1) - संस्था (स्त्री)स्थितिः. (1) - संस्था (स्त्री)मृतिः. (1) - संस्था (स्त्री)

Adhyaya Begins

इति थान्ताः ॥ ३.३.५२७ ॥

Shloka 528

अभिप्रायः. (1) - छन्द (पुं)वशः. (1) - छन्द (पुं)मेघः. (1) - अब्द (पुं)वत्सरः. (1) - अब्द (पुं)

अभिप्राय वशौ छन्दावब्दौ जीमूत वत्सरौ ॥ ३.३.५२८ ॥

PADACHEDA

अभिप्रायः. (1) - छन्द (पुं)वशः. (1) - छन्द (पुं)मेघः. (1) - अब्द (पुं)वत्सरः. (1) - अब्द (पुं)

Shloka 529

अज्ञः. (1) - अपवाद (पुं)निन्दा. (1) - अपवाद (पुं)पुत्रः. (1) - दायाद (पुं)सगोत्रः. (1) - दायाद (पुं)

अपवादौ तु निन्दाज्ञे दायादौ सुत बान्धवौ ॥ ३.३.५२९ ॥

PADACHEDA

अज्ञः. (1) - अपवाद (पुं)निन्दा. (1) - अपवाद (पुं)पुत्रः. (1) - दायाद (पुं)सगोत्रः. (1) - दायाद (पुं)

Shloka 530

किरणः. (1) - पाद (पुं)तुर्यांशः. (1) - पाद (पुं)अग्निः. (1) - तमोनुद् (पुं)चन्द्रः. (1) - तमोनुद् (पुं)सूर्यः. (1) - तमोनुद् (पुं)

पादा रश्म्यङ्घ्रि तुर्यांशाश्चन्द्राग्न्यर्कास्तमोनुदः ॥ ३.३.५३० ॥

PADACHEDA

किरणः. (1) - पाद (पुं)तुर्यांशः. (1) - पाद (पुं)अग्निः. (1) - तमोनुद् (पुं)चन्द्रः. (1) - तमोनुद् (पुं)सूर्यः. (1) - तमोनुद् (पुं)

Shloka 531

जनवादः. (1) - निर्वाद (पुं)नूतनतृणम्. (1) - शाद (पुं)

निर्वादो जनवादेऽपि शादो जम्बाल शष्पयोः ॥ ३.३.५३१ ॥

PADACHEDA

जनवादः. (1) - निर्वाद (पुं)नूतनतृणम्. (1) - शाद (पुं)

Shloka 532

सरवरोदनम्. (1) - आक्रन्द (पुं)त्राता. (1) - आक्रन्द (पुं)दारुणरणम्. (1) - आक्रन्द (पुं)

आरावे रुदिते त्रातर्याक्रन्दो दारुणे रणे ॥ ३.३.५३२ ॥

PADACHEDA

सरवरोदनम्. (1) - आक्रन्द (पुं)त्राता. (1) - आक्रन्द (पुं)दारुणरणम्. (1) - आक्रन्द (पुं)

Shloka 533

अनुसरणम्. (1) - प्रसाद (पुं)व्यञ्जनम्. (1) - सूद (वि)

स्यात्प्रसादोऽनुरगेऽपि सूदः स्याद्व्यञ्जनेऽपि च ॥ ३.३.५३३ ॥

PADACHEDA

अनुसरणम्. (1) - प्रसाद (पुं)व्यञ्जनम्. (1) - सूद (वि)

Shloka 534

गोपालः. (1) - गोविन्द (पुं)आनन्दः. (1) - आमोद (पुं)मदः. (1) - आमोद (पुं)

गोष्ठाध्यक्षेऽपि गोविन्दो हर्षेऽप्यामोदवन्मदः ॥ ३.३.५३४ ॥

PADACHEDA

गोपालः. (1) - गोविन्द (पुं)आनन्दः. (1) - आमोद (पुं)मदः. (1) - आमोद (पुं)

Shloka 535

प्राधान्यम्. (1) - ककुद (पुं-नपुं)राजचिह्नम्. (1) - ककुद (पुं-नपुं)वृषाङ्गम्. (1) - ककुद (पुं-नपुं)

प्राधान्ये राजलिङ्गे च वृषाङ्गे ककुदोऽस्त्रियाम् ॥ ३.३.५३५ ॥

PADACHEDA

प्राधान्यम्. (1) - ककुद (पुं-नपुं)राजचिह्नम्. (1) - ककुद (पुं-नपुं)वृषाङ्गम्. (1) - ककुद (पुं-नपुं)

Shloka 536

ज्ञानम्. (1) - संविद् (स्त्री)क्रियाकारः. (1) - संविद् (स्त्री)सम्भाषणम्. (1) - संविद् (स्त्री)युद्धम्. (1) - संविद् (स्त्री)

स्त्री संविज्ज्ञान संभाषा क्रियाकाराजि नामसु ॥ ३.३.५३६ ॥

PADACHEDA

ज्ञानम्. (1) - संविद् (स्त्री)क्रियाकारः. (1) - संविद् (स्त्री)सम्भाषणम्. (1) - संविद् (स्त्री)युद्धम्. (1) - संविद् (स्त्री)

Shloka 537

धर्मः. (1) - उपनिषद् (स्त्री)रहस्यम्. (1) - उपनिषद् (स्त्री)वत्सरः. (1) - शरद् (स्त्री)

धर्मे रहस्युपनिषत्स्यादृतौ वत्सरे शरत् ॥ ३.३.५३७ ॥

PADACHEDA

धर्मः. (1) - उपनिषद् (स्त्री)रहस्यम्. (1) - उपनिषद् (स्त्री)वत्सरः. (1) - शरद् (स्त्री)

Shloka 538

वस्तु. (1) - पद (नपुं)चरणः. (1) - पद (नपुं)चिह्नम्. (1) - पद (नपुं)स्थानम्. (1) - पद (नपुं)त्राणनम्. (1) - पद (नपुं)व्यवसितिः. (1) - पद (नपुं)

पदं व्यवसिति त्राण स्थान लक्ष्माङ्घ्रि वस्तुषु ॥ ३.३.५३८ ॥

PADACHEDA

वस्तु. (1) - पद (नपुं)चरणः. (1) - पद (नपुं)चिह्नम्. (1) - पद (नपुं)स्थानम्. (1) - पद (नपुं)त्राणनम्. (1) - पद (नपुं)व्यवसितिः. (1) - पद (नपुं)

Shloka 539

मानः. (1) - गोष्पद (नपुं)सेवितः. (1) - गोष्पद (नपुं)कृत्यम्. (1) - आस्पद (नपुं)प्रतिष्ठा. (1) - आस्पद (नपुं)

गोष्पदं सेविते माने प्रतिष्ठा कृत्यमास्पदम् ॥ ३.३.५३९ ॥

PADACHEDA

मानः. (1) - गोष्पद (नपुं)सेवितः. (1) - गोष्पद (नपुं)कृत्यम्. (1) - आस्पद (नपुं)प्रतिष्ठा. (1) - आस्पद (नपुं)

Shloka 540

मधुरम्. (1) - स्वादु (वि)यथेप्सितम्. (1) - स्वादु (वि)अतीक्ष्णः. (1) - मृदु (वि)

त्रिष्विष्ट मधुरौ स्वादू मृदू चातीक्ष्ण कोमलौ ॥ ३.३.५४० ॥

PADACHEDA

मधुरम्. (1) - स्वादु (वि)यथेप्सितम्. (1) - स्वादु (वि)अतीक्ष्णः. (1) - मृदु (वि)

Shloka 541

अल्पम्. (1) - मन्द (वि)अपटुः. (1) - मन्द (वि)मूर्खः. (1) - मन्द (वि)निर्भाग्यः. (1) - मन्द (वि)प्रत्यग्रः. (1) - शारद (वि)अप्रतिभः. (1) - शारद (वि)

मूढाल्पापटु निर्भाग्या मन्दाः स्युर्द्वौ तु शारदौ ॥ ३.३.५४१ ॥

PADACHEDA

अल्पम्. (1) - मन्द (वि)अपटुः. (1) - मन्द (वि)मूर्खः. (1) - मन्द (वि)निर्भाग्यः. (1) - मन्द (वि)प्रत्यग्रः. (1) - शारद (वि)अप्रतिभः. (1) - शारद (वि)

Shloka 542

विद्वान्. (1) - विशारद (वि)सुप्रगल्भः. (1) - विशारद (वि)

प्रत्यग्राप्रतिभौ विद्वत्सुप्रगल्भौ विशारदौ ॥ ३.३.५४२ ॥

PADACHEDA

विद्वान्. (1) - विशारद (वि)सुप्रगल्भः. (1) - विशारद (वि)

Adhyaya Begins

इति दान्ताः ॥ ३.३.५४३ ॥

Shloka 544

व्यामः. (1) - न्यग्रोध (पुं)देहः. (1) - उत्सेध (पुं)

व्यामो वटश्च न्यग्रोधावुत्सेधः काय उन्नतिः ॥ ३.३.५४४ ॥

PADACHEDA

व्यामः. (1) - न्यग्रोध (पुं)देहः. (1) - उत्सेध (पुं)

Shloka 545

पर्याहारः. (2) - विवध (पुं), वीवध (पुं)मार्गः. (2) - विवध (पुं), वीवध (पुं)

पर्याहारश्च मार्गश्,ह्च विवधौ वीवधौ च तौ ॥ ३.३.५४५ ॥

PADACHEDA

पर्याहारः. (2) - विवध (पुं), वीवध (पुं)मार्गः. (2) - विवध (पुं), वीवध (पुं)

Shloka 546

यज्ञियतरोः शाखा. (1) - परिधि (पुं)उपसूर्यकः. (1) - परिधि (पुं)

परिधिर्यज्ञिय तरोः शाखायामुपसूर्यके ॥ ३.३.५४६ ॥

PADACHEDA

यज्ञियतरोः शाखा. (1) - परिधि (पुं)उपसूर्यकः. (1) - परिधि (पुं)

Shloka 547

अधिष्ठानम्. (1) - आधि (पुं)बन्धकः. (1) - आधि (पुं)व्यसनम्. (1) - आधि (पुं)

बन्धकं व्यसनं चेतः पीडाधिष्ठानमाधयः ॥ ३.३.५४७ ॥

PADACHEDA

अधिष्ठानम्. (1) - आधि (पुं)बन्धकः. (1) - आधि (पुं)व्यसनम्. (1) - आधि (पुं)

Shloka 548

मनोनिग्रहः. (1) - समाधि (पुं)समर्थनम्. (1) - समाधि (पुं)धान्यादिसञ्चयः. (1) - समाधि (पुं)

स्युः समर्थन नीवाक नियमाश्च समाधयः ॥ ३.३.५४८ ॥

PADACHEDA

मनोनिग्रहः. (1) - समाधि (पुं)समर्थनम्. (1) - समाधि (पुं)धान्यादिसञ्चयः. (1) - समाधि (पुं)

Shloka 549

मुख्यानुयायिः. (1) - अनुबन्ध (पुं)प्रकृतस्यानुवर्तनम्. (1) - अनुबन्ध (पुं)प्रकृतिप्रत्ययादिविनश्वरः. (1) - अनुबन्ध (पुं)शिशुः. (1) - अनुबन्ध (पुं)दोषोत्पादः. (1) - अनुबन्ध (पुं)

दोषोत्पादेऽनुबन्धः स्यात्प्रकृतस्यादि विनश्वरे ॥ ३.३.५४९ ॥

PADACHEDA

मुख्यानुयायिः. (1) - अनुबन्ध (पुं)प्रकृतस्यानुवर्तनम्. (1) - अनुबन्ध (पुं)प्रकृतिप्रत्ययादिविनश्वरः. (1) - अनुबन्ध (पुं)शिशुः. (1) - अनुबन्ध (पुं)दोषोत्पादः. (1) - अनुबन्ध (पुं)

Shloka 550

मुख्यानुयायिनि शिशौ प्रकृत्यानुवर्तने ॥ ३.३.५५० ॥

Shloka 551

परिच्छेदः. (1) - अवधि (पुं)बिलम्. (1) - अवधि (पुं)

विधुर्विष्णौ चन्द्रमसि परिच्छेदे बिलेऽवधिः ॥ ३.३.५५१ ॥

PADACHEDA

परिच्छेदः. (1) - अवधि (पुं)बिलम्. (1) - अवधि (पुं)

Shloka 552

विधानम्. (1) - विधि (पुं)प्रार्थना. (1) - प्रणिधि (पुं)

विधिर्विधाने दैवेऽपि प्रणिधिः प्रार्थने चरे ॥ ३.३.५५२ ॥

PADACHEDA

विधानम्. (1) - विधि (पुं)प्रार्थना. (1) - प्रणिधि (पुं)

Shloka 553

विद्वान्. (1) - वृद्धि (पुं)समुदायः. (1) - स्कन्ध (पुं)

बुध वृद्धौ पण्डितेऽपि स्कन्धः समुदयेऽपि च ॥ ३.३.५५३ ॥

PADACHEDA

विद्वान्. (1) - वृद्धि (पुं)समुदायः. (1) - स्कन्ध (पुं)

Shloka 554

नदी. (1) - सिन्धु (स्त्री)नदविशेषः. (1) - सिन्धु (पुं)

देशे नद विशेषेऽब्धौ सिन्धुर्ना सरिति स्त्रियाम् ॥ ३.३.५५४ ॥

PADACHEDA

नदी. (1) - सिन्धु (स्त्री)नदविशेषः. (1) - सिन्धु (पुं)

Shloka 555

विधिः. (1) - विधा (स्त्री)भेदः. (1) - विधा (स्त्री)रम्यम्. (1) - साधु (वि)

विधा विधौ प्रकारे च साधू रम्येऽपि च त्रिषु ॥ ३.३.५५५ ॥

PADACHEDA

विधिः. (1) - विधा (स्त्री)भेदः. (1) - विधा (स्त्री)रम्यम्. (1) - साधु (वि)

Shloka 556

पत्नी. (1) - वधू (स्त्री)लेपः. (1) - सुधा (स्त्री)सीहुण्डः. (1) - सुधा (स्त्री)

वधूर्जाया स्नुषा स्त्री च सुधा लेपोऽमृतं स्नुही ॥ ३.३.५५६ ॥

PADACHEDA

पत्नी. (1) - वधू (स्त्री)लेपः. (1) - सुधा (स्त्री)सीहुण्डः. (1) - सुधा (स्त्री)

Shloka 557

प्रतिज्ञा. (1) - सन्धा (स्त्री)मर्यादा. (1) - सन्धा (स्त्री)सम्प्रत्ययः. (1) - श्रद्धा (स्त्री)स्पृहा. (1) - श्रद्धा (स्त्री)

सन्धा प्रतिज्ञा मर्यादा श्रद्धा संप्रत्ययः स्पृहा ॥ ३.३.५५७ ॥

PADACHEDA

प्रतिज्ञा. (1) - सन्धा (स्त्री)मर्यादा. (1) - सन्धा (स्त्री)सम्प्रत्ययः. (1) - श्रद्धा (स्त्री)स्पृहा. (1) - श्रद्धा (स्त्री)

Shloka 558

सुरा. (1) - मधु (पुं)पुष्पमधुः. (1) - मधु (पुं)अन्धकारः. (1) - अन्ध (नपुं)

मधु मद्ये पुष्परसे क्षौद्रेऽप्यन्धं तमस्यपि ॥ ३.३.५५८ ॥

PADACHEDA

सुरा. (1) - मधु (पुं)पुष्पमधुः. (1) - मधु (पुं)अन्धकारः. (1) - अन्ध (नपुं)

Shloka 559

पण्डितम्मन्यः. (1) - समुन्नद्ध (वि)गर्वितः. (1) - समुन्नद्ध (वि)

अतस्त्रिषु समुन्नद्धौ पण्डितंमन्य गर्वितौ ॥ ३.३.५५९ ॥

PADACHEDA

पण्डितम्मन्यः. (1) - समुन्नद्ध (वि)गर्वितः. (1) - समुन्नद्ध (वि)

Shloka 560

ब्राह्मणाधिक्षेपः. (1) - ब्रह्मबन्धु (वि)ब्राह्मणनिर्देशः. (1) - ब्रह्मबन्धु (वि)

ब्रह्मबन्धुरधिक्षेपे निर्देशेऽथावलम्बितः ॥ ३.३.५६० ॥

PADACHEDA

ब्राह्मणाधिक्षेपः. (1) - ब्रह्मबन्धु (वि)ब्राह्मणनिर्देशः. (1) - ब्रह्मबन्धु (वि)

Shloka 561

अवलम्बितः. (1) - अवष्टब्ध (वि)अविदूरम्. (1) - अवष्टब्ध (वि)प्रसिद्धः. (1) - प्रसिद्ध (वि)भूषितः. (1) - प्रसिद्ध (वि)

अविदूरोऽप्यवष्टब्धः प्रसिद्धौ ख्यात भूषितौ ॥ ३.३.५६१ ॥

PADACHEDA

अवलम्बितः. (1) - अवष्टब्ध (वि)अविदूरम्. (1) - अवष्टब्ध (वि)प्रसिद्धः. (1) - प्रसिद्ध (वि)भूषितः. (1) - प्रसिद्ध (वि)

Shloka 562

लेशेऽपि गन्धः संबाधो गुह्यसंकुलयोरपि ॥ ३.३.५६२ ॥

Shloka 563

बाधा निषेधे दुःखे च ज्ञातृचान्द्रिसुरा बुधाः ॥ ३.३.५६३ ॥

Adhyaya Begins

॥ । इति धान्ताः ॥

Shloka 564

सूर्य वह्नी चित्रभानू भानू रश्मि दिवाकरौ ॥ ३.३.५६४ ॥

Shloka 565

धाता. (1) - भूतात्मन् (पुं)देहः. (1) - भूतात्मन् (पुं)मूर्खः. (1) - पृथग्जन (पुं)

भूतात्मानौ धातृ देहौ मूर्ख नीचौ पृथग्जनौ ॥ ३.३.५६५ ॥

PADACHEDA

धाता. (1) - भूतात्मन् (पुं)देहः. (1) - भूतात्मन् (पुं)मूर्खः. (1) - पृथग्जन (पुं)

Shloka 566

ग्रावाणौ शैलपाषाणौ पत्रिणौ शरपक्षिणौ ॥ ३.३.५६६ ॥

Shloka 567

वृक्षः. (1) - शिखरिन् (पुं)अग्निः. (1) - शिखिन् (पुं)

तरुशैलौ शिखरिणौ शिखिनौ वह्नि बर्हिणौ ॥ ३.३.५६७ ॥

PADACHEDA

वृक्षः. (1) - शिखरिन् (पुं)अग्निः. (1) - शिखिन् (पुं)

Shloka 568

स्पृहा. (1) - प्रतियत्न (पुं)उपग्रहः. (1) - प्रतियत्न (पुं)सारथिः. (1) - सादिन् (पुं)

प्रतियत्नावुभौ लिप्सोपग्रहावथ सादिनौ ॥ ३.३.५६८ ॥

PADACHEDA

स्पृहा. (1) - प्रतियत्न (पुं)उपग्रहः. (1) - प्रतियत्न (पुं)सारथिः. (1) - सादिन् (पुं)

Shloka 569

बाणः. (1) - वाजिन् (पुं)

द्वौ सारथि हयारोहौ वाजिनोऽश्वेषु पक्षिणः ॥ ३.३.५६९ ॥

PADACHEDA

बाणः. (1) - वाजिन् (पुं)

Shloka 570

जन्मभूमिः. (1) - अभिजन (पुं)किरणः. (1) - हायन (पुं)वर्षम्. (1) - हायन (पुं)व्रीहिभेदः. (1) - हायन (पुं)

कुलेऽप्यभिजनो जन्म भूम्यामप्यथ हायनाः ॥ ३.३.५७० ॥

PADACHEDA

जन्मभूमिः. (1) - अभिजन (पुं)किरणः. (1) - हायन (पुं)वर्षम्. (1) - हायन (पुं)व्रीहिभेदः. (1) - हायन (पुं)

Shloka 571

चन्द्रः. (1) - विरोचन (पुं)अग्निः. (1) - विरोचन (पुं)

वर्षार्चिर्व्रीहिभेदाश्च चन्द्राग्न्यर्का विरोचनाः ॥ ३.३.५७१ ॥

PADACHEDA

चन्द्रः. (1) - विरोचन (पुं)अग्निः. (1) - विरोचन (पुं)

Shloka 572

केशः. (1) - वृजिन (पुं)देवशिल्पिः. (1) - विश्वकर्मन् (पुं)सूर्यः. (1) - विश्वकर्मन् (पुं)

केशेऽपि वृजिनो विश्वकर्मार्क सुरशिल्पिनोः ॥ ३.३.५७२ ॥

PADACHEDA

केशः. (1) - वृजिन (पुं)देवशिल्पिः. (1) - विश्वकर्मन् (पुं)सूर्यः. (1) - विश्वकर्मन् (पुं)

Shloka 573

ब्रह्मा. (1) - आत्मन् (पुं)बुद्धिः. (1) - आत्मन् (पुं)स्वभावः. (1) - आत्मन् (पुं)देहः. (1) - आत्मन् (पुं)धृतिः. (1) - आत्मन् (पुं)यत्नः. (1) - आत्मन् (पुं)

आत्मा यत्नो धृतिर्बुद्धिः स्वभावो ब्रह्म वर्ष्म च ॥ ३.३.५७३ ॥

PADACHEDA

ब्रह्मा. (1) - आत्मन् (पुं)बुद्धिः. (1) - आत्मन् (पुं)स्वभावः. (1) - आत्मन् (पुं)देहः. (1) - आत्मन् (पुं)धृतिः. (1) - आत्मन् (पुं)यत्नः. (1) - आत्मन् (पुं)

Shloka 574

इन्द्रः. (1) - घनाघन (पुं)मत्तगजः. (1) - घनाघन (पुं)वर्षुकाब्दः. (1) - घनाघन (पुं)

शक्रो घातुक मत्तेभो वर्षुकाब्दो घनाघनः ॥ ३.३.५७४ ॥

PADACHEDA

इन्द्रः. (1) - घनाघन (पुं)मत्तगजः. (1) - घनाघन (पुं)वर्षुकाब्दः. (1) - घनाघन (पुं)

Shloka 575

अर्थादिदर्पाज्ञानम्. (1) - अभिमान (पुं)हिंसा. (1) - अभिमान (पुं)प्रणयम्. (1) - अभिमान (पुं)

अभिमानोऽर्थादि दर्पे ज्ञाने प्रणय हिंसयोः ॥ ३.३.५७५ ॥

PADACHEDA

अर्थादिदर्पाज्ञानम्. (1) - अभिमान (पुं)हिंसा. (1) - अभिमान (पुं)प्रणयम्. (1) - अभिमान (पुं)

Shloka 576

कठिनगुणः. (1) - घन (पुं)कठिनम्. (1) - घन (वि)निरन्तरम्. (1) - घन (वि)

घनो मेघे मूर्तिगुणे त्रिषु मूर्ते निरन्तरे ॥ ३.३.५७६ ॥

PADACHEDA

कठिनगुणः. (1) - घन (पुं)कठिनम्. (1) - घन (वि)निरन्तरम्. (1) - घन (वि)

Shloka 577

अधिपतिः. (1) - इन (पुं)चन्द्रः. (1) - राजन् (पुं)क्षत्रियः. (1) - राजन् (पुं)राजा. (1) - राजन् (पुं)

इनः सूर्ये प्रभौ राजा मृगाङ्के क्षत्रिये नृपे ॥ ३.३.५७७ ॥

PADACHEDA

अधिपतिः. (1) - इन (पुं)चन्द्रः. (1) - राजन् (पुं)क्षत्रियः. (1) - राजन् (पुं)राजा. (1) - राजन् (पुं)

Shloka 578

नर्तकी. (1) - वाणिनी (स्त्री)दूती. (1) - वाणिनी (स्त्री)नदी. (1) - वाहिनी (स्त्री)

वाणिन्यौ नर्तकी दूत्यौ स्रवन्त्यामपि वाहिनी ॥ ३.३.५७८ ॥

PADACHEDA

नर्तकी. (1) - वाणिनी (स्त्री)दूती. (1) - वाणिनी (स्त्री)नदी. (1) - वाहिनी (स्त्री)

Shloka 579

इन्द्रस्य वज्रायुधम्. (1) - ह्लादिनी (स्त्री)तडित्. (1) - ह्लादिनी (स्त्री)वन्दा. (1) - कामिनी (स्त्री)

ह्लादिन्यौ वज्रतडितौ वन्दायामपि कामिनी ॥ ३.३.५७९ ॥

PADACHEDA

इन्द्रस्य वज्रायुधम्. (1) - ह्लादिनी (स्त्री)तडित्. (1) - ह्लादिनी (स्त्री)वन्दा. (1) - कामिनी (स्त्री)

Shloka 580

चर्मः. (1) - तनु (स्त्री)अधोजिह्विका. (1) - सूना (स्त्री)

त्वग्देहयोरपि तनुः सूनाधो जिह्विकापि च ॥ ३.३.५८० ॥

PADACHEDA

चर्मः. (1) - तनु (स्त्री)अधोजिह्विका. (1) - सूना (स्त्री)

Shloka 581

विशालता. (1) - वितान (पुं-नपुं)यज्ञः. (1) - वितान (पुं-नपुं)तुच्छम्. (1) - वितान (वि)मदः. (1) - वितान (वि)

क्रतु विस्तारयोरस्त्री वितानं त्रिषु तुच्छके ॥ ३.३.५८१ ॥

PADACHEDA

विशालता. (1) - वितान (पुं-नपुं)यज्ञः. (1) - वितान (पुं-नपुं)तुच्छम्. (1) - वितान (वि)मदः. (1) - वितान (वि)

Shloka 582

कृत्यम्. (1) - केतन (नपुं)पताका. (1) - केतन (नपुं)उपनिमन्त्रणम्. (1) - केतन (नपुं)

मन्देऽथ केतनं कृत्ये केतावुपनिमन्त्रणे ॥ ३.३.५८२ ॥

PADACHEDA

कृत्यम्. (1) - केतन (नपुं)पताका. (1) - केतन (नपुं)उपनिमन्त्रणम्. (1) - केतन (नपुं)

Shloka 583

ब्राह्मणः. (1) - ब्रह्मन् (नपुं)प्रजापतिः. (1) - ब्रह्मन् (नपुं)वेदतत्त्वम्. (1) - ब्रह्मन् (नपुं)तपः. (1) - ब्रह्मन् (नपुं)

वेदस्तत्त्वं तपो ब्रह्म ब्रह्मा विप्रः प्रजापतिः ॥ ३.३.५८३ ॥

PADACHEDA

ब्राह्मणः. (1) - ब्रह्मन् (नपुं)प्रजापतिः. (1) - ब्रह्मन् (नपुं)वेदतत्त्वम्. (1) - ब्रह्मन् (नपुं)तपः. (1) - ब्रह्मन् (नपुं)

Shloka 584

हिंसा. (1) - गन्धन (नपुं)सूचना. (1) - गन्धन (नपुं)उत्साहनम्. (1) - गन्धन (नपुं)

उत्साहने च हिंसायां सूचने चापि गन्धनम् ॥ ३.३.५८४ ॥

PADACHEDA

हिंसा. (1) - गन्धन (नपुं)सूचना. (1) - गन्धन (नपुं)उत्साहनम्. (1) - गन्धन (नपुं)

Shloka 585

आप्यायनः. (1) - आतञ्चन (नपुं)प्रतीवापः. (1) - आतञ्चन (नपुं)वेगः. (1) - आतञ्चन (नपुं)

आतञ्चनं प्रतीवाप जवनाप्यायनार्थकम् ॥ ३.३.५८५ ॥

PADACHEDA

आप्यायनः. (1) - आतञ्चन (नपुं)प्रतीवापः. (1) - आतञ्चन (नपुं)वेगः. (1) - आतञ्चन (नपुं)

Shloka 586

चिह्नम्. (1) - व्यञ्जन (नपुं)दाढिका. (1) - व्यञ्जन (नपुं)दध्यादिव्यञ्जनम्. (1) - व्यञ्जन (नपुं)अवयवविशेषः. (1) - व्यञ्जन (नपुं)

व्यञ्जनं लाञ्छनं श्मश्रु निष्ठानावयवेष्वपि ॥ ३.३.५८६ ॥

PADACHEDA

चिह्नम्. (1) - व्यञ्जन (नपुं)दाढिका. (1) - व्यञ्जन (नपुं)दध्यादिव्यञ्जनम्. (1) - व्यञ्जन (नपुं)अवयवविशेषः. (1) - व्यञ्जन (नपुं)

Shloka 587

लोकवादः. (1) - कौलीन (नपुं)पश्वहिपक्षिनाम्युद्धम्. (1) - कौलीन (नपुं)

स्यात्कौलीनं लोकवादे युद्धे पश्वहि पक्षिणाम् ॥ ३.३.५८७ ॥

PADACHEDA

लोकवादः. (1) - कौलीन (नपुं)पश्वहिपक्षिनाम्युद्धम्. (1) - कौलीन (नपुं)

Shloka 588

निःसरणम्. (1) - उद्यान (नपुं)प्रयोजनम्. (1) - उद्यान (नपुं)

स्यादुद्यानं निःसरणे वनभेदे प्रयोजने ॥ ३.३.५८८ ॥

PADACHEDA

निःसरणम्. (1) - उद्यान (नपुं)प्रयोजनम्. (1) - उद्यान (नपुं)

Shloka 589

अवकाशः. (1) - स्थान (नपुं)स्थितिः. (1) - स्थान (नपुं)क्रीडा. (1) - देवन (नपुं)

अवकाशे स्थितौ स्थानं क्रीडादावपि देवनम् ॥ ३.३.५८९ ॥

PADACHEDA

अवकाशः. (1) - स्थान (नपुं)स्थितिः. (1) - स्थान (नपुं)क्रीडा. (1) - देवन (नपुं)

Shloka 590

प्रतिरोधः. (1) - व्युत्थान (नपुं)विरोधाचरणम्. (1) - व्युत्थान (नपुं)

व्युत्थानं प्रतिरोधे च विरोधाचरणेऽपि च ॥ ३.३.५९० ॥

PADACHEDA

प्रतिरोधः. (1) - व्युत्थान (नपुं)विरोधाचरणम्. (1) - व्युत्थान (नपुं)

Shloka 591

पौरुषम्. (1) - उत्थान (नपुं)सन्निविष्टोद्गमः. (1) - उत्थान (नपुं)तन्त्रम्. (1) - उत्थान (नपुं)

उत्थानं पौरुषे तन्त्रे संनिविष्टोद्गमेऽपि च ॥ ३.३.५९१ ॥

PADACHEDA

पौरुषम्. (1) - उत्थान (नपुं)सन्निविष्टोद्गमः. (1) - उत्थान (नपुं)तन्त्रम्. (1) - उत्थान (नपुं)

Shloka 592

मारणे मृतसंस्कारे गतौ द्रव्येऽर्थ दापने ॥ ३.३.५९२ ॥

Shloka 593

अनुव्रज्या. (1) - साधन (नपुं)गतिः. (1) - साधन (नपुं)मारणम्. (1) - साधन (नपुं)मृतसंस्कारः. (1) - साधन (नपुं)निर्वर्तनम्. (1) - साधन (नपुं)उपकरणम्. (1) - साधन (नपुं)उपपादनम्. (1) - साधन (नपुं)द्रव्यम्. (1) - साधन (नपुं)

निर्वर्तनोपकरणानुव्रज्यासु च साधनम् ॥ ३.३.५९३ ॥

PADACHEDA

अनुव्रज्या. (1) - साधन (नपुं)गतिः. (1) - साधन (नपुं)मारणम्. (1) - साधन (नपुं)मृतसंस्कारः. (1) - साधन (नपुं)निर्वर्तनम्. (1) - साधन (नपुं)उपकरणम्. (1) - साधन (नपुं)उपपादनम्. (1) - साधन (नपुं)द्रव्यम्. (1) - साधन (नपुं)

Shloka 594

न्यासार्पणम्. (1) - निर्यातन (नपुं)वैरशोधनम्. (1) - निर्यातन (नपुं)दानम्. (1) - निर्यातन (नपुं)

निर्यातनं वैर शुद्धौ दाने न्यासार्पणेऽपि च ॥ ३.३.५९४ ॥

PADACHEDA

न्यासार्पणम्. (1) - निर्यातन (नपुं)वैरशोधनम्. (1) - निर्यातन (नपुं)दानम्. (1) - निर्यातन (नपुं)

Shloka 595

भ्रंशः. (1) - व्यसन (नपुं)कामजदोषः. (1) - व्यसन (नपुं)कोपजदोषः. (1) - व्यसन (नपुं)विपत्. (1) - व्यसन (नपुं)

व्यसनं विपदि भ्रंशे दोषे कामजकोपजे ॥ ३.३.५९५ ॥

PADACHEDA

भ्रंशः. (1) - व्यसन (नपुं)कामजदोषः. (1) - व्यसन (नपुं)कोपजदोषः. (1) - व्यसन (नपुं)विपत्. (1) - व्यसन (नपुं)

Shloka 596

अक्षिलोमन्. (1) - पक्ष्मन् (नपुं)पुष्परेणुः. (1) - पक्ष्मन् (नपुं)तन्त्वाद्यंशे़प्यणीयसी. (1) - पक्ष्मन् (नपुं)

पक्ष्माक्षिलोम्नि किञ्जल्के तन्त्वाद्यम्शेऽप्यणीयसि ॥ ३.३.५९६ ॥

PADACHEDA

अक्षिलोमन्. (1) - पक्ष्मन् (नपुं)पुष्परेणुः. (1) - पक्ष्मन् (नपुं)तन्त्वाद्यंशे़प्यणीयसी. (1) - पक्ष्मन् (नपुं)

Shloka 597

तिथिभेदः. (1) - पर्वन् (नपुं)त्रिंशत् कलाः. (1) - पर्वन् (नपुं)नेत्रच्छदः. (1) - वर्त्मन् (नपुं)

तिथिभेदे क्षणे पर्व वर्त्म नेत्रच्छदेऽध्वनि ॥ ३.३.५९७ ॥

PADACHEDA

तिथिभेदः. (1) - पर्वन् (नपुं)त्रिंशत् कलाः. (1) - पर्वन् (नपुं)नेत्रच्छदः. (1) - वर्त्मन् (नपुं)

Shloka 598

अकार्यम्. (1) - कौपीन (नपुं)गुह्यम्. (1) - कौपीन (नपुं)रतम्. (1) - मैथुन (नपुं)सङ्गतिः. (1) - मैथुन (नपुं)

अकार्यगुह्ये कौपीनं मैथुनं संगतौ रते ॥ ३.३.५९८ ॥

PADACHEDA

अकार्यम्. (1) - कौपीन (नपुं)गुह्यम्. (1) - कौपीन (नपुं)रतम्. (1) - मैथुन (नपुं)सङ्गतिः. (1) - मैथुन (नपुं)

Shloka 599

परमात्मा. (1) - प्रधान (नपुं)बुद्धिः. (2) - प्रधान (नपुं), प्रज्ञान (नपुं)चिह्नम्. (1) - प्रज्ञान (नपुं)

प्रधानं परमात्मा धीः प्रज्ञानं बुद्धिचिह्नयोः ॥ ३.३.५९९ ॥

PADACHEDA

परमात्मा. (1) - प्रधान (नपुं)बुद्धिः. (2) - प्रधान (नपुं), प्रज्ञान (नपुं)चिह्नम्. (1) - प्रज्ञान (नपुं)

Shloka 600

फलम्. (1) - प्रसून (नपुं)वंशः. (1) - निधन (नपुं)नाशः. (1) - निधन (नपुं)

प्रसूनं पुष्पफलयोर्निधनं कुलनाशयोः ॥ ३.३.६०० ॥

PADACHEDA

फलम्. (1) - प्रसून (नपुं)वंशः. (1) - निधन (नपुं)नाशः. (1) - निधन (नपुं)

Shloka 601

आह्वानम्. (1) - क्रन्दन (नपुं)रोदनम्. (1) - क्रन्दन (नपुं)प्रमाणः. (1) - वर्ष्मन् (नपुं)

क्रन्दने रोदनाह्वाने वर्ष्म देहप्रमाणयोः ॥ ३.३.६०१ ॥

PADACHEDA

आह्वानम्. (1) - क्रन्दन (नपुं)रोदनम्. (1) - क्रन्दन (नपुं)प्रमाणः. (1) - वर्ष्मन् (नपुं)

Shloka 602

गृहम्. (1) - धामन् (नपुं)किरणः. (1) - धामन् (नपुं)प्रभावः. (1) - धामन् (नपुं)देहः. (1) - धामन् (नपुं)

गृहदेहत्विट्प्रभावा धामान्यथ चतुष्पथे ॥ ३.३.६०२ ॥

PADACHEDA

गृहम्. (1) - धामन् (नपुं)किरणः. (1) - धामन् (नपुं)प्रभावः. (1) - धामन् (नपुं)देहः. (1) - धामन् (नपुं)

Shloka 603

चतुष्पथम्. (1) - संस्थान (नपुं)सन्निवेशः. (1) - संस्थान (नपुं)प्रधानम्. (1) - लक्ष्मन् (नपुं)

संनिवेशे च संस्थानं लक्ष्म चिह्नप्रधानयोः ॥ ३.३.६०३ ॥

PADACHEDA

चतुष्पथम्. (1) - संस्थान (नपुं)सन्निवेशः. (1) - संस्थान (नपुं)प्रधानम्. (1) - लक्ष्मन् (नपुं)

Shloka 604

सम्पिधानम्. (1) - आच्छादन (नपुं)

आच्छादने संविधानमपवारणमित्युभे ॥ ३.३.६०४ ॥

PADACHEDA

सम्पिधानम्. (1) - आच्छादन (नपुं)

Shloka 605

अवाप्तिः. (1) - आराधन (नपुं)साधनम्. (1) - आराधन (नपुं)तोषणम्. (1) - आराधन (नपुं)

आराधनं साधने स्यादवाप्तौ तोषणेऽपि च ॥ ३.३.६०५ ॥

PADACHEDA

अवाप्तिः. (1) - आराधन (नपुं)साधनम्. (1) - आराधन (नपुं)तोषणम्. (1) - आराधन (नपुं)

Shloka 606

अध्यासनम्. (1) - अधिष्ठान (नपुं)चक्रम्. (1) - अधिष्ठान (नपुं)मूलनगरादन्यनगरम्. (1) - अधिष्ठान (नपुं)प्रभावः. (1) - अधिष्ठान (नपुं)

अधिष्ठानं चक्रपुरप्रभावाध्यासनेष्वपि ॥ ३.३.६०६ ॥

PADACHEDA

अध्यासनम्. (1) - अधिष्ठान (नपुं)चक्रम्. (1) - अधिष्ठान (नपुं)मूलनगरादन्यनगरम्. (1) - अधिष्ठान (नपुं)प्रभावः. (1) - अधिष्ठान (नपुं)

Shloka 607

स्वजातिश्रेष्ठः. (1) - रत्न (नपुं)

रत्नं स्वजातिश्रेष्ठेऽपि वने सलिलकानने ॥ ३.३.६०७ ॥

PADACHEDA

स्वजातिश्रेष्ठः. (1) - रत्न (नपुं)

Shloka 608

विरलम्. (1) - तलिन (वि)स्तोकम्. (1) - तलिन (वि)

तलिनं विरले स्तोके वाच्यलिङ्गं तथोत्तरे ॥ ३.३.६०८ ॥

PADACHEDA

विरलम्. (1) - तलिन (वि)स्तोकम्. (1) - तलिन (वि)

Shloka 609

एकः. (1) - समान (वि)समः. (1) - समान (वि)सत्. (1) - समान (वि)खलः. (1) - पिशुन (वि)सूचकः. (1) - पिशुन (वि)

समानाः सत्समैके स्युः पिशुनौ खलसूचकौ ॥ ३.३.६०९ ॥

PADACHEDA

एकः. (1) - समान (वि)समः. (1) - समान (वि)सत्. (1) - समान (वि)खलः. (1) - पिशुन (वि)सूचकः. (1) - पिशुन (वि)

Shloka 610

ऊनः. (2) - हीन (वि), न्यून (वि)गर्ह्यः. (2) - हीन (वि), न्यून (वि)वेगिः. (1) - तरस्विन् (वि)शूरः. (1) - तरस्विन् (वि)

हीनन्यूनावूनगर्ह्यौ वेगिशूरौ तरस्विनौ ॥ ३.३.६१० ॥

PADACHEDA

ऊनः. (2) - हीन (वि), न्यून (वि)गर्ह्यः. (2) - हीन (वि), न्यून (वि)वेगिः. (1) - तरस्विन् (वि)शूरः. (1) - तरस्विन् (वि)

Shloka 611

अभिग्रस्तः. (1) - अभिपन्न (वि)अपराधः. (1) - अभिपन्न (वि)व्यापद्गतः. (1) - अभिपन्न (वि)

अभिपन्नोऽपराद्धोऽभिग्रस्तव्यापद्गतावपि ॥ ३.३.६११ ॥

PADACHEDA

अभिग्रस्तः. (1) - अभिपन्न (वि)अपराधः. (1) - अभिपन्न (वि)व्यापद्गतः. (1) - अभिपन्न (वि)

Adhyaya Begins

॥ । इति नान्ताः ॥

Shloka 612

भूषणम्. (1) - कलाप (पुं)मयूरपिच्छः. (1) - कलाप (पुं)शराधारः. (1) - कलाप (पुं)संहतः. (1) - कलाप (पुं)

कलापो भूषणे बर्हे तूणीरे संहतावपि ॥ ३.३.६१२ ॥

PADACHEDA

भूषणम्. (1) - कलाप (पुं)मयूरपिच्छः. (1) - कलाप (पुं)शराधारः. (1) - कलाप (पुं)संहतः. (1) - कलाप (पुं)

Shloka 613

परिच्छदः. (1) - परीवाप (पुं)पर्युप्तिः. (1) - परीवाप (पुं)सलिलस्थितिः. (1) - परीवाप (पुं)

परिच्छदे परीवापः पर्युप्तौ सलिलस्थितौ ॥ ३.३.६१३ ॥

PADACHEDA

परिच्छदः. (1) - परीवाप (पुं)पर्युप्तिः. (1) - परीवाप (पुं)सलिलस्थितिः. (1) - परीवाप (पुं)

Shloka 614

गोपालः. (1) - गोप (पुं)विष्णुः. (1) - वृषाकपि (पुं)शिवः. (1) - वृषाकपि (पुं)

गोधुग्गोष्ठपती गोपौ हरविष्णू वृषाकपी ॥ ३.३.६१४ ॥

PADACHEDA

गोपालः. (1) - गोप (पुं)विष्णुः. (1) - वृषाकपि (पुं)शिवः. (1) - वृषाकपि (पुं)

Shloka 615

अश्रुः. (1) - बाष्प (पुं)उष्मा. (1) - बाष्प (पुं)सिद्धान्नम्. (1) - कशिपु (पुं-नपुं)वस्त्रम्. (1) - कशिपु (पुं-नपुं)

बाष्पमूष्माश्रु कशिपु त्वन्नमाच्छादनं द्वयम् ॥ ३.३.६१५ ॥

PADACHEDA

अश्रुः. (1) - बाष्प (पुं)उष्मा. (1) - बाष्प (पुं)सिद्धान्नम्. (1) - कशिपु (पुं-नपुं)वस्त्रम्. (1) - कशिपु (पुं-नपुं)

Shloka 616

हर्म्याद्युपरिगृहम्. (1) - तल्प (पुं-नपुं)पत्नी. (1) - तल्प (पुं-नपुं)शय्या. (1) - तल्प (पुं-नपुं)तरुमूलम्. (1) - विटप (पुं-नपुं)

तल्पं शय्याट्टदारेषु स्तम्बेऽपि विटपोऽस्त्रियाम् ॥ ३.३.६१६ ॥

PADACHEDA

हर्म्याद्युपरिगृहम्. (1) - तल्प (पुं-नपुं)पत्नी. (1) - तल्प (पुं-नपुं)शय्या. (1) - तल्प (पुं-नपुं)तरुमूलम्. (1) - विटप (पुं-नपुं)

Shloka 617

बुधः. (3) - प्राप्तरूप (वि), स्वरूप (वि), अभिरूप (वि)मनोरमम्. (3) - प्राप्तरूप (वि), स्वरूप (वि), अभिरूप (वि)

प्राप्तरूपस्वरूपाभिरूपा बुधमनोज्ञयोः ॥ ३.३.६१७ ॥

PADACHEDA

बुधः. (3) - प्राप्तरूप (वि), स्वरूप (वि), अभिरूप (वि)मनोरमम्. (3) - प्राप्तरूप (वि), स्वरूप (वि), अभिरूप (वि)

Shloka 618

कच्छपी. (1) - कच्छपी (स्त्री)वीणाभेदः. (1) - कच्छपी (स्त्री)

भेद्यलिङ्गा अमी कूर्मी वीणाभेदश्च कच्छपी ॥ ३.३.६१८ ॥

PADACHEDA

कच्छपी. (1) - कच्छपी (स्त्री)वीणाभेदः. (1) - कच्छपी (स्त्री)

Shloka 619

मृगरोमोत्थपटः. (1) - कुतप (पुं)

कुतपो मृगरोमोत्थपटे चाह्नो.ष्टमेंऽशके ॥ ३.३.६१९ ॥

PADACHEDA

मृगरोमोत्थपटः. (1) - कुतप (पुं)

Adhyaya Begins

॥ । इति पान्ताः ॥

Shloka 620

शिफा शिखायां सरिति मांसिकायां च मातरि ॥ ३.३.६२० ॥

Shloka 621

शफं मूले तरूणां स्याद्गवादीनां खुरेऽपि च ॥ ३.३.६२१ ॥

Shloka 622

गुल्फः स्याद्गुंफने बाहोरलंकारे च कीर्तितः ॥ ३.३.६२२ ॥

Shloka 623

रवर्णे पुंसि रेफः स्यात्कुत्सिते वाच्यलिङ्गकः ॥ ३.३.६२३ ॥

Adhyaya Begins

॥ । इति फान्ताः ॥

Shloka 624

अन्तराभवसत्वः. (1) - गन्धर्व (पुं)

अन्तराभवसत्वेऽश्वे गन्धर्वो दिव्यगायने ॥ ३.३.६२४ ॥

PADACHEDA

अन्तराभवसत्वः. (1) - गन्धर्व (पुं)

Shloka 625

करवलयः. (1) - कम्बु (पुं)सर्पः. (1) - द्विजिह्व (पुं)सूचकः. (1) - द्विजिह्व (पुं)

कम्बुर्ना वलये शङ्खे द्विजिह्वौ सर्पसूचकौ ॥ ३.३.६२५ ॥

PADACHEDA

करवलयः. (1) - कम्बु (पुं)सर्पः. (1) - द्विजिह्व (पुं)सूचकः. (1) - द्विजिह्व (पुं)

Shloka 626

पूर्वोऽन्यलिङ्गः प्रागाह पुमूबहुत्वेऽपि पूर्वजान् ॥ ३.३.६२६ ॥

Shloka 627

चित्रपुङ्खेऽपि कादम्बो नितम्बोऽद्रितटे कटौ ॥ ३.३.६२७ ॥

Shloka 628

दर्वी फणापि बिम्बोऽस्त्री मण्डलेऽपि च ॥ ३.३.६२८ ॥

Adhyaya Begins

॥ । इति बान्ताः ॥

Shloka 629

घटः. (1) - कुम्भ (वि)मूर्खः. (1) - डिम्भ (पुं)

कुम्भौ घटेभमूर्धांशौ डिम्भौ तु शिशुबालिशौ ॥ ३.३.६२९ ॥

PADACHEDA

घटः. (1) - कुम्भ (वि)मूर्खः. (1) - डिम्भ (पुं)

Shloka 630

जडीभावः. (1) - स्तम्भ (पुं)स्तम्भः. (1) - स्तम्भ (पुं)ब्रह्मा. (1) - शम्भु (पुं)

स्तम्भौ स्थूणाजडीभावौ शम्भू ब्रह्मत्रिलोचनौ ॥ ३.३.६३० ॥

PADACHEDA

जडीभावः. (1) - स्तम्भ (पुं)स्तम्भः. (1) - स्तम्भ (पुं)ब्रह्मा. (1) - शम्भु (पुं)

Shloka 631

शिशुः. (1) - गर्भ (पुं)जठरम्. (1) - गर्भ (पुं)प्रणयम्. (1) - विस्रम्भ (पुं)

कुक्षिभ्रूणार्भका गर्भा विस्रम्भः प्रणयेऽपि च ॥ ३.३.६३१ ॥

PADACHEDA

शिशुः. (1) - गर्भ (पुं)जठरम्. (1) - गर्भ (पुं)प्रणयम्. (1) - विस्रम्भ (पुं)

Shloka 632

अक्षः. (1) - दुन्दुभि (स्त्री)

स्याद्भेर्यां दुन्दुभिः पुंसि स्यादक्षे दुन्दुभिः स्त्रियाम् ॥ ३.३.६३२ ॥

PADACHEDA

अक्षः. (1) - दुन्दुभि (स्त्री)

Shloka 633

कमण्डलुः. (1) - कुसुम्भ (पुं)

स्यान्महारजते क्लीबं कुसुम्भं करके पुमान् ॥ ३.३.६३३ ॥

PADACHEDA

कमण्डलुः. (1) - कुसुम्भ (पुं)

Shloka 634

क्षत्रियः. (1) - नाभि (पुं)गौः. (1) - सुरभि (स्त्री)

क्षत्रियेऽपि च नाभिर्ना सुरभिर्गवि च स्त्रियाम् ॥ ३.३.६३४ ॥

PADACHEDA

क्षत्रियः. (1) - नाभि (पुं)गौः. (1) - सुरभि (स्त्री)

Shloka 635

सभ्यम्. (1) - सभा (स्त्री)अधिकारी. (1) - वल्लभ (वि)

सभा संसदि सभ्ये च त्रिष्वध्यक्षेऽपि वल्लभः ॥ ३.३.६३५ ॥

PADACHEDA

सभ्यम्. (1) - सभा (स्त्री)अधिकारी. (1) - वल्लभ (वि)

Adhyaya Begins

॥ । इति भान्ताः ॥

Shloka 636

प्रग्रहः. (1) - रश्मि (पुं)वानरः. (1) - प्लवङ्गम (पुं)मण्डूकः. (1) - प्लवङ्गम (पुं)

किरण प्रग्रहौ रश्मी कपिभेकौ प्लवङ्गमौ ॥ ३.३.६३६ ॥

PADACHEDA

प्रग्रहः. (1) - रश्मि (पुं)वानरः. (1) - प्लवङ्गम (पुं)मण्डूकः. (1) - प्लवङ्गम (पुं)

Shloka 637

इच्छा. (1) - काम (पुं)उद्योगः. (1) - पराक्रम (पुं)शक्तिः. (1) - पराक्रम (पुं)

इच्छामनोभवौ कामौ शक्त्युद्योगौ पराक्रमौ ॥ ३.३.६३७ ॥

PADACHEDA

इच्छा. (1) - काम (पुं)उद्योगः. (1) - पराक्रम (पुं)शक्तिः. (1) - पराक्रम (पुं)

Shloka 638

आचारः. (1) - धर्म (पुं)नीतिः. (1) - धर्म (पुं)पुण्यम्. (1) - धर्म (पुं)सोमयाजिः. (1) - धर्म (पुं)स्वभावः. (1) - धर्म (पुं)यमः. (1) - धर्म (पुं)

धर्माः पुण्ययमन्यायस्वभावाचारसोमपाः ॥ ३.३.६३८ ॥

PADACHEDA

आचारः. (1) - धर्म (पुं)नीतिः. (1) - धर्म (पुं)पुण्यम्. (1) - धर्म (पुं)सोमयाजिः. (1) - धर्म (पुं)स्वभावः. (1) - धर्म (पुं)यमः. (1) - धर्म (पुं)

Shloka 639

उपधा. (1) - उपक्रम (पुं)उपायपूर्वारम्भः. (1) - उपक्रम (पुं)

उपायपूर्व आरम्भ उपधा चाप्युपक्रमः ॥ ३.३.६३९ ॥

PADACHEDA

उपधा. (1) - उपक्रम (पुं)उपायपूर्वारम्भः. (1) - उपक्रम (पुं)

Shloka 640

मूलनगरादन्यनगरम्. (1) - निगम (पुं)वणिक्पथः. (1) - निगम (पुं)वेदः. (1) - निगम (पुं)

वणिक्पथः पुरं वेदो निगमा नागरो वणिक् ॥ ३.३.६४० ॥

PADACHEDA

मूलनगरादन्यनगरम्. (1) - निगम (पुं)वणिक्पथः. (1) - निगम (पुं)वेदः. (1) - निगम (पुं)

Shloka 641

नागरः. (1) - नैगम (पुं)कृष्णवर्णः. (1) - राम (वि)मनोरमम्. (1) - राम (वि)शुक्लवर्णयुक्तः. (1) - राम (वि)

नैगमौ द्वौ बले रामो नीलचारुसिते त्रिषु ॥ ३.३.६४१ ॥

PADACHEDA

नागरः. (1) - नैगम (पुं)कृष्णवर्णः. (1) - राम (वि)मनोरमम्. (1) - राम (वि)शुक्लवर्णयुक्तः. (1) - राम (वि)

Shloka 642

ग्रामशब्दादिः. (1) - ग्राम (पुं)समूहः. (1) - ग्राम (पुं)क्रान्तिः. (1) - विक्रम (पुं)

शब्दादिपूर्वो वृन्देऽपि ग्रामः क्रान्तौ च विक्रमः ॥ ३.३.६४२ ॥

PADACHEDA

ग्रामशब्दादिः. (1) - ग्राम (पुं)समूहः. (1) - ग्राम (पुं)क्रान्तिः. (1) - विक्रम (पुं)

Shloka 643

स्तुतिः. (1) - स्तोम (पुं)यज्ञः. (1) - स्तोम (पुं)अलसः. (1) - जिह्म (पुं)कुटिलः. (1) - जिह्म (पुं)

स्तोमः स्तोत्रेऽध्वरे वृन्दे जिह्वास्तु कुतिलेऽलसे ॥ ३.३.६४३ ॥

PADACHEDA

स्तुतिः. (1) - स्तोम (पुं)यज्ञः. (1) - स्तोम (पुं)अलसः. (1) - जिह्म (पुं)कुटिलः. (1) - जिह्म (पुं)

Shloka 644

धर्मः. (1) - उष्ण (पुं)चेष्टा. (1) - उष्ण (पुं)अलङ्कारः. (1) - उष्ण (पुं)अतस्मित्तज्ज्ञानम्. (1) - विभ्रम (पुं)

उष्णेऽपि घर्मश्चेष्टालङ्कारे भ्रान्तौ च विभ्रमः ॥ ३.३.६४४ ॥

PADACHEDA

धर्मः. (1) - उष्ण (पुं)चेष्टा. (1) - उष्ण (पुं)अलङ्कारः. (1) - उष्ण (पुं)अतस्मित्तज्ज्ञानम्. (1) - विभ्रम (पुं)

Shloka 645

गुल्मरोगः. (1) - गुल्म (पुं)तरुमूलम्. (1) - गुल्म (पुं)भगिनी. (1) - जामि (स्त्री)दोषवारणकृतकुलरक्षास्त्री. (1) - जामि (स्त्री)

गुल्मा रुक्स्तम्बसेनाश्च जामिः स्वसृकुलस्त्रियोः ॥ ३.३.६४५ ॥

PADACHEDA

गुल्मरोगः. (1) - गुल्म (पुं)तरुमूलम्. (1) - गुल्म (पुं)भगिनी. (1) - जामि (स्त्री)दोषवारणकृतकुलरक्षास्त्री. (1) - जामि (स्त्री)

Shloka 646

क्षमा. (1) - क्षमा (स्त्री)हितम्. (1) - क्षम (वि)सक्तम्. (1) - क्षम (वि)युक्तम्. (1) - क्षम (वि)

क्षितिक्षान्त्योः क्षमा युक्ते क्षमं शक्ते हिते त्रिषु ॥ ३.३.६४६ ॥

PADACHEDA

क्षमा. (1) - क्षमा (स्त्री)हितम्. (1) - क्षम (वि)सक्तम्. (1) - क्षम (वि)युक्तम्. (1) - क्षम (वि)

Shloka 647

हरितवर्णः. (1) - श्याम (वि)रात्रिः. (1) - श्यामा (स्त्री)

त्रिषु श्यामौ हरित्कृष्णौ श्यामा स्याच्छारिवा निशा ॥ ३.३.६४७ ॥

PADACHEDA

हरितवर्णः. (1) - श्याम (वि)रात्रिः. (1) - श्यामा (स्त्री)

Shloka 648

पुच्छम्. (1) - ललाम (नपुं)पुण्ड्रम्. (1) - ललाम (नपुं)अश्वभूषा. (1) - ललाम (नपुं)प्राधान्यम्. (1) - ललाम (नपुं)पताका. (1) - ललाम (नपुं)

ललामं पुच्छपुण्ड्राश्वभूषाप्राधान्यकेतुषु ॥ ३.३.६४८ ॥

PADACHEDA

पुच्छम्. (1) - ललाम (नपुं)पुण्ड्रम्. (1) - ललाम (नपुं)अश्वभूषा. (1) - ललाम (नपुं)प्राधान्यम्. (1) - ललाम (नपुं)पताका. (1) - ललाम (नपुं)

Shloka 649

अध्यात्मम्. (1) - सूक्ष्म (नपुं)प्रधानम्. (1) - प्रथम (वि)

सूक्ष्ममध्यात्ममप्याद्ये प्रधाने प्रथमस्त्रिषु ॥ ३.३.६४९ ॥

PADACHEDA

अध्यात्मम्. (1) - सूक्ष्म (नपुं)प्रधानम्. (1) - प्रथम (वि)

Shloka 650

प्रतिकूलम्. (1) - वाम (वि)सुन्दरम्. (1) - वाम (वि)न्यूनम्. (1) - अधम (वि)

वामौ वल्गुप्रतीपौ द्वावधमौ न्यूनकुत्सितौ ॥ ३.३.६५० ॥

PADACHEDA

प्रतिकूलम्. (1) - वाम (वि)सुन्दरम्. (1) - वाम (वि)न्यूनम्. (1) - अधम (वि)

Shloka 651

जीर्णम्. (1) - यातयाम (वि)परिभुक्तम्. (1) - यातयाम (वि)

जीर्णं च परिभुक्तं च यातयाममिदं द्वयम् ॥ ३.३.६५१ ॥

PADACHEDA

जीर्णम्. (1) - यातयाम (वि)परिभुक्तम्. (1) - यातयाम (वि)

Adhyaya Begins

॥ । इति गान्ताः ॥

Shloka 652

अश्वः. (1) - तार्क्ष्य (पुं)गृहम्. (1) - क्षय (पुं)

तुरङ्गगरुडौ तार्क्ष्यौ निलयापचयौ क्षयौ ॥ ३.३.६५२ ॥

PADACHEDA

अश्वः. (1) - तार्क्ष्य (पुं)गृहम्. (1) - क्षय (पुं)

Shloka 653

पत्युः कनिष्ठभ्राता. (1) - श्वशुर्य (पुं)पत्नीभ्राता. (1) - श्वशुर्य (पुं)भ्रातृपुत्रः. (1) - भ्रातृव्य (पुं)शत्रुः. (1) - भ्रातृव्य (पुं)

श्वशुर्यौ देवरश्यालौ भ्रातृव्यौ भ्रातृजद्विषौ ॥ ३.३.६५३ ॥

PADACHEDA

पत्युः कनिष्ठभ्राता. (1) - श्वशुर्य (पुं)पत्नीभ्राता. (1) - श्वशुर्य (पुं)भ्रातृपुत्रः. (1) - भ्रातृव्य (पुं)शत्रुः. (1) - भ्रातृव्य (पुं)

Shloka 654

रसदब्दः. (1) - पर्जन्य (पुं)इन्द्रः. (1) - पर्जन्य (पुं)स्वामिः. (1) - अर्य (पुं)

पर्जन्यौ रसदब्देन्द्रौ स्यादर्यः स्वामिवैश्ययोः ॥ ३.३.६५४ ॥

PADACHEDA

रसदब्दः. (1) - पर्जन्य (पुं)इन्द्रः. (1) - पर्जन्य (पुं)स्वामिः. (1) - अर्य (पुं)

Shloka 655

पुष्य-नक्षत्रम्. (1) - तिष्य (पुं)कलियुगम्. (1) - तिष्य (पुं)अवसरः. (1) - पर्याय (पुं)

तिष्यः पुष्ये कलियुगे पर्यायोऽवसरे क्रमे ॥ ३.३.६५५ ॥

PADACHEDA

पुष्य-नक्षत्रम्. (1) - तिष्य (पुं)कलियुगम्. (1) - तिष्य (पुं)अवसरः. (1) - पर्याय (पुं)

Shloka 656

अधीनः. (1) - प्रत्यय (पुं)ज्ञानम्. (1) - प्रत्यय (पुं)कारणम्. (1) - प्रत्यय (पुं)रन्ध्रम्. (1) - प्रत्यय (पुं)शब्दः. (1) - प्रत्यय (पुं)शपथः. (1) - प्रत्यय (पुं)विश्वासः. (1) - प्रत्यय (पुं)

प्रत्ययोऽधीन शपथज्ञानविश्वासहेतुषु ॥ ३.३.६५६ ॥

PADACHEDA

अधीनः. (1) - प्रत्यय (पुं)ज्ञानम्. (1) - प्रत्यय (पुं)कारणम्. (1) - प्रत्यय (पुं)रन्ध्रम्. (1) - प्रत्यय (पुं)शब्दः. (1) - प्रत्यय (पुं)शपथः. (1) - प्रत्यय (पुं)विश्वासः. (1) - प्रत्यय (पुं)

Shloka 657

दीर्घद्वेषः. (1) - अनुशय (पुं)पश्चात्तापः. (1) - अनुशय (पुं)

रन्ध्रे शब्देऽथानुशयो दीर्घद्वेषानुतापयोः ॥ ३.३.६५७ ॥

PADACHEDA

दीर्घद्वेषः. (1) - अनुशय (पुं)पश्चात्तापः. (1) - अनुशय (पुं)

Shloka 658

असाकल्यम्. (1) - स्थूलोच्चय (पुं)गजानां मध्ये गतः. (1) - स्थूलोच्चय (पुं)

स्थूलोच्चयस्त्वसाकल्ये नागानां मध्यमे गते ॥ ३.३.६५८ ॥

PADACHEDA

असाकल्यम्. (1) - स्थूलोच्चय (पुं)गजानां मध्ये गतः. (1) - स्थूलोच्चय (पुं)

Shloka 659

आचारः. (1) - समय (पुं)कालः. (1) - समय (पुं)सम्भाषणम्. (1) - समय (पुं)शपथः. (1) - समय (पुं)सिद्धान्तः. (1) - समय (पुं)

समयाः शपथाचारकालसिद्धान्तसंविदः ॥ ३.३.६५९ ॥

PADACHEDA

आचारः. (1) - समय (पुं)कालः. (1) - समय (पुं)सम्भाषणम्. (1) - समय (पुं)शपथः. (1) - समय (पुं)सिद्धान्तः. (1) - समय (पुं)

Shloka 660

अशुभम्. (1) - अनय (पुं)प्राक्तनशुभाशुभकर्मः. (1) - अनय (पुं)विपत्. (1) - अनय (पुं)व्यसनम्. (1) - अनय (पुं)

व्यसनान्यशुभं दैवं विपदित्यनयास्त्रयः ॥ ३.३.६६० ॥

PADACHEDA

अशुभम्. (1) - अनय (पुं)प्राक्तनशुभाशुभकर्मः. (1) - अनय (पुं)विपत्. (1) - अनय (पुं)व्यसनम्. (1) - अनय (पुं)

Shloka 661

अतिक्रमः. (1) - अत्यय (पुं)दण्डः. (1) - अत्यय (पुं)दोषः. (1) - अत्यय (पुं)दुःखम्. (1) - अत्यय (पुं)

अत्ययोऽतिक्रमे कृच्छ्रे दोषे दण्डेऽप्यथापदि ॥ ३.३.६६१ ॥

PADACHEDA

अतिक्रमः. (1) - अत्यय (पुं)दण्डः. (1) - अत्यय (पुं)दोषः. (1) - अत्यय (पुं)दुःखम्. (1) - अत्यय (पुं)

Shloka 662

आयतिः. (1) - सम्पराय (पुं)विपत्. (1) - सम्पराय (पुं)युद्धम्. (1) - सम्पराय (पुं)पत्युर्वा पत्न्याः वा पिता. (1) - पूज्य (पुं)

युद्धायत्योः संपरायः पूज्यस्तु श्वशुरेऽपि च ॥ ३.३.६६२ ॥

PADACHEDA

आयतिः. (1) - सम्पराय (पुं)विपत्. (1) - सम्पराय (पुं)युद्धम्. (1) - सम्पराय (पुं)पत्युर्वा पत्न्याः वा पिता. (1) - पूज्य (पुं)

Shloka 663

पश्चादवस्थायिबलम्. (1) - सन्नय (पुं)समूहः. (1) - सन्नय (पुं)

पस्चादवस्थायि बलं समवायश्च सन्नयौ ॥ ३.३.६६३ ॥

PADACHEDA

पश्चादवस्थायिबलम्. (1) - सन्नय (पुं)समूहः. (1) - सन्नय (पुं)

Shloka 664

सन्निवेशः. (1) - संस्त्याय (पुं)समूहः. (1) - संस्त्याय (पुं)स्नेहः. (1) - प्रणय (पुं)विश्रम्भः. (1) - प्रणय (पुं)याचनम्. (1) - प्रणय (पुं)

संघाते संनिवेशे च संस्त्यायः प्रणयास्त्वमी ॥ ३.३.६६४ ॥

PADACHEDA

सन्निवेशः. (1) - संस्त्याय (पुं)समूहः. (1) - संस्त्याय (पुं)स्नेहः. (1) - प्रणय (पुं)विश्रम्भः. (1) - प्रणय (पुं)याचनम्. (1) - प्रणय (पुं)

Shloka 665

विरोधः. (1) - समुच्छ्रय (पुं)

विस्रम्भयाञ्चाप्रेमाणो विरोधेऽपि समुच्छ्रयः ॥ ३.३.६६५ ॥

PADACHEDA

विरोधः. (1) - समुच्छ्रय (पुं)

Shloka 666

शब्दादीन्द्रियम्. (1) - विषय (पुं)यस्य यत् ज्ञातः तत्. (1) - विषय (पुं)

विषयो यस्य यो ज्ञातस्तत्र शब्दादिकेष्वपि ॥ ३.३.६६६ ॥

PADACHEDA

शब्दादीन्द्रियम्. (1) - विषय (पुं)यस्य यत् ज्ञातः तत्. (1) - विषय (पुं)

Shloka 667

निर्यासः. (1) - कषाय (पुं-नपुं)सभा. (1) - प्रतिश्रय (पुं)

निर्यासेऽपि कषायो स्त्री सभायां च प्रतिश्रयः ॥ ३.३.६६७ ॥

PADACHEDA

निर्यासः. (1) - कषाय (पुं-नपुं)सभा. (1) - प्रतिश्रय (पुं)

Shloka 668

भूम्नि. (1) - प्राय (पुं)अन्तगमनम्. (1) - प्राय (पुं)कोपः. (1) - मन्यु (पुं)

प्रायो भूम्न्यन्तगमने मन्युर्दैन्ये क्रतौ क्रुधि ॥ ३.३.६६८ ॥

PADACHEDA

भूम्नि. (1) - प्राय (पुं)अन्तगमनम्. (1) - प्राय (पुं)कोपः. (1) - मन्यु (पुं)

Shloka 669

रहस्यम्. (1) - गुह्य (नपुं)भगशिश्नः. (1) - गुह्य (नपुं)शपथः. (1) - सत्य (वि)तथ्यम्. (1) - सत्य (वि)

रहस्योपस्थयोर्गुह्यं सत्यं शपथतथ्ययोः ॥ ३.३.६६९ ॥

PADACHEDA

रहस्यम्. (1) - गुह्य (नपुं)भगशिश्नः. (1) - गुह्य (नपुं)शपथः. (1) - सत्य (वि)तथ्यम्. (1) - सत्य (वि)

Shloka 670

बलम्. (1) - वीर्य (नपुं)प्रभावः. (1) - वीर्य (नपुं)शुभम्. (1) - द्रव्य (नपुं)गुणाश्रयम्. (1) - द्रव्य (नपुं)

वीर्यं बले प्रभावे च द्रव्यं भव्ये गुणाश्रये ॥ ३.३.६७० ॥

PADACHEDA

बलम्. (1) - वीर्य (नपुं)प्रभावः. (1) - वीर्य (नपुं)शुभम्. (1) - द्रव्य (नपुं)गुणाश्रयम्. (1) - द्रव्य (नपुं)

Shloka 671

अग्निः. (1) - धिष्ण्य (वि)गृहम्. (1) - धिष्ण्य (वि)नक्षत्रम्. (1) - धिष्ण्य (वि)स्थानम्. (1) - धिष्ण्य (वि)

धिष्ण्यं स्थाने गृहे भेऽग्नौ भाग्यं कर्म शुभाशुभम् ॥ ३.३.६७१ ॥

PADACHEDA

अग्निः. (1) - धिष्ण्य (वि)गृहम्. (1) - धिष्ण्य (वि)नक्षत्रम्. (1) - धिष्ण्य (वि)स्थानम्. (1) - धिष्ण्य (वि)

Shloka 672

कशेरुः. (1) - गाङ्गेय (नपुं)दन्तिका. (1) - विशल्या (स्त्री)

कशेरु हेम्नोर्गाङ्गेयं विशल्या दन्तिकापि च ॥ ३.३.६७२ ॥

PADACHEDA

कशेरुः. (1) - गाङ्गेय (नपुं)दन्तिका. (1) - विशल्या (स्त्री)

Shloka 673

लक्ष्मी. (1) - वृषाकपायी (स्त्री)पार्वती. (1) - वृषाकपायी (स्त्री)नाम. (1) - अभिख्या (स्त्री)शोभा. (1) - अभिख्या (स्त्री)

वृषाकपायी श्रीगौर्योरभिज्ञा नामशोभयोः ॥ ३.३.६७३ ॥

PADACHEDA

लक्ष्मी. (1) - वृषाकपायी (स्त्री)पार्वती. (1) - वृषाकपायी (स्त्री)नाम. (1) - अभिख्या (स्त्री)शोभा. (1) - अभिख्या (स्त्री)

Shloka 674

आरम्भो निष्कृतिः शिक्षा पूजनं संप्रधारणम् ॥ ३.३.६७४ ॥

Shloka 675

आरम्भः. (1) - क्रिया (स्त्री)चेष्टा. (1) - क्रिया (स्त्री)निष्कृतिः. (1) - क्रिया (स्त्री)शिक्षा. (1) - क्रिया (स्त्री)पूजनम्. (1) - क्रिया (स्त्री)सम्प्रधारणम्. (1) - क्रिया (स्त्री)उपायः. (1) - क्रिया (स्त्री)कर्मम्. (1) - क्रिया (स्त्री)रोगनिवारणः. (1) - क्रिया (स्त्री)

उपायः कर्म चेष्टा च चिकित्सा च नव क्रियाः ॥ ३.३.६७५ ॥

PADACHEDA

आरम्भः. (1) - क्रिया (स्त्री)चेष्टा. (1) - क्रिया (स्त्री)निष्कृतिः. (1) - क्रिया (स्त्री)शिक्षा. (1) - क्रिया (स्त्री)पूजनम्. (1) - क्रिया (स्त्री)सम्प्रधारणम्. (1) - क्रिया (स्त्री)उपायः. (1) - क्रिया (स्त्री)कर्मम्. (1) - क्रिया (स्त्री)रोगनिवारणः. (1) - क्रिया (स्त्री)

Shloka 676

अनातपः. (1) - छाया (स्त्री)प्रतिमा. (1) - छाया (स्त्री)शोभा. (1) - छाया (स्त्री)सूर्यपत्नी. (1) - छाया (स्त्री)

छाया सूर्यप्रिया कान्तिः प्रतिबिम्बमनातपः ॥ ३.३.६७६ ॥

PADACHEDA

अनातपः. (1) - छाया (स्त्री)प्रतिमा. (1) - छाया (स्त्री)शोभा. (1) - छाया (स्त्री)सूर्यपत्नी. (1) - छाया (स्त्री)

Shloka 677

हर्म्यादेः प्रकोष्ठम्. (1) - कक्ष्या (स्त्री)स्त्रीकटीभूषणम्. (1) - कक्ष्या (स्त्री)

कक्ष्या प्रकोष्ठे हर्म्यादेः काञ्च्यां मध्येभबन्धने ॥ ३.३.६७७ ॥

PADACHEDA

हर्म्यादेः प्रकोष्ठम्. (1) - कक्ष्या (स्त्री)स्त्रीकटीभूषणम्. (1) - कक्ष्या (स्त्री)

Shloka 678

क्रिया. (1) - कृत्या (स्त्री)देवता. (1) - कृत्या (स्त्री)धनादिभिः भेद्यम्. (1) - कृत्या (वि)

कृत्या क्रियादेवतयोस्त्रिषु भेद्ये धनादिभिः ॥ ३.३.६७८ ॥

PADACHEDA

क्रिया. (1) - कृत्या (स्त्री)देवता. (1) - कृत्या (स्त्री)धनादिभिः भेद्यम्. (1) - कृत्या (वि)

Shloka 679

जनवादः. (1) - जन्य (वि)अधमम्. (1) - जघन्य (वि)

जन्यः स्याज्जनवादेऽपि जघन्योऽन्त्येऽधमेऽपि च ॥ ३.३.६७९ ॥

PADACHEDA

जनवादः. (1) - जन्य (वि)अधमम्. (1) - जघन्य (वि)

Shloka 680

गर्ह्यः. (1) - वक्तव्य (वि)अधीनः. (1) - वक्तव्य (वि)सज्जः. (1) - कल्य (नपुं)

गर्ह्याधीनौ च वक्तव्यौ कल्यौ सज्जनिरामयौ ॥ ३.३.६८० ॥

PADACHEDA

गर्ह्यः. (1) - वक्तव्य (वि)अधीनः. (1) - वक्तव्य (वि)सज्जः. (1) - कल्य (नपुं)

Shloka 681

अर्थादनपेतः. (1) - अर्थ्य (वि)आत्मवान्. (1) - अर्थ्य (वि)मनोरमम्. (1) - पुण्य (वि)

आत्मवाननपेतोऽर्थादर्थ्यौ पुण्यं तु चार्वपि ॥ ३.३.६८१ ॥

PADACHEDA

अर्थादनपेतः. (1) - अर्थ्य (वि)आत्मवान्. (1) - अर्थ्य (वि)मनोरमम्. (1) - पुण्य (वि)

Shloka 682

प्रशस्तम्. (1) - रूप्य (नपुं)रूप्यकम्. (1) - रूप्य (नपुं)वल्गुवाक्. (1) - वदान्य (वि)

रूप्यं प्रशस्तरूपेऽपि वदान्यो वल्गुवागपि ॥ ३.३.६८२ ॥

PADACHEDA

प्रशस्तम्. (1) - रूप्य (नपुं)रूप्यकम्. (1) - रूप्य (नपुं)वल्गुवाक्. (1) - वदान्य (वि)

Shloka 683

न्याय्यम्. (1) - मध्य (वि)सोमदैवतम्. (1) - सौम्य (वि)सुन्दरम्. (1) - सौम्य (वि)

न्याय्येऽपि मध्यं सौम्यं तु सुन्दरे सोमदैवते ॥ ३.३.६८३ ॥

PADACHEDA

न्याय्यम्. (1) - मध्य (वि)सोमदैवतम्. (1) - सौम्य (वि)सुन्दरम्. (1) - सौम्य (वि)

Adhyaya Begins

॥ । इति यान्ताः ॥

Shloka 684

अवसरः. (1) - वार (पुं)प्रस्तरम्. (1) - संस्तर (पुं)यज्ञः. (1) - संस्तर (पुं)

निवहावसरौ वारौ संस्तरौ प्रस्तराध्वरौ ॥ ३.३.६८४ ॥

PADACHEDA

अवसरः. (1) - वार (पुं)प्रस्तरम्. (1) - संस्तर (पुं)यज्ञः. (1) - संस्तर (पुं)

Shloka 685

द्वापरयुगम्. (1) - द्वापर (पुं)संशयः. (1) - द्वापर (पुं)

गुरू गोष्पतिपित्राद्यौ द्वापरौ युगसंशयौ ॥ ३.३.६८५ ॥

PADACHEDA

द्वापरयुगम्. (1) - द्वापर (पुं)संशयः. (1) - द्वापर (पुं)

Shloka 686

भेदः. (1) - प्रकार (पुं)सादृश्यम्. (1) - प्रकार (पुं)आकृतिः. (1) - आकार (पुं)

प्रकारौ भेदसादृश्ये आकाराविङ्गिताकृती ॥ ३.३.६८६ ॥

PADACHEDA

भेदः. (1) - प्रकार (पुं)सादृश्यम्. (1) - प्रकार (पुं)आकृतिः. (1) - आकार (पुं)

Shloka 687

बाणः. (1) - किंशारु (पुं)पर्वतः. (1) - मरु (पुं)

किंशारू धान्यशूकेषु मरू धन्वधराधरौ ॥ ३.३.६८७ ॥

PADACHEDA

बाणः. (1) - किंशारु (पुं)पर्वतः. (1) - मरु (पुं)

Shloka 688

वृक्षः. (1) - अद्रि (पुं)सूर्यः. (1) - अद्रि (पुं)स्त्रीस्तनम्. (1) - पयोधर (पुं)मेघः. (1) - पयोधर (पुं)

अद्रयो द्रुमशैलार्काः स्त्रीस्तनाब्दौ पयोधरौ ॥ ३.३.६८८ ॥

PADACHEDA

वृक्षः. (1) - अद्रि (पुं)सूर्यः. (1) - अद्रि (पुं)स्त्रीस्तनम्. (1) - पयोधर (पुं)मेघः. (1) - पयोधर (पुं)

Shloka 689

अन्धकारः. (1) - वृत्र (पुं)शत्रुः. (1) - वृत्र (पुं)वृत्रासुरः. (1) - वृत्र (पुं)हस्तः. (1) - कर (पुं)

ध्वान्तारिदानवा वृत्रा बलिहस्तांशवः कराः ॥ ३.३.६८९ ॥

PADACHEDA

अन्धकारः. (1) - वृत्र (पुं)शत्रुः. (1) - वृत्र (पुं)वृत्रासुरः. (1) - वृत्र (पुं)हस्तः. (1) - कर (पुं)

Shloka 690

भङ्गः. (1) - प्रदर (पुं)बाणः. (1) - प्रदर (पुं)नारीरोगः. (1) - प्रदर (पुं)केशः. (1) - अस्र (पुं)

प्रदरा भङ्गनारीरुक्बाणा अस्राः कचा अपि ॥ ३.३.६९० ॥

PADACHEDA

भङ्गः. (1) - प्रदर (पुं)बाणः. (1) - प्रदर (पुं)नारीरोगः. (1) - प्रदर (पुं)केशः. (1) - अस्र (पुं)

Shloka 691

अजातशृङ्गगौः. (1) - तूवर (पुं)कालेप्यश्मश्रुः पुरुषः. (1) - तूवर (पुं)

अजातशृङ्गो गौः कालेऽप्यश्मश्रुर्ना च तूबरौ ॥ ३.३.६९१ ॥

PADACHEDA

अजातशृङ्गगौः. (1) - तूवर (पुं)कालेप्यश्मश्रुः पुरुषः. (1) - तूवर (पुं)

Shloka 692

सुवर्णम्. (1) - रै (पुं)पर्यङ्कः. (1) - परिकर (पुं)परिवारः. (1) - परिकर (पुं)

स्वर्णेऽपि राः परिकरः पर्यङ्कपरिवारयोः ॥ ३.३.६९२ ॥

PADACHEDA

सुवर्णम्. (1) - रै (पुं)पर्यङ्कः. (1) - परिकर (पुं)परिवारः. (1) - परिकर (पुं)

Shloka 693

मुक्ताशुद्धिः. (1) - तार (पुं)वायुः. (1) - शार (पुं)नानावर्णाः. (1) - शार (वि)

मुक्ताशुद्धौ च तारः स्याच्छारो वायौ स तु त्रिषु ॥ ३.३.६९३ ॥

PADACHEDA

मुक्ताशुद्धिः. (1) - तार (पुं)वायुः. (1) - शार (पुं)नानावर्णाः. (1) - शार (वि)

Shloka 694

क्रियाकारः. (1) - सङ्गर (पुं)प्रतिज्ञा. (1) - सङ्गर (पुं)विपत्. (1) - सङ्गर (पुं)युद्धम्. (1) - सङ्गर (पुं)

कर्बुरेऽथ प्रतिज्ञाजिसंविदापत्सु संगरः ॥ ३.३.६९४ ॥

PADACHEDA

क्रियाकारः. (1) - सङ्गर (पुं)प्रतिज्ञा. (1) - सङ्गर (पुं)विपत्. (1) - सङ्गर (पुं)युद्धम्. (1) - सङ्गर (पुं)

Shloka 695

वेदभेदः. (1) - मन्त्र (पुं)गुप्तिवादः. (1) - मन्त्र (पुं)

वेदभेदे गुप्तवादे मन्त्रो मित्रो रवावपि ॥ ३.३.६९५ ॥

PADACHEDA

वेदभेदः. (1) - मन्त्र (पुं)गुप्तिवादः. (1) - मन्त्र (पुं)

Shloka 696

बाणः. (1) - स्वरु (पुं)यज्ञः. (1) - स्वरु (पुं)यूपखण्डः. (1) - स्वरु (पुं)गुह्यम्. (1) - अवस्कर (पुं)

मखेषु यूपखण्डेऽपि स्वरुर्गुह्येऽप्यवस्करः ॥ ३.३.६९६ ॥

PADACHEDA

बाणः. (1) - स्वरु (पुं)यज्ञः. (1) - स्वरु (पुं)यूपखण्डः. (1) - स्वरु (पुं)गुह्यम्. (1) - अवस्कर (पुं)

Shloka 697

हस्तिगर्जनम्. (1) - आडम्बर (पुं)

आडम्बरस्तूर्यरवे गजेन्द्राणां च गर्जिते ॥ ३.३.६९७ ॥

PADACHEDA

हस्तिगर्जनम्. (1) - आडम्बर (पुं)

Shloka 698

चोरकर्मः. (1) - अभिहार (पुं)कलहाह्वानम्. (1) - अभिहार (पुं)सन्नहनम्. (1) - अभिहार (पुं)

अभिहारोऽभियोगे च चौर्ये संनहनेऽपि च ॥ ३.३.६९८ ॥

PADACHEDA

चोरकर्मः. (1) - अभिहार (पुं)कलहाह्वानम्. (1) - अभिहार (पुं)सन्नहनम्. (1) - अभिहार (पुं)

Shloka 699

खड्गपिधानम्. (1) - परीवार (पुं)परिच्छदः. (1) - परीवार (पुं)परिजनः. (1) - परीवार (पुं)

स्याज्जङ्गमे परीवारः खड्गकोशे परिच्छदे ॥ ३.३.६९९ ॥

PADACHEDA

खड्गपिधानम्. (1) - परीवार (पुं)परिच्छदः. (1) - परीवार (पुं)परिजनः. (1) - परीवार (पुं)

Shloka 700

पीठाद्यासनम्. (1) - विष्टर (पुं)वृक्षः. (1) - विष्टर (पुं)दर्भमुष्टिः. (1) - विष्टर (पुं)

विष्टरो विटपी दर्भमुष्टिः पीठाद्यमासनम् ॥ ३.३.७०० ॥

PADACHEDA

पीठाद्यासनम्. (1) - विष्टर (पुं)वृक्षः. (1) - विष्टर (पुं)दर्भमुष्टिः. (1) - विष्टर (पुं)

Shloka 701

द्वारस्था योषित्. (1) - प्रतीहारी (स्त्री)

द्वारि द्वाः स्थे प्रतीहारः प्रतीहार्यप्यनन्तरे ॥ ३.३.७०१ ॥

PADACHEDA

द्वारस्था योषित्. (1) - प्रतीहारी (स्त्री)

Shloka 702

विपुलनकुलः. (1) - बभ्रु (पुं)विष्णुः. (1) - बभ्रु (पुं)कपिलवर्णः. (1) - बभ्रु (वि)

विपुले नकुले विष्णौ बभ्रुर्ना पिङ्गले त्रिषु ॥ ३.३.७०२ ॥

PADACHEDA

विपुलनकुलः. (1) - बभ्रु (पुं)विष्णुः. (1) - बभ्रु (पुं)कपिलवर्णः. (1) - बभ्रु (वि)

Shloka 703

बलम्. (1) - सार (पुं)स्थिरांशः. (1) - सार (पुं)न्याय्यम्. (1) - सार (नपुं)वरः. (1) - सार (वि)

सारो बले स्थिरांशे च न्याय्ये क्लीबं वरे त्रिषु ॥ ३.३.७०३ ॥

PADACHEDA

बलम्. (1) - सार (पुं)स्थिरांशः. (1) - सार (पुं)न्याय्यम्. (1) - सार (नपुं)वरः. (1) - सार (वि)

Shloka 704

द्यूतकृत्. (1) - दुरोदर (पुं)द्यूते लाप्यमानः. (1) - दुरोदर (पुं)द्यूतक्रीडनम्. (1) - दुरोदर (नपुं)दुरोदरो द्यूतकारे पणे द्यूते दुरोदरम्

दुरोदरो द्यूतकारे पणे द्यूते दुरोदरम् ॥ ३.३.७०४ ॥

PADACHEDA

द्यूतकृत्. (1) - दुरोदर (पुं)द्यूते लाप्यमानः. (1) - दुरोदर (पुं)द्यूतक्रीडनम्. (1) - दुरोदर (नपुं)दुरोदरो द्यूतकारे पणे द्यूते दुरोदरम्

Shloka 705

महावनम्. (1) - कान्तार (पुं-नपुं)

महारण्ये दुर्गपथे कान्तारं पुन्नपुंसकम् ॥ ३.३.७०५ ॥

PADACHEDA

महावनम्. (1) - कान्तार (पुं-नपुं)

Shloka 706

अन्यशुभद्वेषः. (1) - मत्सर (पुं)अन्यशुभद्वेषबुद्धिः. (1) - मत्सर (वि)कृपणः. (1) - मत्सर (वि)

मत्सरोऽन्यशुभद्वेषे तद्वत्कृपणयोस्त्रिषु ॥ ३.३.७०६ ॥

PADACHEDA

अन्यशुभद्वेषः. (1) - मत्सर (पुं)अन्यशुभद्वेषबुद्धिः. (1) - मत्सर (वि)कृपणः. (1) - मत्सर (वि)

Shloka 707

देवाद्वृतः. (1) - वर (पुं)मनाक्प्रियः. (1) - वर (नपुं)श्रेष्ठः. (1) - वर (वि)

देवाद्वृते वरः श्रेष्ठे त्रिषु क्लीबं मनाक्प्रिये ॥ ३.३.७०७ ॥

PADACHEDA

देवाद्वृतः. (1) - वर (पुं)मनाक्प्रियः. (1) - वर (नपुं)श्रेष्ठः. (1) - वर (वि)

Shloka 708

घटः. (1) - करीर (पुं)वंशाङ्कुरः. (1) - करीर (पुं-नपुं)

वंशाङ्कुरे करीरोऽस्त्री तरुभेदे घटे च ना ॥ ३.३.७०८ ॥

PADACHEDA

घटः. (1) - करीर (पुं)वंशाङ्कुरः. (1) - करीर (पुं-नपुं)

Shloka 709

चमूजघनः. (1) - प्रतिसर (पुं)हस्तसूत्रम्. (1) - प्रतिसर (पुं-नपुं)

ना चमूजघने हस्तसूत्रे प्रतिसरोऽस्त्रियाम् ॥ ३.३.७०९ ॥

PADACHEDA

चमूजघनः. (1) - प्रतिसर (पुं)हस्तसूत्रम्. (1) - प्रतिसर (पुं-नपुं)

Shloka 710

यमानिलेन्द्रचन्द्रार्कविष्णुसिंहांशुवाजिषु ॥ ३.३.७१० ॥

Shloka 711

विष्णुः. (1) - हरि (पुं)सूर्यः. (1) - हरि (पुं)चन्द्रः. (1) - हरि (पुं)वायुः. (1) - हरि (पुं)यमः. (1) - हरि (पुं)इन्द्रः. (1) - हरि (पुं)किरणः. (1) - हरि (पुं)अश्वः. (1) - हरि (पुं)शुकः. (1) - हरि (पुं)वानरः. (1) - हरि (पुं)मण्डूकः. (1) - हरि (पुं)कपिलवर्णः. (1) - हरि (वि)

शुकाहिकपिभेकेषु हरिर्ना कपिले त्रिषु ॥ ३.३.७११ ॥

PADACHEDA

विष्णुः. (1) - हरि (पुं)सूर्यः. (1) - हरि (पुं)चन्द्रः. (1) - हरि (पुं)वायुः. (1) - हरि (पुं)यमः. (1) - हरि (पुं)इन्द्रः. (1) - हरि (पुं)किरणः. (1) - हरि (पुं)अश्वः. (1) - हरि (पुं)शुकः. (1) - हरि (पुं)वानरः. (1) - हरि (पुं)मण्डूकः. (1) - हरि (पुं)कपिलवर्णः. (1) - हरि (वि)

Shloka 712

कर्परांशः. (1) - शर्करा (स्त्री)गतिः. (1) - यात्रा (स्त्री)यापनम्. (1) - यात्रा (स्त्री)

शर्करा कर्परांशेऽपि यात्रा स्याद्यापने गतौ ॥ ३.३.७१२ ॥

PADACHEDA

कर्परांशः. (1) - शर्करा (स्त्री)गतिः. (1) - यात्रा (स्त्री)यापनम्. (1) - यात्रा (स्त्री)

Shloka 713

भूमिः. (1) - इरा (स्त्री)वचनम्. (1) - इरा (स्त्री)जलम्. (1) - इरा (स्त्री)निद्रा. (1) - तन्द्रा (स्त्री)

इरा भूवाक्सुराप्सुस्यात्तन्द्री निद्राप्रमीलयोः ॥ ३.३.७१३ ॥

PADACHEDA

भूमिः. (1) - इरा (स्त्री)वचनम्. (1) - इरा (स्त्री)जलम्. (1) - इरा (स्त्री)निद्रा. (1) - तन्द्रा (स्त्री)

Shloka 714

उपमाता. (1) - धात्री (स्त्री)आमलकी. (1) - धात्री (स्त्री)

धात्री स्यादुपमातापि क्षितिरप्यामलक्यपि ॥ ३.३.७१४ ॥

PADACHEDA

उपमाता. (1) - धात्री (स्त्री)आमलकी. (1) - धात्री (स्त्री)

Shloka 715

मधुमक्षिका. (1) - क्षुद्रा (स्त्री)नटी. (1) - क्षुद्रा (स्त्री)वेश्या. (1) - क्षुद्रा (स्त्री)व्यङ्गा. (1) - क्षुद्रा (स्त्री)

क्षुद्रा व्यङ्गा नटी वेश्या सरघा कण्टकारिका ॥ ३.३.७१५ ॥

PADACHEDA

मधुमक्षिका. (1) - क्षुद्रा (स्त्री)नटी. (1) - क्षुद्रा (स्त्री)वेश्या. (1) - क्षुद्रा (स्त्री)व्यङ्गा. (1) - क्षुद्रा (स्त्री)

Shloka 716

अल्पम्. (2) - क्षुद्र (वि), मात्रा (स्त्री)अधमम्. (1) - क्षुद्र (वि)परद्रोहकारी. (1) - क्षुद्र (वि)परिमाणः. (1) - मात्रा (स्त्री)परिवारः. (1) - मात्रा (स्त्री)

त्रिषु क्रूरेऽधमेऽल्पेऽपि क्षुद्रं मात्रा परिच्छदे ॥ ३.३.७१६ ॥

PADACHEDA

अल्पम्. (2) - क्षुद्र (वि), मात्रा (स्त्री)अधमम्. (1) - क्षुद्र (वि)परद्रोहकारी. (1) - क्षुद्र (वि)परिमाणः. (1) - मात्रा (स्त्री)परिवारः. (1) - मात्रा (स्त्री)

Shloka 717

कार्त्स्न्यम्. (1) - मात्र (नपुं)अवधारणम्. (1) - मात्र (नपुं)

अल्पे च परिमाणे सा मात्रं कार्त्स्न्येऽवधारणे ॥ ३.३.७१७ ॥

PADACHEDA

कार्त्स्न्यम्. (1) - मात्र (नपुं)अवधारणम्. (1) - मात्र (नपुं)

Shloka 718

आलेख्यम्. (1) - चित्र (नपुं)कटिः. (1) - कलत्र (नपुं)पत्नी. (1) - कलत्र (नपुं)

आलेख्याश्चर्ययोश्चित्रं कलत्रं श्रोणिभार्ययोः ॥ ३.३.७१८ ॥

PADACHEDA

आलेख्यम्. (1) - चित्र (नपुं)कटिः. (1) - कलत्र (नपुं)पत्नी. (1) - कलत्र (नपुं)

Shloka 719

योग्यः. (1) - पात्र (नपुं)

योग्यभाजनयोः पात्रं पत्रं वाहनपक्षयोः ॥ ३.३.७१९ ॥

PADACHEDA

योग्यः. (1) - पात्र (नपुं)

Shloka 720

आज्ञा. (1) - शास्त्र (नपुं)ग्रन्थम्. (1) - शास्त्र (नपुं)लोहः. (1) - शस्त्र (नपुं)

निदेशग्रन्थयोः शास्त्रं शस्त्रमायुधलोहयोः ॥ ३.३.७२० ॥

PADACHEDA

आज्ञा. (1) - शास्त्र (नपुं)ग्रन्थम्. (1) - शास्त्र (नपुं)लोहः. (1) - शस्त्र (नपुं)

Shloka 721

वस्त्रम्. (1) - नेत्र (नपुं)तरुमूलम्. (1) - नेत्र (नपुं)पत्नी. (1) - क्षेत्र (नपुं)देहः. (1) - क्षेत्र (नपुं)

स्याज्जटांशुकयोर्नेत्रं क्षेत्रं पत्नीशरीरयोः ॥ ३.३.७२१ ॥

PADACHEDA

वस्त्रम्. (1) - नेत्र (नपुं)तरुमूलम्. (1) - नेत्र (नपुं)पत्नी. (1) - क्षेत्र (नपुं)देहः. (1) - क्षेत्र (नपुं)

Shloka 722

वराहमुखाग्रस्थसृङ्गः. (1) - पोत्र (नपुं)हलम्. (1) - पोत्र (नपुं)नाम. (1) - गोत्र (पुं)

मुखाग्रे क्रोडहलयोः पोत्रं गोत्रं तु नाम्नि च ॥ ३.३.७२२ ॥

PADACHEDA

वराहमुखाग्रस्थसृङ्गः. (1) - पोत्र (नपुं)हलम्. (1) - पोत्र (नपुं)नाम. (1) - गोत्र (पुं)

Shloka 723

आच्छादनम्. (1) - सत्र (नपुं)यज्ञः. (1) - सत्र (नपुं)सदादानम्. (1) - सत्र (नपुं)वनम्. (1) - सत्र (नपुं)

सत्रमाच्छादने यज्ञे सदादाने वनेऽपि च ॥ ३.३.७२३ ॥

PADACHEDA

आच्छादनम्. (1) - सत्र (नपुं)यज्ञः. (1) - सत्र (नपुं)सदादानम्. (1) - सत्र (नपुं)वनम्. (1) - सत्र (नपुं)

Shloka 724

विषयः. (1) - अजिर (नपुं)देहः. (1) - अजिर (नपुं)वस्त्रम्. (1) - अम्बर (नपुं)

अजिरं विषये कायेऽप्यंबरं व्योम्नि वाससि ॥ ३.३.७२४ ॥

PADACHEDA

विषयः. (1) - अजिर (नपुं)देहः. (1) - अजिर (नपुं)वस्त्रम्. (1) - अम्बर (नपुं)

Shloka 725

स्वभूमिः. (1) - चक्र (नपुं)मोक्षः. (1) - अक्षर (नपुं)

चक्रं राष्ट्रेऽप्यक्षरं तु मोक्षेऽपि क्षीरमप्सु च ॥ ३.३.७२५ ॥

PADACHEDA

स्वभूमिः. (1) - चक्र (नपुं)मोक्षः. (1) - अक्षर (नपुं)

Shloka 726

सुवर्णम्. (2) - भूरि (पुं), चन्द्र (पुं)

स्वर्णेऽपि भूरिचन्द्रौ द्वौ द्वारमात्रेऽपि गोपुरम् ॥ ३.३.७२६ ॥

PADACHEDA

सुवर्णम्. (2) - भूरि (पुं), चन्द्र (पुं)

Shloka 727

कपटः. (1) - गह्वर (नपुं)समीपः. (1) - उपह्वर (नपुं)विजनः. (1) - उपह्वर (नपुं)

गुहादम्भौ गह्वरे द्वे रहोऽन्तिकमुपह्वरे ॥ ३.३.७२७ ॥

PADACHEDA

कपटः. (1) - गह्वर (नपुं)समीपः. (1) - उपह्वर (नपुं)विजनः. (1) - उपह्वर (नपुं)

Shloka 728

पुरोभागः. (1) - अग्र (नपुं)अधिकम्. (1) - अग्र (नपुं)उपरि. (1) - अग्र (नपुं)गृहम्. (1) - पुर (नपुं)नगरम्. (1) - पुर (नपुं)

पुरोऽधिकमुपर्यग्राण्यगारे नगरे पुरम् ॥ ३.३.७२८ ॥

PADACHEDA

पुरोभागः. (1) - अग्र (नपुं)अधिकम्. (1) - अग्र (नपुं)उपरि. (1) - अग्र (नपुं)गृहम्. (1) - पुर (नपुं)नगरम्. (1) - पुर (नपुं)

Shloka 729

नगरम्. (1) - मन्दिर (नपुं)विषयः. (1) - राष्ट्र (पुं-नपुं)उपद्रवम्. (1) - राष्ट्र (पुं-नपुं)

मन्दिरं चाथ राष्ट्रोऽस्त्री विषये स्यादुपद्रवे ॥ ३.३.७२९ ॥

PADACHEDA

नगरम्. (1) - मन्दिर (नपुं)विषयः. (1) - राष्ट्र (पुं-नपुं)उपद्रवम्. (1) - राष्ट्र (पुं-नपुं)

Shloka 730

बिलम्. (1) - दर (पुं-नपुं)हीरकः. (1) - वज्र (पुं-नपुं)

दरोऽस्त्रियां भये श्वभ्रे वज्रोऽस्त्री हीरके पवौ ॥ ३.३.७३० ॥

PADACHEDA

बिलम्. (1) - दर (पुं-नपुं)हीरकः. (1) - वज्र (पुं-नपुं)

Shloka 731

परिच्छदः. (1) - तन्त्र (नपुं)प्रधानम्. (1) - तन्त्र (नपुं)सिद्धान्तः. (1) - तन्त्र (नपुं)सूत्रवायः. (1) - तन्त्र (नपुं)

तन्त्रं प्रधाने सिद्धान्ते सूत्रवाये परिच्छदे ॥ ३.३.७३१ ॥

PADACHEDA

परिच्छदः. (1) - तन्त्र (नपुं)प्रधानम्. (1) - तन्त्र (नपुं)सिद्धान्तः. (1) - तन्त्र (नपुं)सूत्रवायः. (1) - तन्त्र (नपुं)

Shloka 732

चामरम्. (1) - औशीर (पुं)दण्डः. (1) - औशीर (पुं)आसनम्. (1) - औशीर (नपुं)शय्या. (1) - औशीर (नपुं)

औशीरश्चामरे दण्डेऽप्यौशीरं शयनासने ॥ ३.३.७३२ ॥

PADACHEDA

चामरम्. (1) - औशीर (पुं)दण्डः. (1) - औशीर (पुं)आसनम्. (1) - औशीर (नपुं)शय्या. (1) - औशीर (नपुं)

Shloka 733

खड्गफलम्. (1) - पुष्कर (नपुं)शुण्डाग्रभागः. (1) - पुष्कर (नपुं)वाद्यभाण्डमुखम्. (1) - पुष्कर (नपुं)तीर्थविशेषः. (1) - पुष्कर (नपुं)

पुष्करं करिहस्ताग्रे वाद्यभाण्डमुखे जले ॥ ३.३.७३३ ॥

PADACHEDA

खड्गफलम्. (1) - पुष्कर (नपुं)शुण्डाग्रभागः. (1) - पुष्कर (नपुं)वाद्यभाण्डमुखम्. (1) - पुष्कर (नपुं)तीर्थविशेषः. (1) - पुष्कर (नपुं)

Shloka 734

व्योम्नि खड्गफले पद्मे तीर्थौषधिविशेषयोः ॥ ३.३.७३४ ॥

Shloka 735

अवकाशः. (1) - अन्तर (नपुं)अवधिः. (1) - अन्तर (नपुं)अवसरः. (1) - अन्तर (नपुं)अन्तर्धानम्. (1) - अन्तर (नपुं)अन्तरात्मा. (1) - अन्तर (नपुं)आत्मीयम्. (1) - अन्तर (नपुं)बहिः. (1) - अन्तर (नपुं)बिलम्. (1) - अन्तर (नपुं)भेदः. (1) - अन्तर (नपुं)परिधानम्. (1) - अन्तर (नपुं)तादर्थ्यम्. (1) - अन्तर (नपुं)विना. (1) - अन्तर (नपुं)मध्यम्. (1) - अन्तर (नपुं)

अन्तरमवकाशावधिपरिधानान्तर्धिभेदतादर्थ्ये ॥ ३.३.७३५ ॥

PADACHEDA

अवकाशः. (1) - अन्तर (नपुं)अवधिः. (1) - अन्तर (नपुं)अवसरः. (1) - अन्तर (नपुं)अन्तर्धानम्. (1) - अन्तर (नपुं)अन्तरात्मा. (1) - अन्तर (नपुं)आत्मीयम्. (1) - अन्तर (नपुं)बहिः. (1) - अन्तर (नपुं)बिलम्. (1) - अन्तर (नपुं)भेदः. (1) - अन्तर (नपुं)परिधानम्. (1) - अन्तर (नपुं)तादर्थ्यम्. (1) - अन्तर (नपुं)विना. (1) - अन्तर (नपुं)मध्यम्. (1) - अन्तर (नपुं)

Shloka 736

मुस्ता. (1) - पिठर (नपुं)राजकशेरुः. (1) - नागर (नपुं)

छिद्रात्मीयविनाबहिरवसरमध्येऽन्तरात्मनि च ॥ ३.३.७३६ ॥

PADACHEDA

मुस्ता. (1) - पिठर (नपुं)राजकशेरुः. (1) - नागर (नपुं)

Shloka 737

मुस्ता. (1) - पिठर (नपुं)राजकशेरुः. (1) - नागर (नपुं)

मुस्तेऽपि पिठरं राजकशेरुण्यपि नागरम् ॥ ३.३.७३७ ॥

PADACHEDA

मुस्ता. (1) - पिठर (नपुं)राजकशेरुः. (1) - नागर (नपुं)

Shloka 738

घनान्धकारः. (1) - शार्वर (वि)परद्रोहकारी. (1) - शार्वर (वि)

शार्वरं त्वन्धतमसे घातुके भेद्यलिङ्गकम् ॥ ३.३.७३८ ॥

PADACHEDA

घनान्धकारः. (1) - शार्वर (वि)परद्रोहकारी. (1) - शार्वर (वि)

Shloka 739

ईषद्रक्तवर्णः. (1) - गौर (वि)व्रणकारिः. (1) - अरुष्कर (वि)

गौरोऽरुणे सिते पीते व्रणकार्यप्यरुष्करः ॥ ३.३.७३९ ॥

PADACHEDA

ईषद्रक्तवर्णः. (1) - गौर (वि)व्रणकारिः. (1) - अरुष्कर (वि)

Shloka 740

कठिनम्. (1) - जठर (पुं-नपुं)अधस्तात्. (1) - अधर (वि)

जठरः कठिनेऽपि स्यादधस्तादपि चाधरः ॥ ३.३.७४० ॥

PADACHEDA

कठिनम्. (1) - जठर (पुं-नपुं)अधस्तात्. (1) - अधर (वि)

Shloka 741

अनाकुलः. (1) - एकाग्र (वि)व्यासक्तः. (1) - व्यग्र (वि)आकुलः. (1) - व्यग्र (वि)

अनाकुलेऽपि चैकाग्रो व्यग्रो व्यासक्त आकुले ॥ ३.३.७४१ ॥

PADACHEDA

अनाकुलः. (1) - एकाग्र (वि)व्यासक्तः. (1) - व्यग्र (वि)आकुलः. (1) - व्यग्र (वि)

Shloka 742

श्रेष्ठः. (2) - उत्तर (वि), अनुत्तर (वि)उपरि. (1) - उत्तर (वि)उत्तरदिक्. (1) - उत्तर (वि)अश्रेष्ठः. (1) - अनुत्तर (वि)अधः. (1) - अनुत्तर (वि)पूर्वदिक्. (1) - अनुत्तर (वि)

उपरुदीच्यश्रेष्ठेष्वप्युत्तरः स्यादनुत्तरः ॥ ३.३.७४२ ॥

PADACHEDA

श्रेष्ठः. (2) - उत्तर (वि), अनुत्तर (वि)उपरि. (1) - उत्तर (वि)उत्तरदिक्. (1) - उत्तर (वि)अश्रेष्ठः. (1) - अनुत्तर (वि)अधः. (1) - अनुत्तर (वि)पूर्वदिक्. (1) - अनुत्तर (वि)

Shloka 743

अन्यः. (1) - पर (पुं)उत्तमः. (1) - पर (पुं)दूरम्. (1) - पर (पुं)

एषां विपर्यये श्रेष्ठे दूरानात्मोत्तमाः पराः ॥ ३.३.७४३ ॥

PADACHEDA

अन्यः. (1) - पर (पुं)उत्तमः. (1) - पर (पुं)दूरम्. (1) - पर (पुं)

Shloka 744

मधुरम्. (1) - मधुर (वि)प्रियम्. (1) - मधुर (वि)

स्वादुप्रियौ च मधुरौ क्रूरौ कठिननिर्दयौ ॥ ३.३.७४४ ॥

PADACHEDA

मधुरम्. (1) - मधुर (वि)प्रियम्. (1) - मधुर (वि)

Shloka 745

महत्. (1) - उदार (वि)धाता. (1) - उदार (वि)अन्यः. (1) - इतर (पुं)नीचः. (1) - इतर (पुं)

उदारौ दातृमहतोरितरस्त्वन्यनीचयोः ॥ ३.३.७४५ ॥

PADACHEDA

महत्. (1) - उदार (वि)धाता. (1) - उदार (वि)अन्यः. (1) - इतर (पुं)नीचः. (1) - इतर (पुं)

Shloka 746

अलसः. (1) - स्वैर (वि)स्वच्छन्दः. (1) - स्वैर (वि)उद्दीप्तम्. (1) - शुभ्र (वि)

मन्दस्वच्छन्दयोः स्वैरः शुभ्रमुद्दीप्तशुक्लयोः ॥ ३.३.७४६ ॥

PADACHEDA

अलसः. (1) - स्वैर (वि)स्वच्छन्दः. (1) - स्वैर (वि)उद्दीप्तम्. (1) - शुभ्र (वि)

Shloka 747

आसारो वेगवद्वर्षे सैन्यप्रसरणं तथा ॥ ३.३.७४७ ॥

Shloka 748

धाराम्बुपाते चोत्कर्षेऽस्त्रौ कटाहे तु कर्परः ॥ ३.३.७४८ ॥

Shloka 749

बन्धुरं सुन्दरे नम्रे गिरिर्गेन्दुकशैलयोः ॥ ३.३.७४९ ॥

Shloka 750

चरुः स्थाल्यां हविः पक्तावधीरः कातरे चले ॥ ३.३.७५० ॥

Adhyaya Begins

॥ । इति रान्ताः ॥

Shloka 751

किरीटम्. (1) - मौलि (वि)संयतकेशः. (1) - मौलि (वि)शिरोमध्यस्थचूडा. (1) - मौलि (वि)

चूडा किरीटं केशाश्च संयता मौलयस्त्रयः ॥ ३.३.७५१ ॥

PADACHEDA

किरीटम्. (1) - मौलि (वि)संयतकेशः. (1) - मौलि (वि)शिरोमध्यस्थचूडा. (1) - मौलि (वि)

Shloka 752

हस्तिः. (1) - पीलु (पुं)बाणः. (1) - पीलु (पुं)पुष्पम्. (1) - पीलु (पुं)

द्रुमप्रभेदमातङ्गकाण्डपुष्पाणि पीलवः ॥ ३.३.७५२ ॥

PADACHEDA

हस्तिः. (1) - पीलु (पुं)बाणः. (1) - पीलु (पुं)पुष्पम्. (1) - पीलु (पुं)

Shloka 753

कलियुगम्. (1) - कलि (पुं)

कृतान्तानेहसोः कालश्चतुर्थेऽपि युगे कलिः ॥ ३.३.७५३ ॥

PADACHEDA

कलियुगम्. (1) - कलि (पुं)

Shloka 754

हरिणः. (1) - कमल (पुं)प्रावारः. (1) - कम्बल (पुं)

स्यात्कुरङ्गेऽपि कमलः प्रावारेऽपि च कम्बलः ॥ ३.३.७५४ ॥

PADACHEDA

हरिणः. (1) - कमल (पुं)प्रावारः. (1) - कम्बल (पुं)

Shloka 755

उपहारः. (1) - बलि (पुं)प्राण्यङ्गजम्. (1) - बलि (स्त्री)

करोपहारयोः पुंसि बलिः प्राण्यङ्गजे स्त्रियाम् ॥ ३.३.७५५ ॥

PADACHEDA

उपहारः. (1) - बलि (पुं)प्राण्यङ्गजम्. (1) - बलि (स्त्री)

Shloka 756

काकः. (1) - बल (पुं)स्थौल्यम्. (1) - बल (नपुं)

स्थौल्यसामर्थ्यसैन्येषु बलं ना काकसीरिणोः ॥ ३.३.७५६ ॥

PADACHEDA

काकः. (1) - बल (पुं)स्थौल्यम्. (1) - बल (नपुं)

Shloka 757

वातिः. (1) - वातूल (पुं)वातासहः. (1) - वातूल (वि)

वातूलः पुंसि वात्यायामपि वातासहे त्रिषु ॥ ३.३.७५७ ॥

PADACHEDA

वातिः. (1) - वातूल (पुं)वातासहः. (1) - वातूल (वि)

Shloka 758

वक्राशयः. (1) - व्याल (वि)सर्पः. (1) - व्याल (पुं)

भेद्यलिङ्गः शठे व्यालः पुंसि श्वापदसर्पयोः ॥ ३.३.७५८ ॥

PADACHEDA

वक्राशयः. (1) - व्याल (वि)सर्पः. (1) - व्याल (पुं)

Shloka 759

पापम्. (1) - मल (पुं-नपुं)पुराणकिट्टम्. (1) - मल (पुं-नपुं)रोगः. (1) - शूल (पुं-नपुं)शूलम्. (1) - शूल (पुं-नपुं)

मलोऽस्त्री पापविट्किट्टान्यस्त्री शूलं रुगायुधम् ॥ ३.३.७५९ ॥

PADACHEDA

पापम्. (1) - मल (पुं-नपुं)पुराणकिट्टम्. (1) - मल (पुं-नपुं)रोगः. (1) - शूल (पुं-नपुं)शूलम्. (1) - शूल (पुं-नपुं)

Shloka 760

शङ्कुः. (1) - कील (स्त्री-पुं)अस्रिः. (1) - पालि (स्त्री)अङ्कः. (1) - पालि (स्त्री)पङ्क्तिः. (1) - पालि (स्त्री)

शङ्कावपि द्वयोः कीलः पालिः स्त्र्यश्र्यङ्कपङ्क्तिषु ॥ ३.३.७६० ॥

PADACHEDA

शङ्कुः. (1) - कील (स्त्री-पुं)अस्रिः. (1) - पालि (स्त्री)अङ्कः. (1) - पालि (स्त्री)पङ्क्तिः. (1) - पालि (स्त्री)

Shloka 761

कलाकौशल्यादिकर्मः. (1) - कला (स्त्री)सखी. (1) - आली (स्त्री) पङ्क्तिः. (1) - आली (स्त्री)

कला शिल्पे कालभेदे चाली सख्यावली अपि ॥ ३.३.७६१ ॥

PADACHEDA

कलाकौशल्यादिकर्मः. (1) - कला (स्त्री)सखी. (1) - आली (स्त्री) पङ्क्तिः. (1) - आली (स्त्री)

Shloka 762

अब्ध्यम्बुविकृतिः. (1) - वेला (स्त्री)मर्यादा. (1) - वेला (स्त्री)समयः. (1) - वेला (स्त्री)

अब्ध्यम्बुविकृतौ वेला कालमर्यादयोरपि ॥ ३.३.७६२ ॥

PADACHEDA

अब्ध्यम्बुविकृतिः. (1) - वेला (स्त्री)मर्यादा. (1) - वेला (स्त्री)समयः. (1) - वेला (स्त्री)

Shloka 763

कृत्तिका. (1) - बहुला (स्त्री)गौः. (1) - बहुला (स्त्री)अग्निः. (1) - बहुल (वि)कृष्णवर्णः. (1) - बहुल (वि)

बहुलाः कृत्तिका गावो बहुलोऽग्नौ शितौ त्रिषु ॥ ३.३.७६३ ॥

PADACHEDA

कृत्तिका. (1) - बहुला (स्त्री)गौः. (1) - बहुला (स्त्री)अग्निः. (1) - बहुल (वि)कृष्णवर्णः. (1) - बहुल (वि)

Shloka 764

विलासम्. (1) - लीला (स्त्री)क्रिया. (1) - लीला (स्त्री)शर्करा. (1) - उपला (स्त्री)

लीला विलासक्रिययोरुपला शर्करापि च ॥ ३.३.७६४ ॥

PADACHEDA

विलासम्. (1) - लीला (स्त्री)क्रिया. (1) - लीला (स्त्री)शर्करा. (1) - उपला (स्त्री)

Shloka 765

रक्तम्. (1) - कीलाल (नपुं)आकाशः. (1) - कीलाल (नपुं)आद्यः. (1) - मूल (नपुं)

शोणितेऽम्भसि कीलालं मूलमाद्ये शिफाभयोः ॥ ३.३.७६५ ॥

PADACHEDA

रक्तम्. (1) - कीलाल (नपुं)आकाशः. (1) - कीलाल (नपुं)आद्यः. (1) - मूल (नपुं)

Shloka 766

समूहः. (1) - जाल (नपुं)जालकम्. (1) - जाल (नपुं)नूतनकलिका. (1) - जाल (नपुं)

जालं समूह आनायगवाक्षक्षारकेष्वपि ॥ ३.३.७६६ ॥

PADACHEDA

समूहः. (1) - जाल (नपुं)जालकम्. (1) - जाल (नपुं)नूतनकलिका. (1) - जाल (नपुं)

Shloka 767

स्वभावः. (1) - शील (नपुं)सद्वृत्तम्. (1) - शील (नपुं)सस्यहेतुकृतम्. (1) - फल (नपुं)

शीलं स्वभावे सद्वृत्ते सस्ये हेतुकृते फलम् ॥ ३.३.७६७ ॥

PADACHEDA

स्वभावः. (1) - शील (नपुं)सद्वृत्तम्. (1) - शील (नपुं)सस्यहेतुकृतम्. (1) - फल (नपुं)

Shloka 768

नेत्ररुक्. (1) - पटल (नपुं)समूहः. (1) - पटल (स्त्री-नपुं)छदिर्नेत्ररुजोः क्लीबं समूहे पटलं न ना

छदिर्नेत्ररुजोः क्लीबं समूहे पटलं न ना ॥ ३.३.७६८ ॥

PADACHEDA

नेत्ररुक्. (1) - पटल (नपुं)समूहः. (1) - पटल (स्त्री-नपुं)छदिर्नेत्ररुजोः क्लीबं समूहे पटलं न ना

Shloka 769

अधः. (1) - तल (नपुं)स्वरूपः. (1) - तल (नपुं)मांसम्. (1) - पल (नपुं)

अधस्स्वरूपयोरस्त्री तलं स्याच्चामिषे पलम् ॥ ३.३.७६९ ॥

PADACHEDA

अधः. (1) - तल (नपुं)स्वरूपः. (1) - तल (नपुं)मांसम्. (1) - पल (नपुं)

Shloka 770

बडवाग्निः. (1) - पाताल (नपुं)अधमम्. (1) - चेल (वि)

और्वानलेऽपि पातालं चैलं वस्त्रेऽधमे त्रिषु ॥ ३.३.७७० ॥

PADACHEDA

बडवाग्निः. (1) - पाताल (नपुं)अधमम्. (1) - चेल (वि)

Shloka 771

शङ्कुभिः कीर्णश्वभ्रम्. (1) - कुकूल (नपुं)तुषानलः. (1) - कुकूल (पुं)

कुकूलम् शङ्कुभिः कीर्णे श्वभ्रे ना तु तुषानले ॥ ३.३.७७१ ॥

PADACHEDA

शङ्कुभिः कीर्णश्वभ्रम्. (1) - कुकूल (नपुं)तुषानलः. (1) - कुकूल (पुं)

Shloka 772

निश्चितम्. (1) - केवल (नपुं)एकः. (1) - केवल (वि)समग्रम्. (1) - केवल (वि)

निर्णीते केवलमिति त्रिलिङ्गं त्वेककृत्स्नयोः ॥ ३.३.७७२ ॥

PADACHEDA

निश्चितम्. (1) - केवल (नपुं)एकः. (1) - केवल (वि)समग्रम्. (1) - केवल (वि)

Shloka 773

क्षेमम्. (1) - कुशल (नपुं)पर्याप्तिः. (1) - कुशल (नपुं)पुण्यम्. (1) - कुशल (नपुं)शिक्षितः. (1) - कुशल (वि)

पर्याप्तिक्षेमपुण्येषु कुशलं शिक्षिते त्रिषु ॥ ३.३.७७३ ॥

PADACHEDA

क्षेमम्. (1) - कुशल (नपुं)पर्याप्तिः. (1) - कुशल (नपुं)पुण्यम्. (1) - कुशल (नपुं)शिक्षितः. (1) - कुशल (वि)

Shloka 774

नूतनाङ्कुरः. (1) - प्रवाल (पुं-नपुं)जडम्. (1) - स्थूल (वि)

प्रवालमङ्कुरेऽप्यस्त्री त्रिषु स्थूलं जडेऽपि च ॥ ३.३.७७४ ॥

PADACHEDA

नूतनाङ्कुरः. (1) - प्रवाल (पुं-नपुं)जडम्. (1) - स्थूल (वि)

Shloka 775

दन्तुरः. (1) - कराल (वि)उन्नतः. (1) - कराल (वि)चारपुरुषः. (1) - पेशल (वि)

करालो दन्तुरे तुङ्गे चारौ दक्षे च पेशलः ॥ ३.३.७७५ ॥

PADACHEDA

दन्तुरः. (1) - कराल (वि)उन्नतः. (1) - कराल (वि)चारपुरुषः. (1) - पेशल (वि)

Shloka 776

मूर्खः. (1) - बाल (पुं)शिशुः. (1) - बाल (पुं)सतृष्णः. (1) - लोल (वि)

मूर्खेऽर्भकेऽपि बालः स्याल्लोलश्चलसतृष्णयोः ॥ ३.३.७७६ ॥

PADACHEDA

मूर्खः. (1) - बाल (पुं)शिशुः. (1) - बाल (पुं)सतृष्णः. (1) - लोल (वि)

Shloka 777

बलभद्रः. (1) - कुल (नपुं)गृहम्. (1) - कुल (नपुं)कुबेरः. (1) - एककुण्डल (वि)

कुलं गृहेऽपि तालाङ्के कुबेरे चैककुण्डलः ॥ ३.३.७७७ ॥

PADACHEDA

बलभद्रः. (1) - कुल (नपुं)गृहम्. (1) - कुल (नपुं)कुबेरः. (1) - एककुण्डल (वि)

Shloka 778

अवमानितम्. (1) - हेला (स्त्री)सूर्यः. (1) - हेलि (पुं)युद्धम्. (1) - हिलि (पुं)

स्त्रीभावावज्ञयोर्हेला हेलिः सूर्ये रणे हिलिः ॥ ३.३.७७८ ॥

PADACHEDA

अवमानितम्. (1) - हेला (स्त्री)सूर्यः. (1) - हेलि (पुं)युद्धम्. (1) - हिलि (पुं)

Shloka 779

राजा. (1) - हाल (पुं)सुरा. (1) - हाल (पुं)शकलः. (1) - दल (नपुं)

हालः स्यान्नृपतौ मद्ये शकलच्छदयोर्दलम् ॥ ३.३.७७९ ॥

PADACHEDA

राजा. (1) - हाल (पुं)सुरा. (1) - हाल (पुं)शकलः. (1) - दल (नपुं)

Shloka 780

चित्रोपकरणशलाका. (1) - तूलि (स्त्री)शय्या. (1) - तूलि (स्त्री)तूलम्. (1) - तूलि (स्त्री)

तूलिश्चित्रोपकरणशलाकातूलशय्ययोः ॥ ३.३.७८० ॥

PADACHEDA

चित्रोपकरणशलाका. (1) - तूलि (स्त्री)शय्या. (1) - तूलि (स्त्री)तूलम्. (1) - तूलि (स्त्री)

Shloka 781

शब्दः. (1) - तुमुल (नपुं)व्याकुलम्. (1) - तुमुल (नपुं)कर्णपाली. (1) - शष्कुली (स्त्री)

तुमुलं व्याकुले शब्दे शष्कुली कर्णपाल्यपि ॥ ३.३.७८१ ॥

PADACHEDA

शब्दः. (1) - तुमुल (नपुं)व्याकुलम्. (1) - तुमुल (नपुं)कर्णपाली. (1) - शष्कुली (स्त्री)

Adhyaya Begins

॥ । इति लान्ताः ॥

Shloka 782

वनम्. (2) - दव (पुं), दाव (पुं)जननम्. (1) - भव (पुं)

दवदावौ वनारण्यवह्नी जन्महरौ भवौ ॥ ३.३.७८२ ॥

PADACHEDA

वनम्. (2) - दव (पुं), दाव (पुं)जननम्. (1) - भव (पुं)

Shloka 783

मन्त्री. (1) - सचिव (पुं)सहायकः. (1) - सचिव (पुं)वृक्षः. (1) - धव (पुं)पुरुषः. (1) - धव (पुं)

मन्त्री सहायः सचिवौ पतिशाखिनरा धवाः ॥ ३.३.७८३ ॥

PADACHEDA

मन्त्री. (1) - सचिव (पुं)सहायकः. (1) - सचिव (पुं)वृक्षः. (1) - धव (पुं)पुरुषः. (1) - धव (पुं)

Shloka 784

पर्वतः. (1) - अवि (स्त्री)मेषः. (1) - अवि (स्त्री)सूर्यः. (1) - अवि (स्त्री)आज्ञा. (1) - हव (पुं)यज्ञः. (1) - हव (पुं)

अवयः शैलमेषार्का आज्ञाह्वानाध्वरा हवाः ॥ ३.३.७८४ ॥

PADACHEDA

पर्वतः. (1) - अवि (स्त्री)मेषः. (1) - अवि (स्त्री)सूर्यः. (1) - अवि (स्त्री)आज्ञा. (1) - हव (पुं)यज्ञः. (1) - हव (पुं)

Shloka 785

सत्ता. (1) - भाव (पुं)स्वभावः. (1) - भाव (पुं)अभिप्रायः. (1) - भाव (पुं)चेष्टा. (1) - भाव (पुं)आत्मा. (1) - भाव (पुं)जननम्. (1) - भाव (पुं)

भावः सत्तास्वभावाभिप्रायचेष्टात्मजन्मसु ॥ ३.३.७८५ ॥

PADACHEDA

सत्ता. (1) - भाव (पुं)स्वभावः. (1) - भाव (पुं)अभिप्रायः. (1) - भाव (पुं)चेष्टा. (1) - भाव (पुं)आत्मा. (1) - भाव (पुं)जननम्. (1) - भाव (पुं)

Shloka 786

फलम्. (1) - प्रसव (पुं)पुष्पम्. (1) - प्रसव (पुं)उत्पादः. (1) - प्रसव (पुं)

स्यादुत्पादे फले पुष्पे प्रसवो गर्भमोचने ॥ ३.३.७८६ ॥

PADACHEDA

फलम्. (1) - प्रसव (पुं)पुष्पम्. (1) - प्रसव (पुं)उत्पादः. (1) - प्रसव (पुं)

Shloka 787

अपह्नवः. (1) - निह्नव (पुं)अविश्वासः. (1) - निह्नव (पुं)कपटः. (1) - निह्नव (पुं)

अविश्वासेऽपह्नवेऽपि निकृतावपि निह्नवः ॥ ३.३.७८७ ॥

PADACHEDA

अपह्नवः. (1) - निह्नव (पुं)अविश्वासः. (1) - निह्नव (पुं)कपटः. (1) - निह्नव (पुं)

Shloka 788

इच्छाप्रसवः. (1) - उत्सव (पुं)कोपः. (1) - उत्सव (पुं)उत्सेकः. (1) - उत्सव (पुं)

उत्सेकामर्षयोरिच्छाप्रसरे मह उत्सवः ॥ ३.३.७८८ ॥

PADACHEDA

इच्छाप्रसवः. (1) - उत्सव (पुं)कोपः. (1) - उत्सव (पुं)उत्सेकः. (1) - उत्सव (पुं)

Shloka 789

प्रभावः. (1) - अनुभाव (पुं)सताम्मतिनिश्चयः. (1) - अनुभाव (पुं)

अनुभावः प्रभावे च सतां च मतिनिश्चये ॥ ३.३.७८९ ॥

PADACHEDA

प्रभावः. (1) - अनुभाव (पुं)सताम्मतिनिश्चयः. (1) - अनुभाव (पुं)

Shloka 790

आद्योपलब्धिः. (1) - प्रभव (पुं)जन्महेतुः. (1) - प्रभव (पुं)स्थानम्. (1) - प्रभव (पुं)

स्याज्जन्महेतुः प्रभवः स्थानं चाद्योपलब्धये ॥ ३.३.७९० ॥

PADACHEDA

आद्योपलब्धिः. (1) - प्रभव (पुं)जन्महेतुः. (1) - प्रभव (पुं)स्थानम्. (1) - प्रभव (पुं)

Shloka 791

शूद्रायां विप्रतनयः. (1) - पारशव (पुं)आयुधम्. (1) - पारशव (पुं)

शूद्रायां विप्रतनये शस्त्रे पारशवो मतः ॥ ३.३.७९१ ॥

PADACHEDA

शूद्रायां विप्रतनयः. (1) - पारशव (पुं)आयुधम्. (1) - पारशव (पुं)

Shloka 792

भभेदः. (1) - ध्रुव (पुं)निश्चितम्. (1) - ध्रुव (नपुं)शाश्वतम्. (1) - ध्रुव (वि)

ध्रुवो भभेदे क्लीबे तु निश्चिते शाश्वते त्रिषु ॥ ३.३.७९२ ॥

PADACHEDA

भभेदः. (1) - ध्रुव (पुं)निश्चितम्. (1) - ध्रुव (नपुं)शाश्वतम्. (1) - ध्रुव (वि)

Shloka 793

आत्मा. (1) - स्व (पुं)धनम्. (1) - स्व (पुं-नपुं)आत्मीयम्. (1) - स्व (वि)

स्वो ज्ञातावात्मनि स्वं त्रिष्वात्मीये स्वोऽस्त्रियां धने ॥ ३.३.७९३ ॥

PADACHEDA

आत्मा. (1) - स्व (पुं)धनम्. (1) - स्व (पुं-नपुं)आत्मीयम्. (1) - स्व (वि)

Shloka 794

स्त्रीकटीवस्त्रबन्धः. (1) - नीवी (स्त्री)

स्त्रीकटीवस्त्रबन्धेऽपि नीवी परिपणेऽपि च ॥ ३.३.७९४ ॥

PADACHEDA

स्त्रीकटीवस्त्रबन्धः. (1) - नीवी (स्त्री)

Shloka 795

युद्धम्. (1) - द्वन्द्व (नपुं)युग्मम्. (1) - द्वन्द्व (नपुं)

शिवा गौरीफेरवयोर्द्वन्द्वं कलहयुग्मयोः ॥ ३.३.७९५ ॥

PADACHEDA

युद्धम्. (1) - द्वन्द्व (नपुं)युग्मम्. (1) - द्वन्द्व (नपुं)

Shloka 796

शरीरवायुः. (1) - सत्त्व (नपुं)वस्तु. (1) - सत्त्व (नपुं)व्यवसायः. (1) - सत्त्व (नपुं)जन्तुः. (1) - सत्त्व (पुं-नपुं)

द्रव्यासु व्यवसायेऽपि सत्त्वमस्त्री तु जन्तुषु ॥ ३.३.७९६ ॥

PADACHEDA

शरीरवायुः. (1) - सत्त्व (नपुं)वस्तु. (1) - सत्त्व (नपुं)व्यवसायः. (1) - सत्त्व (नपुं)जन्तुः. (1) - सत्त्व (पुं-नपुं)

Shloka 797

अविक्रमः. (1) - क्लीब (वि)

क्लीबं नपुंसकं षण्डे वाच्यलिङ्गमविक्रमे ॥ ३.३.७९७ ॥

PADACHEDA

अविक्रमः. (1) - क्लीब (वि)

Adhyaya Begins

॥ । इति वान्ताः ॥

Shloka 798

मनुष्यः. (1) - विश् (पुं)अभिमरः. (1) - स्पश (पुं)

द्वौ विशौ वैश्यमनुजौ द्वौ चाराभिमरौ स्पशौ ॥ ३.३.७९८ ॥

PADACHEDA

मनुष्यः. (1) - विश् (पुं)अभिमरः. (1) - स्पश (पुं)

Shloka 799

समूहः. (1) - राशि (पुं)मेषादयः. (1) - राशि (पुं)

द्वौ राशी पुञ्जमेषाद्यौ द्वौ वंशौ कुलमस्करौ ॥ ३.३.७९९ ॥

PADACHEDA

समूहः. (1) - राशि (पुं)मेषादयः. (1) - राशि (पुं)

Shloka 800

प्रकाशः. (1) - वीकाश (पुं)विजनः. (1) - वीकाश (पुं)भृतिः. (1) - निर्वेश (पुं)अनुभवः. (1) - निर्वेश (पुं)

रहः प्रकाशौ वीकाशौ निर्वेशो भृतिभोगयोः ॥ ३.३.८०० ॥

PADACHEDA

प्रकाशः. (1) - वीकाश (पुं)विजनः. (1) - वीकाश (पुं)भृतिः. (1) - निर्वेश (पुं)अनुभवः. (1) - निर्वेश (पुं)

Shloka 801

कृपणः. (1) - कीनाश (पुं)कृषीवलः. (1) - कीनाश (पुं)यमः. (1) - कीनाश (पुं)

कृतान्ते पुंसि कीनाशः क्षुद्रकर्षकयोस्त्रिषु ॥ ३.३.८०१ ॥

PADACHEDA

कृपणः. (1) - कीनाश (पुं)कृषीवलः. (1) - कीनाश (पुं)यमः. (1) - कीनाश (पुं)

Shloka 802

लक्ष्यम्. (1) - अपदेश (पुं)निमित्तम्. (1) - अपदेश (पुं)व्याजम्. (1) - अपदेश (पुं)जलम्. (1) - कुश (नपुं)

पदे लक्ष्ये निमित्तेऽपदेशः स्यात्कुशमप्सु च ॥ ३.३.८०२ ॥

PADACHEDA

लक्ष्यम्. (1) - अपदेश (पुं)निमित्तम्. (1) - अपदेश (पुं)व्याजम्. (1) - अपदेश (पुं)जलम्. (1) - कुश (नपुं)

Shloka 803

अनेकविधा अवस्था. (1) - दशा (स्त्री)आयता तृष्णा. (1) - आशा (स्त्री)

दशावस्थानेकविधाप्याशा तृष्णापि चायता ॥ ३.३.८०३ ॥

PADACHEDA

अनेकविधा अवस्था. (1) - दशा (स्त्री)आयता तृष्णा. (1) - आशा (स्त्री)

Shloka 804

स्त्री. (1) - वशा (स्त्री)ज्ञानम्. (1) - दृश् (स्त्री)ज्ञानशीलः. (1) - दृश् (वि)

वशा स्त्री करिणी च स्यात्दृग्ज्ञाने ज्ञातरि त्रिषु ॥ ३.३.८०४ ॥

PADACHEDA

स्त्री. (1) - वशा (स्त्री)ज्ञानम्. (1) - दृश् (स्त्री)ज्ञानशीलः. (1) - दृश् (वि)

Shloka 805

अमसृणः. (1) - कर्कश (पुं)कठिनम्. (1) - कर्कश (पुं)साहसिकः. (1) - कर्कश (पुं)

स्यात्कर्कशः साहसिकः कठोरामसृणावपि ॥ ३.३.८०५ ॥

PADACHEDA

अमसृणः. (1) - कर्कश (पुं)कठिनम्. (1) - कर्कश (पुं)साहसिकः. (1) - कर्कश (पुं)

Shloka 806

अतिप्रसिद्धः. (1) - प्रकाश (पुं)शिशुः. (1) - बालिश (पुं)

प्रकाशोऽतिप्रसिद्धेऽपि शिशावज्ञे च बालिशः ॥ ३.३.८०६ ॥

PADACHEDA

अतिप्रसिद्धः. (1) - प्रकाश (पुं)शिशुः. (1) - बालिश (पुं)

Shloka 807

अपचयः. (1) - नाश (पुं)तिरोधानम्. (1) - नाश (पुं)प्रियः. (1) - जीवितेश (पुं)यमः. (1) - जीवितेश (पुं)

नाशः क्षये तिरोधाने जीवितेशः प्रिये यमे ॥ ३.३.८०७ ॥

PADACHEDA

अपचयः. (1) - नाश (पुं)तिरोधानम्. (1) - नाश (पुं)प्रियः. (1) - जीवितेश (पुं)यमः. (1) - जीवितेश (पुं)

Shloka 808

परद्रोहकारी. (1) - निस्त्रिंश (पुं)सूर्यः. (1) - अंशु (पुं)कराः. (1) - अंशु (पुं)

नृशंसखड्गौ निस्त्रिंशावंशुः सूर्येऽंशवः कराः ॥ ३.३.८०८ ॥

PADACHEDA

परद्रोहकारी. (1) - निस्त्रिंश (पुं)सूर्यः. (1) - अंशु (पुं)कराः. (1) - अंशु (पुं)

Shloka 809

आख्याशालिः. (1) - आशु (नपुं)बन्धनम्. (1) - पाश (पुं)आयुधम्. (1) - पाश (पुं)

आश्वाख्या शालिशीघ्रार्थे पाशो बन्धनशस्त्रयोः ॥ ३.३.८०९ ॥

PADACHEDA

आख्याशालिः. (1) - आशु (नपुं)बन्धनम्. (1) - पाश (पुं)आयुधम्. (1) - पाश (पुं)

Adhyaya Begins

॥ । इति शान्ताः ॥

Shloka 810

देवः. (1) - अनिमिष (पुं)मत्स्यः. (1) - अनिमिष (पुं)मनुष्यः. (1) - पुरुष (पुं)

सुरमत्स्यावनिमिषौ पुरुषावात्ममानवौ ॥ ३.३.८१० ॥

PADACHEDA

देवः. (1) - अनिमिष (पुं)मत्स्यः. (1) - अनिमिष (पुं)मनुष्यः. (1) - पुरुष (पुं)

Shloka 811

मत्स्यात्खगः. (1) - ध्वाङ्क्ष (पुं)तृणम्. (1) - कक्ष (पुं)शाखादिभिर्विस्तृतवल्ली. (1) - कक्ष (पुं)

काकमत्स्यात्खगौ ध्वाङ्क्षौ कक्षौ च तृणवीरुधौ ॥ ३.३.८११ ॥

PADACHEDA

मत्स्यात्खगः. (1) - ध्वाङ्क्ष (पुं)तृणम्. (1) - कक्ष (पुं)शाखादिभिर्विस्तृतवल्ली. (1) - कक्ष (पुं)

Shloka 812

प्रग्रहः. (1) - अभीषु (पुं)किरणः. (1) - अभीषु (पुं)मर्दनम्. (1) - प्रैष (पुं)प्रेषणम्. (1) - प्रैष (पुं)

अभीपुः प्रग्रहे रश्मौ प्रैषः प्रेषणमर्दने ॥ ३.३.८१२ ॥

PADACHEDA

प्रग्रहः. (1) - अभीषु (पुं)किरणः. (1) - अभीषु (पुं)मर्दनम्. (1) - प्रैष (पुं)प्रेषणम्. (1) - प्रैष (पुं)

Shloka 813

सहायः. (1) - पक्ष (पुं)शिरोवेष्टनम्. (1) - उष्णीष (पुं)किरीटम्. (1) - उष्णीष (पुं)

पक्षः सहायेऽप्युष्णीषः शिरोवेष्टकिरीटयोः ॥ ३.३.८१३ ॥

PADACHEDA

सहायः. (1) - पक्ष (पुं)शिरोवेष्टनम्. (1) - उष्णीष (पुं)किरीटम्. (1) - उष्णीष (पुं)

Shloka 814

मूषकः. (1) - वृष (पुं)श्रेष्ठः. (1) - वृष (पुं)सुकृतः. (1) - वृष (पुं)शुक्रलः. (1) - वृष (पुं)

शुक्रले मूषिके श्रेष्ठे सुकृते वृषभे वृषः ॥ ३.३.८१४ ॥

PADACHEDA

मूषकः. (1) - वृष (पुं)श्रेष्ठः. (1) - वृष (पुं)सुकृतः. (1) - वृष (पुं)शुक्रलः. (1) - वृष (पुं)

Shloka 815

नूतनकलिका. (1) - कोष (पुं-नपुं)खड्गपिधानम्. (1) - कोष (पुं-नपुं)भण्डारम्. (1) - कोष (पुं-नपुं)दिव्यम्. (1) - कोष (पुं-नपुं)

कोषोऽस्त्री कुड्मले खड्गपिधानेऽर्थौघदिव्ययोः ॥ ३.३.८१५ ॥

PADACHEDA

नूतनकलिका. (1) - कोष (पुं-नपुं)खड्गपिधानम्. (1) - कोष (पुं-नपुं)भण्डारम्. (1) - कोष (पुं-नपुं)दिव्यम्. (1) - कोष (पुं-नपुं)

Shloka 816

चक्रम्. (1) - अक्ष (पुं)इन्द्रियम्. (1) - अक्ष (पुं)व्यवहारः. (1) - अक्ष (पुं)अक्षः. (1) - आकर्ष (पुं)शारीणामाधारपट्टः. (1) - आकर्ष (पुं)द्यूतक्रीडनम्. (1) - आकर्ष (पुं)

द्यूतेऽक्षे शारिफलकेऽप्याकर्षोऽथाक्षमिन्द्रिये ॥ ३.३.८१६ ॥

PADACHEDA

चक्रम्. (1) - अक्ष (पुं)इन्द्रियम्. (1) - अक्ष (पुं)व्यवहारः. (1) - अक्ष (पुं)अक्षः. (1) - आकर्ष (पुं)शारीणामाधारपट्टः. (1) - आकर्ष (पुं)द्यूतक्रीडनम्. (1) - आकर्ष (पुं)

Shloka 817

ना द्यूताङ्गे कर्षचक्रे व्यवहारे कलिद्रुमे ॥ ३.३.८१७ ॥

Shloka 818

करीषाग्निः. (1) - कर्षु (पुं)वार्ता. (1) - कर्षु (पुं)कुल्याभिधायिनी. (1) - कर्षू (स्त्री)

कर्षूर्वार्त्ता करीषाग्निः कर्षः कुल्याभिधायिनी ॥ ३.३.८१८ ॥

PADACHEDA

करीषाग्निः. (1) - कर्षु (पुं)वार्ता. (1) - कर्षु (पुं)कुल्याभिधायिनी. (1) - कर्षू (स्त्री)

Shloka 819

जलम्. (1) - विष (नपुं)

पुम्भावे तत्क्रियायां च पौरुषं विषमप्सु च ॥ ३.३.८१९ ॥

PADACHEDA

जलम्. (1) - विष (नपुं)

Shloka 820

उपादानम्. (1) - आमिष (पुं-नपुं)अपराधः. (1) - किल्बिष (नपुं)

उपादानेऽप्यामिषं स्यादपराधेऽपि किल्बिषम् ॥ ३.३.८२० ॥

PADACHEDA

उपादानम्. (1) - आमिष (पुं-नपुं)अपराधः. (1) - किल्बिष (नपुं)

Shloka 821

लोकधात्वंशः. (1) - वर्ष (पुं-नपुं)वत्सरः. (1) - वर्ष (पुं-नपुं)

स्याद्वृष्टौ लोकधात्वंशे वत्सरे वर्षमस्त्रियाम् ॥ ३.३.८२१ ॥

PADACHEDA

लोकधात्वंशः. (1) - वर्ष (पुं-नपुं)वत्सरः. (1) - वर्ष (पुं-नपुं)

Shloka 822

नृत्येक्षणम्. (1) - प्रेक्षा (स्त्री)भृतिः. (1) - भिक्षा (स्त्री)सेवा. (1) - भिक्षा (स्त्री)याचनम्. (1) - भिक्षा (स्त्री)

प्रेक्षा नृत्तेक्षणं प्रज्ञा भिक्षा सेवार्थना भृतिः ॥ ३.३.८२२ ॥

PADACHEDA

नृत्येक्षणम्. (1) - प्रेक्षा (स्त्री)भृतिः. (1) - भिक्षा (स्त्री)सेवा. (1) - भिक्षा (स्त्री)याचनम्. (1) - भिक्षा (स्त्री)

Shloka 823

शोभा. (1) - त्विष् (स्त्री)कार्त्स्न्यम्. (1) - न्यक्ष (वि)अधमम्. (1) - न्यक्ष (वि)

त्विट्शोभापि त्रिषु परे न्यक्षं कार्त्स्न्यनिकृष्टयोः ॥ ३.३.८२३ ॥

PADACHEDA

शोभा. (1) - त्विष् (स्त्री)कार्त्स्न्यम्. (1) - न्यक्ष (वि)अधमम्. (1) - न्यक्ष (वि)

Shloka 824

प्रत्यक्षः. (1) - अध्यक्ष (वि)अप्रेमः. (1) - रूक्ष (वि)अचिक्कणः. (1) - रूक्ष (वि)

प्रत्यक्षेऽधिकृतेऽध्यक्षो रूक्षस्त्वप्रेम्ण्यचिक्कणे ॥ ३.३.८२४ ॥

PADACHEDA

प्रत्यक्षः. (1) - अध्यक्ष (वि)अप्रेमः. (1) - रूक्ष (वि)अचिक्कणः. (1) - रूक्ष (वि)

Shloka 825

व्याजम्. (1) - लक्ष (नपुं)लक्षसङ्ख्या. (1) - लक्ष (नपुं)शब्दः. (1) - घोष (पुं)गवां स्थानम्. (1) - घोष (पुं)

व्याजसंख्याशरव्येषु लक्षं घोषौ रवव्रजौ ॥ ३.३.८२५ ॥

PADACHEDA

व्याजम्. (1) - लक्ष (नपुं)लक्षसङ्ख्या. (1) - लक्ष (नपुं)शब्दः. (1) - घोष (पुं)गवां स्थानम्. (1) - घोष (पुं)

Shloka 826

भित्तिः. (1) - कपिशीर्ष (नपुं)शृङ्गः. (1) - कपिशीर्ष (नपुं)चषकः. (1) - अनुतर्ष (पुं)सुरा. (1) - अनुतर्ष (पुं)

कपिशीर्षं भित्तिशृङ्गेऽनुतर्षश्चषकः सुरा ॥ ३.३.८२६ ॥

PADACHEDA

भित्तिः. (1) - कपिशीर्ष (नपुं)शृङ्गः. (1) - कपिशीर्ष (नपुं)चषकः. (1) - अनुतर्ष (पुं)सुरा. (1) - अनुतर्ष (पुं)

Shloka 827

वातादयः. (1) - दोष (पुं)रात्रिः. (1) - दोषा (अव्य)कुक्कुटः. (1) - दक्ष (वि)

दोषो वातादिके दोषा रात्रौ दक्षोऽपि कुक्कुटे ॥ ३.३.८२७ ॥

PADACHEDA

वातादयः. (1) - दोष (पुं)रात्रिः. (1) - दोषा (अव्य)कुक्कुटः. (1) - दक्ष (वि)

Shloka 828

शुण्डाग्रभागः. (1) - गण्डूष (पुं)मुखे जलपूरणम्. (1) - गण्डूष (स्त्री-पुं)

शुण्डाग्रभागे गण्डूषो द्वयोश्च मुखपूरणे ॥ ३.३.८२८ ॥

PADACHEDA

शुण्डाग्रभागः. (1) - गण्डूष (पुं)मुखे जलपूरणम्. (1) - गण्डूष (स्त्री-पुं)

Adhyaya Begins

॥ । इति षान्ताः ॥

Shloka 829

रविश्वेतच्छदौ हंसौ सूर्यवह्नी विभावसू ॥ ३.३.८२९ ॥

Shloka 830

सद्योजातवृषभवत्सः. (1) - वत्स (पुं)वर्षम्. (1) - वत्स (पुं)चातकपक्षी. (1) - दिवौकस् (पुं)

वत्सौ तर्णकवर्षौ द्वौ सारङ्गाश्च दिवौकसः ॥ ३.३.८३० ॥

PADACHEDA

सद्योजातवृषभवत्सः. (1) - वत्स (पुं)वर्षम्. (1) - वत्स (पुं)चातकपक्षी. (1) - दिवौकस् (पुं)

Shloka 831

गुणः. (1) - रस (पुं)रागः. (1) - रस (पुं)शृङ्गारादिः. (1) - रस (पुं)विषम्. (1) - रस (पुं)वीर्यम्. (1) - रस (पुं)द्रवः. (1) - रस (पुं)

शृङ्गारादौ विषे वीर्ये गुणे रागे द्रवे रसः ॥ ३.३.८३१ ॥

PADACHEDA

गुणः. (1) - रस (पुं)रागः. (1) - रस (पुं)शृङ्गारादिः. (1) - रस (पुं)विषम्. (1) - रस (पुं)वीर्यम्. (1) - रस (पुं)द्रवः. (1) - रस (पुं)

Shloka 832

कर्णाभरणम्. (2) - उत्तंस (पुं), अवतंस (पुं)शिखास्थमाल्यम्. (2) - उत्तंस (पुं), अवतंस (पुं)

पुंस्युत्तंसावतंसौ द्वौ कर्णपूरेऽपि शेखरे ॥ ३.३.८३२ ॥

PADACHEDA

कर्णाभरणम्. (2) - उत्तंस (पुं), अवतंस (पुं)शिखास्थमाल्यम्. (2) - उत्तंस (पुं), अवतंस (पुं)

Shloka 833

अग्निः. (1) - वसु (पुं)किरणः. (1) - वसु (पुं)देवेष्वेकः. (1) - वसु (पुं)धनम्. (1) - वसु (नपुं)रत्नम्. (1) - वसु (नपुं)

देवभेदेऽनले रश्मौ वसू रत्ने धने वसु ॥ ३.३.८३३ ॥

PADACHEDA

अग्निः. (1) - वसु (पुं)किरणः. (1) - वसु (पुं)देवेष्वेकः. (1) - वसु (पुं)धनम्. (1) - वसु (नपुं)रत्नम्. (1) - वसु (नपुं)

Shloka 834

विष्णुः. (1) - वेधस् (पुं)हिताशंसा. (1) - आशिस् (स्त्री)

विष्णौ च वेधाः स्त्री त्वाशीर्हिताशंसाहिदंष्ट्रयोः ॥ ३.३.८३४ ॥

PADACHEDA

विष्णुः. (1) - वेधस् (पुं)हिताशंसा. (1) - आशिस् (स्त्री)

Shloka 835

प्रार्थना. (1) - लालसा (स्त्री)औत्सुक्यम्. (1) - लालसा (स्त्री)चौर्यादिपरोपद्रवकर्मः. (1) - हिंसा (स्त्री)

लालसे प्रार्थनौत्सुक्ये हिंसा चौर्यादिकर्म च ॥ ३.३.८३५ ॥

PADACHEDA

प्रार्थना. (1) - लालसा (स्त्री)औत्सुक्यम्. (1) - लालसा (स्त्री)चौर्यादिपरोपद्रवकर्मः. (1) - हिंसा (स्त्री)

Shloka 836

अश्वा. (1) - प्रसू (स्त्री)आकाशः. (2) - रोदस् (नपुं), रोदसी (स्त्री)भूमिः. (2) - रोदस् (नपुं), रोदसी (स्त्री)

प्रसूरश्वापि भूद्यावौ रोदस्यौ रोदसी च ते ॥ ३.३.८३६ ॥

PADACHEDA

अश्वा. (1) - प्रसू (स्त्री)आकाशः. (2) - रोदस् (नपुं), रोदसी (स्त्री)भूमिः. (2) - रोदस् (नपुं), रोदसी (स्त्री)

Shloka 837

शोभा. (1) - अर्चिस् (स्त्री-नपुं)नक्षत्रम्. (1) - ज्योतिस् (नपुं)दृष्टिः. (1) - ज्योतिस् (नपुं)द्योतः. (1) - ज्योतिस् (नपुं)

ज्वालाभासौ न पुंस्यर्चिर्ज्योतिर्भद्योतदृष्टिषु ॥ ३.३.८३७ ॥

PADACHEDA

शोभा. (1) - अर्चिस् (स्त्री-नपुं)नक्षत्रम्. (1) - ज्योतिस् (नपुं)दृष्टिः. (1) - ज्योतिस् (नपुं)द्योतः. (1) - ज्योतिस् (नपुं)

Shloka 838

पापम्. (1) - आगस् (नपुं)पक्षी. (1) - वयस् (नपुं)बाल्यादिः. (1) - वयस् (नपुं)

पापापराधयोरागः खगबाल्यादिनोर्वयः ॥ ३.३.८३८ ॥

PADACHEDA

पापम्. (1) - आगस् (नपुं)पक्षी. (1) - वयस् (नपुं)बाल्यादिः. (1) - वयस् (नपुं)

Shloka 839

प्रभा. (2) - वर्च (पुं), महस् (नपुं)पुरीषम्. (1) - वर्च (पुं)उत्सवः. (1) - महस् (नपुं)

तेजः पुरीषयोर्वर्चो महश्चोत्सवतेजसोः ॥ ३.३.८३९ ॥

PADACHEDA

प्रभा. (2) - वर्च (पुं), महस् (नपुं)पुरीषम्. (1) - वर्च (पुं)उत्सवः. (1) - महस् (नपुं)

Shloka 840

राहुः. (1) - तमस् (नपुं)

रजो गुणे च स्त्रीपुष्पे राहौ ध्वान्ते गुणे तमः ॥ ३.३.८४० ॥

PADACHEDA

राहुः. (1) - तमस् (नपुं)

Shloka 841

पद्यम्. (1) - छन्दस् (नपुं)स्पृहा. (1) - छन्दस् (नपुं)कृच्छ्रादिकर्मः. (1) - तपस् (नपुं)

छन्दः पद्येऽभिलाषे च तपः कृच्छ्रादिकर्म च ॥ ३.३.८४१ ॥

PADACHEDA

पद्यम्. (1) - छन्दस् (नपुं)स्पृहा. (1) - छन्दस् (नपुं)कृच्छ्रादिकर्मः. (1) - तपस् (नपुं)

Shloka 842

बलम्. (1) - सहस् (नपुं)मार्गः. (1) - सहस् (पुं)श्रावणमासः. (1) - नभस् (पुं)

सहो बलं सहा मार्गो नभः खं श्रावणो नभाः ॥ ३.३.८४२ ॥

PADACHEDA

बलम्. (1) - सहस् (नपुं)मार्गः. (1) - सहस् (पुं)श्रावणमासः. (1) - नभस् (पुं)

Shloka 843

गृहम्. (1) - ओकस् (नपुं)आश्रयः. (1) - ओकास् (पुं)

ओकः सद्माश्रयश्चौकाः पयः क्षीरं पयोऽंबु च ॥ ३.३.८४३ ॥

PADACHEDA

गृहम्. (1) - ओकस् (नपुं)आश्रयः. (1) - ओकास् (पुं)

Shloka 844

प्रभा. (1) - ओजस् (नपुं)बलम्. (1) - ओजस् (नपुं)इन्द्रियम्. (1) - स्रोतस् (नपुं)निम्नगारयः. (1) - स्रोतस् (नपुं)

ओजो दीप्तौ बले स्रोत इन्द्रिये निम्नगारये ॥ ३.३.८४४ ॥

PADACHEDA

प्रभा. (1) - ओजस् (नपुं)बलम्. (1) - ओजस् (नपुं)इन्द्रियम्. (1) - स्रोतस् (नपुं)निम्नगारयः. (1) - स्रोतस् (नपुं)

Shloka 845

प्रभा. (1) - तेजस् (नपुं)बलम्. (1) - तेजस् (नपुं)प्रभावः. (1) - तेजस् (नपुं)

तेजः प्रभावे दीप्तौ च बले शुक्रेऽप्यतस्त्रिषु ॥ ३.३.८४५ ॥

PADACHEDA

प्रभा. (1) - तेजस् (नपुं)बलम्. (1) - तेजस् (नपुं)प्रभावः. (1) - तेजस् (नपुं)

Shloka 846

विदत्. (1) - विद्वस् (वि)हिंसाशीलः. (1) - बीभत्स (वि)

विद्वान्विदंश्च बीभत्सो हिंस्रोऽप्यतिशयेत्वमी ॥ ३.३.८४६ ॥

PADACHEDA

विदत्. (1) - विद्वस् (वि)हिंसाशीलः. (1) - बीभत्स (वि)

Shloka 847

अतिशयेन वृद्धः. (1) - ज्यायस् (वि)अतिशयेन प्रशस्तः. (1) - ज्यायस् (वि)अत्यन्तम् युवा. (1) - कनीयस् (वि)अत्यन्तम् अल्पः. (1) - कनीयस् (वि)

वृद्धप्रशंसयोर्ज्यायान्कनीयांस्तु युवाल्पयोः ॥ ३.३.८४७ ॥

PADACHEDA

अतिशयेन वृद्धः. (1) - ज्यायस् (वि)अतिशयेन प्रशस्तः. (1) - ज्यायस् (वि)अत्यन्तम् युवा. (1) - कनीयस् (वि)अत्यन्तम् अल्पः. (1) - कनीयस् (वि)

Shloka 848

अत्यन्तम् ऊरुः. (1) - वरीयस् (वि)अत्यन्तम् वरः. (1) - वरीयस् (वि)अत्यन्तम् साधुः. (1) - साधीयस् (वि)अत्यन्तम् बाढः. (1) - साधीयस् (वि)

वरीयांस्तूरुवरयोः साधीयान्साधुबाढयोः ॥ ३.३.८४८ ॥

PADACHEDA

अत्यन्तम् ऊरुः. (1) - वरीयस् (वि)अत्यन्तम् वरः. (1) - वरीयस् (वि)अत्यन्तम् साधुः. (1) - साधीयस् (वि)अत्यन्तम् बाढः. (1) - साधीयस् (वि)

Adhyaya Begins

॥ । इति सान्ताः ॥

Shloka 849

दलम्. (1) - बर्ह (पुं-नपुं)निर्बन्धः. (1) - ग्रह (पुं)अर्कादयः. (1) - ग्रह (पुं)

दलेऽपि बर्हं निर्बन्धोपरागार्कादयो ग्रहाः ॥ ३.३.८४९ ॥

PADACHEDA

दलम्. (1) - बर्ह (पुं-नपुं)निर्बन्धः. (1) - ग्रह (पुं)अर्कादयः. (1) - ग्रह (पुं)

Shloka 850

क्वाथरसः. (1) - निर्यूह (पुं)नागदन्तकम्. (1) - निर्यूह (पुं)शिखास्थमाल्यम्. (1) - निर्यूह (पुं)द्वारम्. (1) - निर्यूह (पुं)

द्वार्यापीडे क्वाथरसे निर्यूहो नागदन्तके ॥ ३.३.८५० ॥

PADACHEDA

क्वाथरसः. (1) - निर्यूह (पुं)नागदन्तकम्. (1) - निर्यूह (पुं)शिखास्थमाल्यम्. (1) - निर्यूह (पुं)द्वारम्. (1) - निर्यूह (पुं)

Shloka 851

तुलासूत्रम्. (2) - प्रग्राह (पुं), प्रग्रह (पुं)प्रग्रहः. (2) - प्रग्राह (पुं), प्रग्रह (पुं)

तुलासूत्रेऽश्वादिरश्मौ प्रग्राहः प्रग्रहोऽपि च ॥ ३.३.८५१ ॥

PADACHEDA

तुलासूत्रम्. (2) - प्रग्राह (पुं), प्रग्रह (पुं)प्रग्रहः. (2) - प्रग्राह (पुं), प्रग्रह (पुं)

Shloka 852

पत्नी. (1) - परिग्रह (पुं)परिजनः. (1) - परिग्रह (पुं)आदानम्. (1) - परिग्रह (पुं)मूलधनम्. (1) - परिग्रह (पुं)शापवचनम्. (1) - परिग्रह (पुं)

पत्नीपरिजनादानमूलशापाः परिग्रहाः ॥ ३.३.८५२ ॥

PADACHEDA

पत्नी. (1) - परिग्रह (पुं)परिजनः. (1) - परिग्रह (पुं)आदानम्. (1) - परिग्रह (पुं)मूलधनम्. (1) - परिग्रह (पुं)शापवचनम्. (1) - परिग्रह (पुं)

Shloka 853

पत्नी. (1) - गृह (पुं-बहु)वरस्त्रियाः श्रोणी. (1) - आरोह (पुं)

दारेषु च गृहाः श्रोण्यामप्यारोहो वरस्त्रियाः ॥ ३.३.८५३ ॥

PADACHEDA

पत्नी. (1) - गृह (पुं-बहु)वरस्त्रियाः श्रोणी. (1) - आरोह (पुं)

Shloka 854

वृत्रासुरः. (1) - अहि (पुं)अग्निः. (1) - तमोपह (पुं)चन्द्रः. (1) - तमोपह (पुं)सूर्यः. (1) - तमोपह (पुं)

व्यूहो वृन्देऽप्यहिर्वृत्रेऽप्यग्नीन्द्वर्कास्तमोपहाः ॥ ३.३.८५४ ॥

PADACHEDA

वृत्रासुरः. (1) - अहि (पुं)अग्निः. (1) - तमोपह (पुं)चन्द्रः. (1) - तमोपह (पुं)सूर्यः. (1) - तमोपह (पुं)

Shloka 855

परिवारः. (1) - परिबर्ह (पुं)नृपार्हाः. (1) - परिबर्ह (पुं)

परिच्छदे नृपार्हेऽर्थे परिबर्होऽव्ययाः परे ॥ ३.३.८५५ ॥

PADACHEDA

परिवारः. (1) - परिबर्ह (पुं)नृपार्हाः. (1) - परिबर्ह (पुं)

Adhyaya Begins

॥ । इति हान्ताः ॥

Shloka 856

ईषदर्थः. (1) - आङ् (अव्य)सर्वतोव्याप्तिः. (1) - आङ् (अव्य)सीमार्थः. (1) - आङ् (अव्य)धातुयोगजार्थः. (1) - आङ् (अव्य)

आङीषदर्थेऽभिव्याप्तौ सीमार्थे धातुयोगजे॥ ३.३.८५६ ॥

PADACHEDA

ईषदर्थः. (1) - आङ् (अव्य)सर्वतोव्याप्तिः. (1) - आङ् (अव्य)सीमार्थः. (1) - आङ् (अव्य)धातुयोगजार्थः. (1) - आङ् (अव्य)

Shloka 857

प्रगृह्यः. (1) - आ (अव्य)स्मृतिः. (1) - आ (अव्य)वाक्यम्. (1) - आ (अव्य)कोपः. (1) - आस्तु (अव्य)दुःखम्. (1) - आस्तु (अव्य)

आ प्रगृह्यस्स्मृतौ वाक्येऽप्यास्तु स्यात्कोपपीडयोः॥ ३.३.८५७ ॥

PADACHEDA

प्रगृह्यः. (1) - आ (अव्य)स्मृतिः. (1) - आ (अव्य)वाक्यम्. (1) - आ (अव्य)कोपः. (1) - आस्तु (अव्य)दुःखम्. (1) - आस्तु (अव्य)

Shloka 858

ईषदर्थः. (1) - कु (स्त्री)जुगुप्सा. (1) - कु (स्त्री)पापम्. (1) - कु (स्त्री)निर्भर्त्सनम्. (1) - धिक् (अव्य)निन्दा. (1) - धिक् (अव्य)

पापकुत्सेषदर्थे कु धिङ्निर्भत्सननिन्दयोः॥ ३.३.८५८ ॥

PADACHEDA

ईषदर्थः. (1) - कु (स्त्री)जुगुप्सा. (1) - कु (स्त्री)पापम्. (1) - कु (स्त्री)निर्भर्त्सनम्. (1) - धिक् (अव्य)निन्दा. (1) - धिक् (अव्य)

Shloka 859

अन्वाचयः. (1) - च (अव्य)इतरेतरः. (1) - च (अव्य)समाहारः. (1) - च (अव्य)समुच्चयः. (1) - च (अव्य)

चान्वाचयसमाहारेतरेतरसमुच्चये॥ ३.३.८५९ ॥

PADACHEDA

अन्वाचयः. (1) - च (अव्य)इतरेतरः. (1) - च (अव्य)समाहारः. (1) - च (अव्य)समुच्चयः. (1) - च (अव्य)

Shloka 860

आशीः. (1) - स्वस्ति (अव्य)क्षेमम्. (1) - स्वस्ति (अव्य)पुण्यादिः. (1) - स्वस्ति (अव्य)प्रकर्षः. (1) - अति (अव्य)लङ्घनम्. (1) - अति (अव्य)

स्वस्त्याशीः क्षेमपुण्यादौ प्रकर्षे लङ्घनेऽप्यति॥ ३.३.८६० ॥

PADACHEDA

आशीः. (1) - स्वस्ति (अव्य)क्षेमम्. (1) - स्वस्ति (अव्य)पुण्यादिः. (1) - स्वस्ति (अव्य)प्रकर्षः. (1) - अति (अव्य)लङ्घनम्. (1) - अति (अव्य)

Shloka 861

प्रश्नः. (1) - स्वित् (अव्य)वितर्कः. (1) - स्वित् (अव्य)भेदः. (1) - तु (अव्य)अवधारणम्. (1) - तु (अव्य)

स्वित्प्रश्ने च वितर्के च तु स्याद्भेदेऽवधारणे॥ ३.३.८६१ ॥

PADACHEDA

प्रश्नः. (1) - स्वित् (अव्य)वितर्कः. (1) - स्वित् (अव्य)भेदः. (1) - तु (अव्य)अवधारणम्. (1) - तु (अव्य)

Shloka 862

सह. (1) - सकृत् (अव्य)एकवारम्. (1) - सकृत् (अव्य)दूरम्. (1) - आरात् (अव्य)समीपः. (1) - आरात् (अव्य)

सकृत्सहैकवारे चाप्याराद्दूरसमीपयोः॥ ३.३.८६२ ॥

PADACHEDA

सह. (1) - सकृत् (अव्य)एकवारम्. (1) - सकृत् (अव्य)दूरम्. (1) - आरात् (अव्य)समीपः. (1) - आरात् (अव्य)

Shloka 863

चरमम्. (1) - पश्चात् (अव्य)पश्चिमदिक्. (1) - पश्चात् (अव्य)प्रश्नः. (1) - उत (अव्य)समुच्चयः. (1) - उत (अव्य)विकल्पः. (1) - उत (अव्य)

प्रतीच्यां चरमे पश्चादुताप्यर्थविकल्पयोः॥ ३.३.८६३ ॥

PADACHEDA

चरमम्. (1) - पश्चात् (अव्य)पश्चिमदिक्. (1) - पश्चात् (अव्य)प्रश्नः. (1) - उत (अव्य)समुच्चयः. (1) - उत (अव्य)विकल्पः. (1) - उत (अव्य)

Shloka 864

पुनः. (1) - शश्वत् (अव्य)सहार्थः. (1) - शश्वत् (अव्य)प्रत्यक्षः. (1) - साक्षात् (अव्य)तुल्यम्. (1) - साक्षात् (अव्य)

पुनस्सहार्थयोः शश्वत्साक्षात्प्रत्यक्षतुल्ययोः॥ ३.३.८६४ ॥

PADACHEDA

पुनः. (1) - शश्वत् (अव्य)सहार्थः. (1) - शश्वत् (अव्य)प्रत्यक्षः. (1) - साक्षात् (अव्य)तुल्यम्. (1) - साक्षात् (अव्य)

Shloka 865

आमन्त्रणम्. (1) - बत (अव्य)करुणरसः. (1) - बत (अव्य)सन्तोषम्. (1) - बत (अव्य)विस्मयः. (1) - बत (अव्य)दुःखम्. (1) - बत (अव्य)

खेदानुकम्पासन्तोषविस्मयामन्त्रणे बत॥ ३.३.८६५ ॥

PADACHEDA

आमन्त्रणम्. (1) - बत (अव्य)करुणरसः. (1) - बत (अव्य)सन्तोषम्. (1) - बत (अव्य)विस्मयः. (1) - बत (अव्य)दुःखम्. (1) - बत (अव्य)

Shloka 866

आनन्दः. (1) - हन्त (अव्य)करुणरसः. (1) - हन्त (अव्य)वाक्यारम्भः. (1) - हन्त (अव्य)विषादः. (1) - हन्त (अव्य)

हन्त हर्षेऽनुकम्पायां वाक्यारम्भविषादयोः॥ ३.३.८६६ ॥

PADACHEDA

आनन्दः. (1) - हन्त (अव्य)करुणरसः. (1) - हन्त (अव्य)वाक्यारम्भः. (1) - हन्त (अव्य)विषादः. (1) - हन्त (अव्य)

Shloka 867

लक्षणादिः. (1) - प्रति (अव्य)प्रतिनिधिः. (1) - प्रति (अव्य)वीप्सा. (1) - प्रति (अव्य)

प्रति प्रतिनिधौ वीप्सालक्षणादौ प्रयोगतः॥ ३.३.८६७ ॥

PADACHEDA

लक्षणादिः. (1) - प्रति (अव्य)प्रतिनिधिः. (1) - प्रति (अव्य)वीप्सा. (1) - प्रति (अव्य)

Shloka 868

कारणम्. (1) - इति (अव्य)प्रकरणम्. (1) - इति (अव्य)प्रकर्षः. (1) - इति (अव्य)समापनम्. (1) - इति (अव्य)

इति हेतुप्रकरणप्रकर्षादिसमाप्तिषु॥ ३.३.८६८ ॥

PADACHEDA

कारणम्. (1) - इति (अव्य)प्रकरणम्. (1) - इति (अव्य)प्रकर्षः. (1) - इति (अव्य)समापनम्. (1) - इति (अव्य)

Shloka 869

पूर्वदिक्. (1) - पुरस्तात् (अव्य)प्रथमा. (1) - पुरस्तात् (अव्य)पुरार्थः. (1) - पुरस्तात् (अव्य)अग्रे. (1) - पुरस्तात् (अव्य)

प्राच्यां पुरस्तात्प्रथमे पुरार्थेऽग्रत इत्यपि॥ ३.३.८६९ ॥

PADACHEDA

पूर्वदिक्. (1) - पुरस्तात् (अव्य)प्रथमा. (1) - पुरस्तात् (अव्य)पुरार्थः. (1) - पुरस्तात् (अव्य)अग्रे. (1) - पुरस्तात् (अव्य)

Shloka 870

साकल्यम्. (1) - यावत् तावत् (अव्य)अवधिः. (1) - यावत् तावत् (अव्य)मानः. (1) - यावत् तावत् (अव्य)अवधारणम्. (1) - यावत् तावत् (अव्य)

यावत्तावच्च साकल्येऽवधौ मानेऽवधारणे॥ ३.३.८७० ॥

PADACHEDA

साकल्यम्. (1) - यावत् तावत् (अव्य)अवधिः. (1) - यावत् तावत् (अव्य)मानः. (1) - यावत् तावत् (अव्य)अवधारणम्. (1) - यावत् तावत् (अव्य)

Shloka 871

अनन्तरम्. (2) - अथो (अव्य), अथ (अव्य)आरम्भः. (2) - अथो (अव्य), अथ (अव्य)कार्त्स्न्यम्. (2) - अथो (अव्य), अथ (अव्य)प्रश्नः. (2) - अथो (अव्य), अथ (अव्य)शुभम्. (2) - अथो (अव्य), अथ (अव्य)

मङ्गलानन्तरारम्भप्रश्नकार्त्स्न्येष्वथो अथ॥ ३.३.८७१ ॥

PADACHEDA

अनन्तरम्. (2) - अथो (अव्य), अथ (अव्य)आरम्भः. (2) - अथो (अव्य), अथ (अव्य)कार्त्स्न्यम्. (2) - अथो (अव्य), अथ (अव्य)प्रश्नः. (2) - अथो (अव्य), अथ (अव्य)शुभम्. (2) - अथो (अव्य), अथ (अव्य)

Shloka 872

अविधिः. (1) - वृथा (अव्य)अनेकम्. (1) - नाना (अव्य)उभयार्थः. (1) - नाना (अव्य)

वृथा निरर्थकाविध्योर्नानानेकोभयार्थयोः॥ ३.३.८७२ ॥

PADACHEDA

अविधिः. (1) - वृथा (अव्य)अनेकम्. (1) - नाना (अव्य)उभयार्थः. (1) - नाना (अव्य)

Shloka 873

प्रश्नः. (1) - नु (अव्य)विकल्पः. (1) - नु (अव्य)पश्चात्. (1) - अनु (अव्य)सादृश्यम्. (1) - अनु (अव्य)

नु पृच्छायां विकल्पे च पश्चात्सादृश्ययोरनु॥ ३.३.८७३ ॥

PADACHEDA

प्रश्नः. (1) - नु (अव्य)विकल्पः. (1) - नु (अव्य)पश्चात्. (1) - अनु (अव्य)सादृश्यम्. (1) - अनु (अव्य)

Shloka 874

आमन्त्रणम्. (1) - ननु (अव्य)अनुज्ञा. (1) - ननु (अव्य)अनुनयः. (1) - ननु (अव्य)अवधारणम्. (1) - ननु (अव्य)प्रश्नः. (1) - ननु (अव्य)

प्रश्नावधारणानुज्ञानुनयामन्त्रणे ननु॥ ३.३.८७४ ॥

PADACHEDA

आमन्त्रणम्. (1) - ननु (अव्य)अनुज्ञा. (1) - ननु (अव्य)अनुनयः. (1) - ननु (अव्य)अवधारणम्. (1) - ननु (अव्य)प्रश्नः. (1) - ननु (अव्य)

Shloka 875

गर्हा. (1) - अपि (अव्य)प्रश्नः. (1) - अपि (अव्य)शङ्का. (1) - अपि (अव्य)सम्भावना. (1) - अपि (अव्य)समुच्चयः. (1) - अपि (अव्य)

गर्हासमुच्चयप्रश्नशङ्कासम्भावनास्वपि॥ ३.३.८७५ ॥

PADACHEDA

गर्हा. (1) - अपि (अव्य)प्रश्नः. (1) - अपि (अव्य)शङ्का. (1) - अपि (अव्य)सम्भावना. (1) - अपि (अव्य)समुच्चयः. (1) - अपि (अव्य)

Shloka 876

उपमा. (1) - वा (अव्य)विकल्पः. (1) - वा (अव्य)अर्धः. (1) - सामि (अव्य)जुगुप्सितः. (1) - सामि (अव्य)

उपमायां विकल्पे वा सामि त्वर्धे जुगुप्सिते॥ ३.३.८७६ ॥

PADACHEDA

उपमा. (1) - वा (अव्य)विकल्पः. (1) - वा (अव्य)अर्धः. (1) - सामि (अव्य)जुगुप्सितः. (1) - सामि (अव्य)

Shloka 877

सह. (1) - अमा (अव्य)समीपः. (1) - अमा (अव्य)

अमा सह समीपे च कं वारिणि च मूर्धनि॥ ३.३.८७७ ॥

PADACHEDA

सह. (1) - अमा (अव्य)समीपः. (1) - अमा (अव्य)

Shloka 878

इव. (1) - एवम् (अव्य)इत्थम्. (1) - एवम् (अव्य)अर्थनिश्चयः. (1) - नूनम् (अव्य)तर्कः. (1) - नूनम् (अव्य)

इवेत्थमर्थयोरेवं नूनं तर्केऽर्थनिश्चये॥ ३.३.८७८ ॥

PADACHEDA

इव. (1) - एवम् (अव्य)इत्थम्. (1) - एवम् (अव्य)अर्थनिश्चयः. (1) - नूनम् (अव्य)तर्कः. (1) - नूनम् (अव्य)

Shloka 879

आनन्दः. (1) - जोषम् (अव्य)तूष्णीमर्थः. (1) - जोषम् (अव्य)जुगुप्सनम्. (1) - किम् (अव्य)प्रश्नः. (1) - किम् (अव्य)

तूष्णीमर्थे सुखे जोषं किं पृच्छायां जुगुप्सने॥ ३.३.८७९ ॥

PADACHEDA

आनन्दः. (1) - जोषम् (अव्य)तूष्णीमर्थः. (1) - जोषम् (अव्य)जुगुप्सनम्. (1) - किम् (अव्य)प्रश्नः. (1) - किम् (अव्य)

Shloka 880

कोपः. (1) - नामन् (अव्य)कुत्सनम्. (1) - नामन् (अव्य)प्राकाश्यः. (1) - नामन् (अव्य)सम्भाव्यः. (1) - नामन् (अव्य)उपगमः. (1) - नामन् (अव्य)

नाम प्राकाश्यसम्भाव्यक्रोधोपगमकुत्सने॥ ३.३.८८० ॥

PADACHEDA

कोपः. (1) - नामन् (अव्य)कुत्सनम्. (1) - नामन् (अव्य)प्राकाश्यः. (1) - नामन् (अव्य)सम्भाव्यः. (1) - नामन् (अव्य)उपगमः. (1) - नामन् (अव्य)

Shloka 881

भूषणम्. (1) - अलम् (अव्य)पर्याप्तिः. (1) - अलम् (अव्य)शक्तिः. (1) - अलम् (अव्य)

अलं भूषणपर्याप्तिशक्तिवारणवाचकम्॥ ३.३.८८१ ॥

PADACHEDA

भूषणम्. (1) - अलम् (अव्य)पर्याप्तिः. (1) - अलम् (अव्य)शक्तिः. (1) - अलम् (अव्य)

Shloka 882

परिप्रश्नः. (1) - हुम् (अव्य)वितर्कः. (1) - हुम् (अव्य)मध्यम्. (1) - समया (अव्य)समीपः. (1) - समया (अव्य)

हुं वितर्के परिप्रश्ने समयान्तिकमध्ययोः॥ ३.३.८८२ ॥

PADACHEDA

परिप्रश्नः. (1) - हुम् (अव्य)वितर्कः. (1) - हुम् (अव्य)मध्यम्. (1) - समया (अव्य)समीपः. (1) - समया (अव्य)

Shloka 883

अप्रथमः. (1) - पुनर् (अव्य)भेदः. (1) - पुनर् (अव्य)निषेधः. (1) - निर् (अव्य)निश्चयः. (1) - निर् (अव्य)

पुनरप्रथमे भेदे निर्निश्चयनिषेधयोः॥ ३.३.८८३ ॥

PADACHEDA

अप्रथमः. (1) - पुनर् (अव्य)भेदः. (1) - पुनर् (अव्य)निषेधः. (1) - निर् (अव्य)निश्चयः. (1) - निर् (अव्य)

Shloka 884

प्रबन्धम्. (1) - पुरा (अव्य)चिरातीतम्. (1) - पुरा (अव्य)निकटागामिकम्. (1) - पुरा (अव्य)

स्यात्प्रबन्धे चिरातीते निकटागामिके पुरा॥ ३.३.८८४ ॥

PADACHEDA

प्रबन्धम्. (1) - पुरा (अव्य)चिरातीतम्. (1) - पुरा (अव्य)निकटागामिकम्. (1) - पुरा (अव्य)

Shloka 885

अङ्गीकृतिः. (3) - ऊररी (अव्य), ऊरी (अव्य), उररी (अव्य)विस्तरः. (3) - ऊररी (अव्य), ऊरी (अव्य), उररी (अव्य)

ऊरर्यूरी चोररी च विस्तारेऽङ्गीकृतौ त्रयम्॥ ३.३.८८५ ॥

PADACHEDA

अङ्गीकृतिः. (3) - ऊररी (अव्य), ऊरी (अव्य), उररी (अव्य)विस्तरः. (3) - ऊररी (अव्य), ऊरी (अव्य), उररी (अव्य)

Shloka 886

परलोकः. (1) - स्वर् (अव्य)सम्भाव्यः. (1) - किल (अव्य)वार्ता. (1) - किल (अव्य)

स्वर्गे परे च लोके स्वर्वार्तासम्भाव्ययोः किल॥ ३.३.८८६ ॥

PADACHEDA

परलोकः. (1) - स्वर् (अव्य)सम्भाव्यः. (1) - किल (अव्य)वार्ता. (1) - किल (अव्य)

Shloka 887

अनुनयः. (1) - खलु (अव्य)जिज्ञासा. (1) - खलु (अव्य)निषेधः. (1) - खलु (अव्य)वाक्यालङ्कारः. (1) - खलु (अव्य)

निषेधवाक्यालङ्कारजिज्ञासानुनये खलु॥ ३.३.८८७ ॥

PADACHEDA

अनुनयः. (1) - खलु (अव्य)जिज्ञासा. (1) - खलु (अव्य)निषेधः. (1) - खलु (अव्य)वाक्यालङ्कारः. (1) - खलु (अव्य)

Shloka 888

अभिमुखम्. (1) - अभितस् (अव्य)साकल्यम्. (1) - अभितस् (अव्य)शीघ्रम्. (1) - अभितस् (अव्य)उभयतः. (1) - अभितस् (अव्य)

समीपोभयतश्शीघ्रसाकल्याभिमुखेऽभितः॥ ३.३.८८८ ॥

PADACHEDA

अभिमुखम्. (1) - अभितस् (अव्य)साकल्यम्. (1) - अभितस् (अव्य)शीघ्रम्. (1) - अभितस् (अव्य)उभयतः. (1) - अभितस् (अव्य)

Shloka 889

नाम. (1) - प्रादुस् (अव्य)प्राकाश्यः. (1) - प्रादुस् (अव्य)अन्योन्यम्. (1) - मिथः (अव्य)रहस्यम्. (1) - मिथः (अव्य)

नामप्राकाश्ययोः प्रादुर्मिथोऽन्योन्यं रहस्यपि॥ ३.३.८८९ ॥

PADACHEDA

नाम. (1) - प्रादुस् (अव्य)प्राकाश्यः. (1) - प्रादुस् (अव्य)अन्योन्यम्. (1) - मिथः (अव्य)रहस्यम्. (1) - मिथः (अव्य)

Shloka 890

अन्तर्धानम्. (1) - तिरस् (अव्य)अर्तिः. (1) - हा (अव्य)शुद्धिः. (1) - हा (अव्य)विषादः. (1) - हा (अव्य)

तिरोऽन्तर्धौ तिर्यगर्थे हा विषादशुगर्तिषु॥ ३.३.८९० ॥

PADACHEDA

अन्तर्धानम्. (1) - तिरस् (अव्य)अर्तिः. (1) - हा (अव्य)शुद्धिः. (1) - हा (अव्य)विषादः. (1) - हा (अव्य)

Shloka 891

अद्भुतरसः. (1) - अहह (अव्य)दुःखम्. (1) - अहह (अव्य)अवधारणम्. (1) - हि (अव्य)

अहहेत्यद्भुते खेदे हि हेताववधारणे॥ ३.३.८९१ ॥

PADACHEDA

अद्भुतरसः. (1) - अहह (अव्य)दुःखम्. (1) - अहह (अव्य)अवधारणम्. (1) - हि (अव्य)

Adhyaya Begins

॥ । इति नानार्थवर्गः ॥

Languages

Saved

Languages

Saved

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA

PADACHEDA